بورس به دنبال نقدينگي جديد
تقريبا ميتوان گفت كه بورس تهران هر روز يك رفتار جديد از خود نشان ميدهد و طي معاملات روز سهشنبه شاهد آن بوديم كه بازار سهام نتوانست شرايط خوبي را پشت سر بگذارد و بخشي از بازار رخت سبز و برخي ديگر رخت قرمز بر تن كرد.
تقريبا ميتوان گفت كه بورس تهران هر روز يك رفتار جديد از خود نشان ميدهد و طي معاملات روز سهشنبه شاهد آن بوديم كه بازار سهام نتوانست شرايط خوبي را پشت سر بگذارد و بخشي از بازار رخت سبز و برخي ديگر رخت قرمز بر تن كرد. روز گذشته هجدهمين نمايشگاه بينالمللي نظام مالي، سرمايهگذاري و زيرساختهاي ديجيتال برگزار شد. طي روز اخير به واسطه اين افتتاحيه بسياري انتظار داشتند كه بازار سهام شرايط بهتري را تجربه كند؛ اما در پايان معاملات شاهد سرخپوشي شاخص كل بورس بوديم و برخي تحليلگران عقيده دارند تا پايان نمايشگاه به علت اينكه تمركز برخي سرمايهگذاران روي نمايشگاه دارند احتمالا روند بازار به همين شكل باشد. البته روند معاملات بازار سرمايه بيش از هر چيزي به جريان نقدينگي بستگي دارد. در وهله نخست ورود نقدينگي و پس از آن ريسكها و اخبار سياسي است، كنار هم قرارگرفتن اين دو مولفه ميتواند مسير بورس را تعيين كند. در اصل اگر ورود نقدينگي به بازار ادامه داشته و از سوي ديگر سايه ريسكها كمرنگ و اخبار مثبت شود، آن زمان ميتوان انتظارداشت كه بازار سهام روندي مثبت و روبهبالا را تجربه كند. بازار سهام در جريان معاملات روز سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵، معاملاتي پرنوسان را پشت سر گذاشت و در نهايت با افت شاخص كل به كار خود پايان داد. نكته قابلتوجه معاملات، اختلاف عملكرد شاخص كل و شاخص هموزن بود؛ موضوعي كه نشان ميدهد فشار فروش بيشتر در نمادهاي بزرگ و شاخص ساز متمركز شده و سهام شركتهاي كوچك و متوسط عملكرد بهتري نسبت به بزرگان بازار داشتهاند. از سوي ديگر، باوجود برتري تعداد نمادهاي مثبت و بالابودن ارزش سفارشهاي خريد، خروج نقدينگي حقيقي از سهام همچنان ادامه دارد و اين مساله از تداوم احتياط سرمايهگذاران حكايت ميكند.
شاخص كل بورس عقب نشست
هموزن سبزپوش ماند
شاخص كل بورس تهران در پايان معاملات روز اخير با كاهش ۱۶ هزار و ۱۶۷ واحدي معادل ۰.۱۹ درصد، در سطح ۸ ميليون و ۴۹۷ هزار و ۴۹۹ واحد ايستاد. اين در حالي است كه شدت عرضهها در ساعات ابتدايي معاملات بهاندازهاي بود كه شاخص كل بيش از ۸۷ هزار واحد كاهش را تجربه كرد، اما ورود نسبي تقاضا در ادامه روز مانع از تداوم ريزش سنگين بازار شد. در مقابل، شاخص كل هموزن مسير متفاوتي را طي كرد و با افزايش ۱۳ هزار و ۳۶ واحدي معادل ۰.۵۴ درصد، به ارتفاع ۲ ميليون و ۴۲۵ هزار و ۸۳۹ واحد رسيد. مثبت ماندن اين نماگر در شرايطي كه شاخص كل همچنان با افت همراه بود، نشان ميدهد وضعيت معاملات در بخش قابل توجهي از نمادهاي كوچك و متوسط بهتر از شركتهاي بزرگ بوده است. اين واگرايي ميان دو شاخص را ميتوان يكي از مهمترين ويژگيهاي معاملات چهارمين روز كاري هفته دانست. به نظر ميرسد فشار عرضه در نمادهاي بزرگ و اثرگذار بر شاخص كل بيشتر بوده، درحالي كه بخشي از سهام كوچكتر توانستهاند با اتكا به تقاضاي موجود، در برابر فروشندگان مقاومت كنند؛ بنابراين، افت شاخص كل به معناي منفي بودن يكپارچه بازار نيست.
تعداد نمادهاي مثبت بيشتر از منفيها بود
بررسي وضعيت كلي بازار در پايان معاملات روز گذشته نشان ميدهد تعداد نمادهاي مثبت همچنان بيشتر از نمادهاي منفي بوده است. در مجموع، ۵۸۵ نماد در محدوده مثبت و ۳۷۲ نماد در محدوده منفي معامله شدند. همچنين تعداد صفهاي خريد به ۲۹۹ مورد رسيد و در مقابل، ۸۶ نماد با صف فروش به كار خود پايان دادند.
برتري تعداد نمادهاي مثبت ميتواند نشانهاي از حفظ تقاضا در بخشهايي از بازار باشد؛ بااينحال، افزايش صفهاي فروش در جريان معاملات نشان ميدهد كه فشار عرضه در برخي نمادها همچنان جدي است. بهعبارتديگر، اگرچه خريداران توانستند در بخش قابل توجهي از بازار موقعيت خود را حفظ كنند، اما اين تقاضا هنوز بهاندازهاي قدرتمند نيست كه بتواند تمام نمادهاي بزرگ و شاخصساز را از محدوده منفي خارج كند. از سوي ديگر، مثبتبودن شاخص هموزن و برتري تعداد نمادهاي صعودي نشان ميدهد كه وضعيت معاملات در سهام كوچك و متوسط همچنان از شرايط بهتري برخوردار است. اين موضوع در روزهايي كه نمادهاي بزرگ با فشار فروش مواجه ميشوند، اهميت بيشتري پيدا ميكند، زيرا ميتواند مانع از سرايت كامل فضاي منفي به كليت بازار شود.
خروج نقدينگي سنگين از بازار
يكي از مهمترين نكات معاملات روز سهشنبه، تداوم خروج نقدينگي حقيقي از بازار سهام بود. بر اساس آمار معاملات، خالص خروج پول حقيقي از سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي به يك هزار و ۹۲۱ ميليارد تومان رسيد. اين ميزان خروج نقدينگي نشان ميدهد كه بخشي از سرمايهگذاران حقيقي همچنان تمايل بيشتري به فروش و كاهش موقعيتهاي معاملاتي خود دارند. بررسي سرانه خريدوفروش نيز اين وضعيت را تاييد ميكند. سرانه فروش حقيقيها در پايان معاملات به ۱۲۲ ميليون تومان رسيد، درحالي كه سرانه خريد در محدوده ۱۰۴ ميليون تومان قرار گرفت. همچنين قدرت خريد حقيقيها منفي ۱.۱۸ ثبت شد كه بيانگر برتري نسبي فروشندگان در جريان معاملات ديروز است. نكته ديگر، خروج يك هزار و ۸۴۸ ميليارد تومان نقدينگي از صندوقهاي درآمد ثابت است. اين مساله در شرايطي اهميت دارد كه انتظار ميرود خروج پول از صندوقهاي درآمد ثابت بتواند بخشي از نقدينگي را به سمت بازار سهام هدايت كند؛ اما در معاملات روز اخير چنين اتفاقي رخ نداد و بازار سهام نيز همچنان با خروج پول حقيقي مواجه بود. در نتيجه، كاهش منابع صندوقهاي درآمد ثابت به معناي ورود مستقيم سرمايه به بورس نيست و نميتوان از اين متغير بهتنهايي به عنوان نشانه بازگشت نقدينگي به سهام يادكرد. ارزش معاملات سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي در پايان معاملات ديروز به ۴۹ هزار و يك ميليارد تومان رسيد. حجم معاملات نيز در مجموع ۵۹ ميليارد سهم ثبت شد. مقايسه اين آمار با معاملات روز گذشته نشان ميدهد ارزش دادوستدها از ۵۴ هزار و ۷۳۰ ميليارد تومان به سطح فعلي كاهشيافته و افتي حدود ۱۰ درصدي را تجربه كرده است. باوجوداين كاهش، ارزش معاملات همچنان در سطح قابل توجهي قرار دارد و نميتوان صرفا بر اساس افت روزانه آن، از كاهش شديد فعاليت معاملاتي در بورس سخن گفت. بااينحال، تداوم كاهش ارزش معاملات در كنار خروج پول حقيقي ميتواند از احتياط معاملهگران و كاهش تمايل بخشي از سرمايهگذاران به ورود به موقعيتهاي جديد حكايت داشته باشد.
برتري سفارشهاي خريد در پايان معاملات
در بخش سفارشهاي ثبتشده نيز ارزش سفارشهاي خريد به ۹ هزار و ۹۶۲ ميليارد و ۶۰۰ ميليون تومان رسيد، درحالي كه ارزش سفارشهاي فروش يك هزار و ۹۱۷ ميليارد و ۳۰۰ ميليون تومان بود. برايناساس، اختلاف ارزش سفارشهاي خريدوفروش به ۸ هزار و ۴۵ ميليارد و ۳۰۰ ميليون تومان رسيد كه نشاندهنده برتري قابلتوجه تقاضا در تابلوي سفارشهاست. اين وضعيت در كنار مثبتبودن شاخص هموزن و بيشتر بودن تعداد نمادهاي مثبت، نشان ميدهد كه باوجود فشار فروش در نمادهاي بزرگ و خروج نقدينگي حقيقي، تقاضا همچنان در بخشهايي از بازار حضور دارد. بازار سهام طي چهارمين روز كاري هفته نمايشي دوگانه از خود به اجرا گذاشت، از يك سو، شاخص كل منفي شد و خروج پول حقيقي ادامه يافت و از سوي ديگر، شاخص هموزن رشد كرد، تعداد نمادهاي مثبت بيشتر بود و ارزش سفارشهاي خريد از سفارشهاي فروش فاصله قابل توجهي داشت. بر همين اساس، به نظر ميرسد بازار هنوز با فشار فروش در نمادهاي بزرگ مواجه است، اما تقاضا در سهام كوچك و متوسط همچنان توانسته بخشي از تعادل معاملات را حفظ كند. به نظر ميرسد در اين شرايط تنها راهكار نجات بازار و ورود ادامهدار نقدينگي است اگر نقدينگي بهصورت ادامهدار وارد بازار شود، ميتوان به آينده بورس خوشبين بود.