سهم بازار سهام از تحولات سياسي
احسان حاجي، كارشناس بازار سرمايه، سه سناريوي اصلي براي آينده بازار سرمايه را تشريح ميكند. او با اشاره به شوك جنگ، توقف صادرات، آسيب به صنايع بزرگ و بسته بودن طولانيمدت بازار، معتقد است بورس در هفتهها و ماههاي پيشرو بيش از هر زمان ديگري تحتتأثير متغيرهاي ژئوپليتيك قرار خواهد بود.
اقتصادآنلاين|احسان حاجي، كارشناس بازار سرمايه، سه سناريوي اصلي براي آينده بازار سرمايه را تشريح ميكند. او با اشاره به شوك جنگ، توقف صادرات، آسيب به صنايع بزرگ و بسته بودن طولانيمدت بازار، معتقد است بورس در هفتهها و ماههاي پيشرو بيش از هر زمان ديگري تحتتأثير متغيرهاي ژئوپليتيك قرار خواهد بود.
تصوير كلي شما از وضعيت فعلي بازار سرمايه چيست و چرا سرمايهگذاران نگراناند؟ جنگ تحميلي سوم با نام جنگ رمضان، با آسيب گسترده به مراكز نظامي و غير نظامي كشور، اختلال شديد صادرات به دليل بسته بودن تنگه هرمز و محاصره دريايي، و آسيب جدي به بخشهايي از صنايع فولادي و پتروشيمي موجب ابهام شديد سرمايهگذاران نسبت به آينده بازار سهام و داراييهاي اين بازار شده است. از ساعات ابتدايي شروع حمله شاهد بسته شدن بازار سهام بوديم و اين موضوع تا امروز ۵ ارديبهشت ماه ادامه داشته است. اما اين روزها صداهاي مختلفي از بازگشايي بازار سهام قبل از تعيين تكليف جنگ ميشود و بسياري را نگران وضعيت داراييهاي خود كرده است. مسلما بازار سهام هنگام بازگشايي با ريسك سيستماتيك بسيار بالا و شوك رواني شديد روبرو خواهد بود. در چنين شرايطي واكنش اوليه بازار تقريباً در همه سناريوها منفي بوده، اما مسير ۶ ماهه بعد از آن وابستگي بالايي به نتيجه سياسي جنگ دارد. اما به هر حال شرايط پيش رو را در سه سناريو ميتوان اينطور ترسيم كرد:
اگر جنگ ادامهدار و فرسايشي شود، چه مسيري براي بورس متصور هستيد؟در اين حالت كشور وضعيت جنگي طولاني و فرسايشي را تحميل ميكند.محدوديت صادرات، اختلال در انتقال انرژي و آسيب به زيرساختهاي صنعتي باعث ميشود سودآوري بسياري از صنايع كاهش جدي پيدا كند.
واكنش اوليه بازار پس از بازگشايي چگونه خواهد بود؟فشار فروش سنگين در روزهاي اول، احتمال افت شديد شاخص در هفتههاي ابتدايي، نقدشوندگي پايين و صفهاي فروش سنگين و خروج سرمايه از داراييهاي پرريسك.
وضعيت صنايع مختلف در اين سناريو؟ فلزات اساسي و فولاد؛ اين صنعت بيشترين ضربه را ميخورد، چون هم زيرساخت توليد آسيب ديده و هم صادرات تقريباً متوقف است. پتروشيمي و صنايع گازي؛ آسيب به مجتمعهاي يوتيليتي و پتروشيمي و اختلال صادراتي ناشي از بسته بودن مسيرهاي دريايي باعث افت جدي سودآوري ميشود.پالايشيها؛ ريسك حمله و محدوديت صادرات باعث نوسان منفي ميشود.بانك و حملونقل؛ در ركود اقتصادي عملكرد ضعيفي خواهند داشت.صنايع دفاعيتر مانند دارويي و غذايي؛ به دليل تقاضاي پايدار داخلي كمتر آسيب ميبينند.
در پيشبيني ششماهه، در صورت ادامه جنگ، بازار احتمالاً وارد روند نزولي يا ركودي عميق ميشود... بازده كلي بازار ميتواند بين ۲۰ تا ۵۰ درصد افت داشته باشد.اگر توافق سياسي در هفتههاي آينده حاصل شود، بازار چگونه باز خواهد گشت؟ اگر هفتههاي آينده توافق سياسي حاصل شود و جنگ متوقف شود، بازار ميتواند شرايط بهتري داشته باشد. با فرض بسته ماندن نمادهاي آسيب ديده، ساير نمادها... وارد يك فاز صعودي مستحكم ميگردند. واكنش اوليه بازار؟ يك موج فروش احتمالي در ابتدا، جهش تقاضا و ورود نقدينگي، بازگشت اعتماد سرمايهگذاران، افزايش سريع ارزش شركتهاي بزرگ. صنايع صادراتي بزرگترين برندگان خواهند بود و پالايشيها رشد قابل توجهي تجربه ميكنند. ضمن اينكه بانكها و ماليها چشماندازي بسيار روشن خواهند داشت و صنايع داخلي مثل سيمان از پروژههاي بازسازي منتفع ميشوند. پيشبيني ششماهه؟بورس ميتواند وارد يك دوره رشد بسيار قدرتمند شود... بازده احتمالي ميتواند ۵۰ تا ۱۰۰ درصد رشد باشد. اگر جنگ نه ادامه يابد و نه توافقي حاصل شود چه؟در اين سناريو جنگ متوقف ميشود، اما توافق سياسي مشخصي حاصل نميشود و ريسك در سطح بالايي باقي ميماند.فشار فروش سنگين به دليل بدبيني و نياز به نقدينگي، كاهش حجم معاملات و رفتار محتاطانه سرمايهگذاران را خواهيم داشت. وضع صنايع؟فلزات اساسي رشد قابل توجهي ندارند، پتروشيميها محدود خواهند بود و پالايشيها رشد خاصي نميكنند. ضمن اينكه داروييها با ثبات ميمانند و صنايع كوچكتر پرنوسان خواهند بود. پيشبيني ششماهه؟بازار بعد از فشار فروش اوليه، وارد دورهاي فرسايشي و كمرمق ميشود... بازده ششماهه بين ۱۰ درصد منفي تا ۴۰ درصد منفي نوسان ميكند.