۳ سناريوي احتمالي پيش روي بورس
رييس سازمان بورس و اوراق بهادار در نشست همافزايي مديران شركتهاي تامين سرمايه با تمركز بر بررسي موانع و مشكلات مترتب بر كسبوكار شركتهاي تامين سرمايه برگزار شد، ضمن سپاسگزاري از مديران كانون نهادهاي سرمايهگذاري براي برنامهريزي منظم جلسات همانديشي و فصلي گفت: برگزاري اين جلسات فرصت مناسبي براي همانديشي و تصميمگيري درباره آينده بازار سرمايه است.
رييس سازمان بورس و اوراق بهادار در نشست همافزايي مديران شركتهاي تامين سرمايه با تمركز بر بررسي موانع و مشكلات مترتب بر كسبوكار شركتهاي تامين سرمايه برگزار شد، ضمن سپاسگزاري از مديران كانون نهادهاي سرمايهگذاري براي برنامهريزي منظم جلسات همانديشي و فصلي گفت: برگزاري اين جلسات فرصت مناسبي براي همانديشي و تصميمگيري درباره آينده بازار سرمايه است. حجتاله صيدي در اين نشست كه از سوي كانون نهادهاي سرمايهگذاري ايران برگزار شد، با اشاره به موضوع تحقيق برندگان جايزه نوبل اقتصاد امسال توضيح داد: جايزه امسال نوبل اقتصاد كه با عنوان «مباني خرد ثبات در اقتصاد كلان» به رابرت هال و مايكل وودفورد تعلق گرفت، پيوند بسيار نزديكي با حوزه فعاليت بازار سرمايه دارد. رييس سازمان بورس و اوراق بهادار از طراحي برنامههاي بلندمدت و كوتاهمدت براي بازار سرمايه خبر داد و به تشريح سناريوهاي احتمالي پيشروي بازار در صورت انجام توافق، وقوع جنگ يا تداوم شرايط فعلي پرداخت. حجتاله صيدي همچنين از كانون نهادهاي سرمايهگذاري ايران خواست يك بسته يا سند سياستي با هدف تعريف «نقش نهادهاي مالي در ثبات اقتصادي» تدوين كند. رييس سازمان بورس و اوراق بهادار با تاكيد بر اين نكته كه مطالعات و تحقيقات ۲ برنده امسال جايزه نوبل اقتصاد مكمل يكديگر است افزود: رابرت هال، يكي از برندگان اين جايزه، بيش از ۵ دهه بر روي موضوع مباني خرد اقتصاد كلان كار كرده و نشان داده تصميمهاي خانوار در سطح خرد چگونه بر متغيرهاي كلان اثر ميگذارد. مايكل وودفورد، برنده ديگر اين جايزه، نيز در زمينه سياست پولي، انتظارات و چسبندگي قيمتها كارهاي بنيادين انجام داده است. او گفت: در چارچوب همين تحقيقات، فعالان بازار سرمايه نيز اغلب ضمن پيشبيني رويدادها، نسبت به آن واكنش نشان ميدهند؛ اما پرسش اصلي اين است كه براي تحقق اتفاقات خوب ميبايست چه اقداماتي انجام شود؟ رييس سازمان بورس و اوراق بهادار، با يادآوري پژوهشي كه حدود سال ۲۰۱۰ انجام شد، توضيح داد: پرسش اين پژوهش اين بود كه بنگاهها چگونه شوكهاي كوچك اقتصادي را به تلاطمهاي بزرگ در اقتصاد كلان تبديل ميكنند؟ او توضيح داد: بنگاههاي فعال در بازار سرمايه اعم از نهادهاي مالي و ناشران، همگي تلاش ميكنند تصميمهاي درستي بگيرند؛ اما نتايج اين تصميمها، كه هر يك بهتنهايي براي بنگاه عقلاني است، لزوماً به رشد اقتصادي، رفاه مردم و ثبات نميانجامد، زيرا پيامدهاي بيروني (اكسترناليتي) اين تصميمها ميتواند تلاطم بيشتري در كل اقتصاد ايجاد كند. صيدي تاكيد كرد: نبايد صرفاً به تصميمهاي دولت، وزارتخانههاي اقتصادي و بانك مركزي دل بست. پرسش درست اين است كه چه اقداماتي ميبايست براي بهبود وضعيت اقتصاد انجام شود. رييس سازمان بورس و اوراق بهادار با تاكيد بر نقش كليدي نهادهاي مالي در اقتصاد گفت: نقش كارگزاريها، سبدگردانها، صندوقهاي سرمايهگذاري و شركتهاي بورس در اقتصاد كمتر از سياستگذاران نيست. او با استناد به يافتههاي وودفورد گفت: سياست پولي با ابلاغ به نتيجه نميرسد؛ بلكه رفتار خانوار و انتظارات بنگاه و مصرفكننده درباره قيمتها، ريسك و تخصيص منابع، اثربخشي آن را تعيين ميكند. از اينرو بازار سرمايه بايد به موضوعات فراتر از سود، پرهيز از زيان و افزايش سهم بازار هم فكر كند. رييس سازمان بورس و اوراق بهادار با اشاره به عملكرد نهادهاي مالي در دوران جنگ گفت: تدبير و مديريت شايسته اين نهادها سبب شد بازار سرمايه تابآوري خوبي نشان دهد و سريع به مسير بازگردد؛ بدون اين تدابير، تحقق تعادل نسبي امكانپذير نبود. او يادآور شد: با تعطيلي بازار در ۹ اسفند سال گذشته، دايماً به زمان بازگشايي فكر ميكرديم. نقدشوندگي مساله اساسي بود، اما مهمتر از آن حفظ داراييهاي سهامداران بود. از اين رو، تصميم گرفته شد، در وهله اول صندوقهاي سرمايهگذاري و سپس بازار سهام بازگشايي شود. صيدي گفت: جلسات آن دوران، تحت هر شرايطي برگزار ميشد و مديران نهادهاي مالي همواره در اين جلسات حاضر ميشدند؛ امري كه نشاندهنده بلوغ اين نهادهاست. صيدي با تبريك آغاز بهكار هياتمديره جديد كانون نهادهاي سرمايهگذاري ايران گفت: در شرايط فعلي كه تحريمها و تهديدها بر سر اقتصاد سايه افكنده از كانون نهادهاي سرمايهگذاري ايران ميخواهم يك بسته يا سند سياستي عملياتي و قابل اقدام، براي تعريف «نقش نهادهاي مالي در ثبات اقتصادي» تدوين كند تا به تعبير برندگان نوبل اقتصاد ۲۰۲۶، بنيانهاي خرد به كمك ثبات اقتصاد كلان بيايد. او گفت: نهاد ناظر و تنظيمگر نيز بايد در اين مسير موثر عمل كند. اين يك چرخه است؛ وقتي شرايط كلان خوب باشد، كار بنگاهها بهتر پيش ميرود و وقتي بنگاهها عملكرد مناسبي داشته باشند، وضع اقتصاد كلان نيز بهبود مييابد. رييس سازمان بورس و اوراق بهادار در بخش ديگري از صحبتهاي خود از طراحي برنامههاي بلندمدت و كوتاهمدت نهاد ناظر بازار سرمايه خبر داد و افزود: برنامه بلندمدت براي دو تا سه سال آينده طراحي ميشود، برنامه كوتاهمدت نيز يك برنامه ششماهه است كه از ابتداي آبان تا پايان فروردين ۱۴۰۶ اجرايي خواهد شد. جزييات اين برنامهها در نشستهاي بعدي تشريح ميشود. او با اشاره به اينكه ۳ سناريو در سطح سياسي و بينالمللي پيش روي بازار سرمايه قرار دارد، توضيح داد: سناريوي نخست، احتمال دستيابي به توافق در عرضه ديپلماسي است كه احتمال آن از ۲ سناريوي ديگر كمتر است، اما در صورت تحقق، كاهش تحريمها را در پي خواهد داشت. سناريوي دوم احتمال تشديد تنش و جنگ و سناريوي سوم، ادامه وضع فعلي است كه محتملترين سناريو قلمداد ميشود.