زنگ خطر در بورس‌هاي جهاني
بازارهاي سهام جهان در آغاز معاملات روز دوشنبه، در شرايطي با افزايش نسبي شاخص‌هاي آتي بورس امريكا همراه شدند كه سرمايه‌گذاران همچنان تحت‌تأثير موج فروش هفته گذشته سهام مرتبط باهوش مصنوعي قرار دارند.
بازارهاي سهام جهان در آغاز معاملات روز دوشنبه، در شرايطي با افزايش نسبي شاخص‌هاي آتي بورس امريكا همراه شدند كه سرمايه‌گذاران همچنان تحت‌تأثير موج فروش هفته گذشته سهام مرتبط باهوش مصنوعي قرار دارند. رشد معاملات آتي شاخص‌هاي اصلي وال‌استريت در كنار تحولات بازار انرژي و انتظار براي انتشار گزارش‌هاي مالي شركت‌هاي بزرگ فناوري، نشانه‌اي از تلاش معامله‌گران براي بازگشت به بازار است؛ بااين‌حال، نگراني‌ها درباره پايداري سرمايه‌گذاري در زيرساخت‌هاي هوش مصنوعي، افزايش بدهي شركت‌ها و چشم‌انداز بازدهي اين سرمايه‌گذاري‌ها همچنان بر فضاي معاملات سايه انداخته است. در معاملات ابتدايي روز دوشنبه، معاملات آتي شاخص نزدك ۱۰۰ با رشد ۱.۳۲ درصدي همراه شد. معاملات آتي ميانگين صنعتي داوجونز نيز ۰.۵۳ درصد، معادل ۲۷۸ واحد، افزايش يافت و معاملات آتي شاخص 500 S&P رشد ۰.۲ درصدي را تجربه كرد. اين تحركات در شرايطي رخ داد كه بازار سهام امريكا هفته گذشته يكي از دوره‌هاي نزولي قابل‌توجه خود را پشت سر گذاشت و سهام شركت‌هاي فعال در حوزه هوش مصنوعي با فشار فروش گسترده‌اي مواجه شدند.
عقب‌نشيني وال‌استريت پس از هفته‌اي پرتنش
عملكرد شاخص‌هاي اصلي بورس امريكا در هفته گذشته نشان داد كه نگراني‌هاي مرتبط باهوش مصنوعي تا چه اندازه بر رفتار سرمايه‌گذاران تأثير گذاشته است. شاخص 500 S&P در مجموع نزديك به ۲ درصد افت كرد؛ كاهشي كه بزرگ‌ترين افت هفتگي اين شاخص از اواخر ژوئن محسوب مي‌شود. در همين حال، شاخص نزدك با سقوط ۴.۵ درصدي مواجه شد و روند صعودي چهارهفته‌اي خود را متوقف كرد. افت شديد نزدك اهميت ويژه‌اي دارد؛ زيرا اين شاخص به سهام شركت‌هاي فناوري و رشد‌محور وابستگي قابل‌توجهي دارد و تغيير انتظارات درباره آينده هوش مصنوعي مي‌تواند تأثير مستقيمي بر ارزش‌گذاري شركت‌هاي حاضر در آن داشته باشد. در ماه‌هاي گذشته، تو سعه مدل‌هاي هوش مصنوعي، افزايش تقاضا براي توان پردازشي و گسترش مراكز داده از جمله عواملي بوده‌اند كه توجه سرمايه‌گذاران را به شركت‌هاي فناوري جلب كرده‌اند. بااين‌حال، افزايش هزينه‌هاي زيرساختي و نگراني درباره سرعت تبديل اين سرمايه‌گذاري‌ها به درآمد و سود پايدار، اكنون پرسش‌هاي تازه‌اي را پيش روي بازار قرار داده است.
در چنين شرايطي، سرمايه‌گذاران بيش از گذشته به دنبال شواهدي هستند كه نشان دهد رشد تقاضا براي خدمات هوش مصنوعي مي‌تواند هزينه‌هاي سنگين توسعه اين فناوري را توجيه كند. اگرچه افزايش درآمد شركت‌هاي فعال در اين حوزه همچنان ادامه دارد، اما بازار به‌تدريج از تمركز صرف بر رشد درآمد فاصله گرفته و به موضوعاتي مانند پايداري تأمين مالي، ميزان بدهي و بازده سرمايه توجه بيشتري نشان مي‌دهد.
نگراني درباره درآمد شركت‌هاي هوش مصنوعي
يكي از عواملي كه به تشديد نگراني‌ها در بازار سهام امريكا كمك كرد، گزارش منتشرشده درباره درآمد شركت آنتروپيك بود. شبكه CNBC به نقل از منابع خود گزارش داد كه درآمد سه‌ماهه سوم اين شركت در مجموع به ۱۶.۸ ميليارد دلار رسيده است؛ رقمي كه در مقايسه با درآمد ۱۱.۶ ميليارددلاري سه‌ماهه دوم افزايش نشان مي‌دهد. باوجود رشد درآمد آنتروپيك، اين گزارش پرسش‌هايي را درباره سرعت توسعه بازار هوش مصنوعي و انتظارات سرمايه‌گذاران از رشد آينده اين صنعت مطرح كرد. در واقع، موضوع اصلي صرفاً افزايش يا كاهش درآمد شركت‌ها نيست، بلكه ميزان انطباق عملكرد واقعي آنها با انتظارات بالايي است كه در بازار شكل‌گرفته است. زماني كه ارزش‌گذاري شركت‌ها بر پايه تداوم رشد سريع و افزايش تقاضا انجام مي‌شود، هر نشانه‌اي از احتمال كندشدن روند توسعه مي‌تواند به تغيير انتظارات و افزايش فشار فروش منجر شود. از اين منظر، حتي رشد درآمد نيز لزوماً براي حفظ خوش‌بيني بازار كافي نيست؛ به‌ويژه زماني كه سرمايه‌گذاران درباره ميزان هزينه‌هاي موردنياز براي ادامه اين رشد و توانايي شركت‌ها براي ايجاد بازدهي متناسب با سرمايه‌گذاري‌هاي خود ترديد دارند. اين نگراني‌ها تنها به شركت‌هاي ارايه‌دهنده خدمات هوش مصنوعي محدود نمانده و به كسب‌وكارهايي نيز گسترش‌يافته است كه زيرساخت‌هاي موردنياز اين صنعت را فراهم مي‌كنند. شركت‌هاي فعال در زمينه مراكز داده و خدمات پردازشي، به دليل نياز به سرمايه‌گذاري‌هاي سنگين، تأمين مالي گسترده و وابستگي به تقاضاي آينده، بيش از گذشته در كانون توجه بازار قرار گرفته‌اند.
كورويوِيو در مركز نگراني‌هاي اعتباري
شركت كورويوِيو (CoreWeave)، فعال در حوزه زيرساخت‌هاي پردازش ابري و مراكز داده، يكي از مهم‌ترين نمونه‌هاي فشار فروش اخير در بخش هوش مصنوعي بوده است. اين شركت براي ساخت مراكز داده‌اي كه ظرفيت پردازشي آنها را به شركت‌هاي فناوري اجاره مي‌دهد، از حجم قابل‌توجهي بدهي استفاده كرده است. همين موضوع باعث شده است كه تغيير انتظارات درباره رشد تقاضا و بازدهي سرمايه‌گذاري‌هاي هوش مصنوعي، تأثير مستقيمي بر ارزيابي سرمايه‌گذاران از وضعيت مالي آن داشته باشد. سهام كورويوِيو در هفته گذشته ۲۵ درصد سقوط كرد؛ افتي كه بزرگ‌ترين كاهش هفتگي اين سهم از نوامبر ۲۰۲۵ به شمار مي‌رود. هم‌زمان، نگراني‌ها در بازار اوراق قرضه شركتي نيز افزايش‌يافته و سرمايه‌گذاران نسبت به ريسك اعتباري اين شركت محتاط‌تر شده‌اند. گزارش‌ها حاكي از آن است كه مبادلات نكول اعتباري كورويوِيو به سطوح نگران‌كننده‌اي رسيده است؛ موضوعي كه حساسيت بازار نسبت به توانايي شركت براي مديريت تعهدات مالي خود را نشان مي‌دهد. اهميت اين تحولات در آن است كه ريسك‌هاي مرتبط باهوش مصنوعي ديگر فقط در نوسان قيمت سهام شركت‌هاي فناوري منعكس نمي‌شوند، بلكه بازار اعتبار را نيز تحت‌تأثير قرار داده‌اند. زماني كه سرمايه‌گذاران نسبت به توان بازپرداخت بدهي يا پايداري جريان‌هاي نقدي يك شركت ترديد پيدا مي‌كنند، هزينه تأمين مالي آن مي‌تواند افزايش يابد و اين مساله در ادامه بر برنامه‌هاي توسعه‌اي شركت اثر بگذارد. معامله‌گران گلدمن ساكس روز جمعه اعلام كردند كه فاصله بازدهي اوراق اعتباري مرتبط باهوش مصنوعي، به‌ويژه اوراق مربوط به شركت‌هاي بزرگ‌مقياس ابري، به گسترده‌ترين سطوح سال رسيده است. به گفته آنها، آخرين باري كه اين فاصله‌ها تا حدود مشابهي افزايش‌يافته بود، قيمت سهام شركت‌هاي پايه حدود ۱۵ درصد پايين‌تر قرار داشت.
پايان دوران رشد بي‌وقفه هزينه‌هاي هوش مصنوعي؟
به اعتقاد معامله‌گران گلدمن ساكس، گسترش نگراني‌ها درباره ريسك‌هاي اعتباري هوش مصنوعي، سرمايه‌گذاران را با اين پرسش مواجه كرده است كه آيا رشد هزينه‌هاي اين صنعت مي‌تواند با همان سرعت گذشته ادامه پيدا كند يا خير. آنها معتقدند هزينه‌هاي سرمايه‌اي مرتبط باهوش مصنوعي احتمالاً به اوج خود نزديك شده‌اند و در نتيجه، موضوعاتي مانند نحوه تأمين مالي پروژه‌ها، پايداري مدل‌هاي كسب‌وكار و ميزان بازده سرمايه‌گذاري، به محور اصلي بحث‌هاي بازار تبديل شده‌اند. اين تغيير جهت نشان مي‌دهد كه سرمايه‌گذاران به‌تدريج در حال عبور از مرحله تمركز بر ظرفيت رشد اين فناوري و ورود به مرحله ارزيابي دقيق‌تر هزينه‌ها و نتايج مالي آن هستند. در اين چارچوب، افزايش درآمد شركت‌هاي هوش مصنوعي به‌تنهايي نمي‌تواند تمام نگراني‌ها را برطرف كند. بازار بايد اطمينان پيدا كند كه درآمدهاي ايجادشده، توانايي پوشش هزينه‌هاي عملياتي و سرمايه‌اي را دارند و شركت‌ها مي‌توانند بدون افزايش نامتناسب بدهي، به توسعه فعاليت‌هاي خود ادامه دهند. معامله‌گران گلدمن ساكس همچنين به افزايش بدبيني در بازار، محدودبودن گستره مشاركت سهام در روند صعودي و بالابودن حجم معاملات فروش اشاره كردند. به گفته آنها، حجم معاملات فروش در روز جمعه دومين سطح بالاي ثبت‌شده از اين نوع معاملات پس از ماه ژوئن سال جاري بود.
بازار انرژي
نفت ميان ريسك‌هاي ژئوپليتيكي
بازار نفت نيز در آغاز هفته تحت‌تأثير مجموعه‌اي از عوامل ژئوپليتيكي قرار داشت. افزايش حملات به كشتي‌ها در خليج‌فارس و حملات اوكراين و روسيه به زيرساخت‌هاي انرژي، توجه معامله‌گران را به‌احتمال اختلال در عرضه نفت و فرآورده‌هاي انرژي جلب كرده است. اوكراين روز يكشنبه به يك پايانه نفتي در سن‌پترزبورگ روسيه حمله كرد؛ رخدادي كه در كنار ساير حملات به زيرساخت‌هاي انرژي، نگراني‌ها درباره تداوم اختلال در جريان عرضه را افزايش داده است. در همين حال، معاملات آتي نفت با سررسيدهاي طولاني‌تر تحت‌تأثير انتظاراتي قرار گرفته‌اند كه بر اساس آنها، اختلالات زيرساختي انرژي ممكن است تا سال ۲۰۲۷ ادامه پيدا كند. بااين‌وجود، معاملات آتي نفت خام برنت و وست تگزاس اينترمديت در روز يكشنبه اندكي كاهش يافتند؛ بنابراين، بازار نفت در شرايطي قرار دارد كه نگراني‌هاي مربوط به عرضه و ريسك‌هاي ژئوپليتيكي از يك سو و تحولات كوتاه‌مدت قيمت از سوي ديگر، مسير معاملات را شكل مي‌دهند. قيمت‌هاي نسبتاً باثبات نفت در آغاز معاملات روز دوشنبه نيز به بهبود فضاي بازار سهام كمك كرد. بااين‌حال، تداوم اثرگذاري اين عامل به تحولات بعدي در بازار انرژي و ميزان تأثيرگذاري تنش‌ها بر عرضه واقعي نفت بستگي دارد.
نوسان در بورس‌هاي آسيايي
در بازارهاي آسيايي، روند معاملات يكدست نبود و شاخص‌هاي مهم منطقه عملكرد متفاوتي را ثبت كردند. شاخص كوسپي كره جنوبي با رشد ۱.۷۶ درصدي همراه شد و شاخص S&P/ASX 200 استراليا نيز ۰.۴۴ درصد افزايش يافت. در مقابل، شاخص نيكي ۲۲۵ ژاپن ۰.۶۲ درصد كاهش پيدا كرد. شاخص CSI 300 چين نيز معاملات روز را با افزايش نسبي به پايان رساند. اين اختلاف عملكرد نشان مي‌دهد كه واكنش بازارهاي آسيايي به تحولات جهاني يكسان نبوده است. در شرايطي كه سرمايه‌گذاران در سطح بين‌المللي در حال ارزيابي مجدد ريسك‌هاي مرتبط باهوش مصنوعي و بازار اعتبار هستند، بازارهاي منطقه‌اي نيز تحت‌تأثير عوامل داخلي و انتظارات مربوط به عملكرد شركت‌ها قرار دارند. رشد شاخص كوسپي و بازار استراليا در كنار افت نيكي ژاپن، تصويري متفاوت از معاملات منطقه ارايه مي‌كند؛ تصويري كه نشان مي‌دهد نمي‌توان صرفاً بر اساس تغييرات بازار امريكا، مسير يكساني را براي تمام بورس‌هاي آسيايي در نظر گرفت.
فرانسه زير فشار اعتراضات و نگراني‌هاي اقتصادي
در اروپا، بازار سهام فرانسه روز دوشنبه در شرايطي با افت مواجه شد كه اعتراضات گسترده آخر هفته، فضاي اجتماعي و اقتصادي اين كشور را تحت‌تأثير قرار داده بود. اعتراضات سراسري كه در واكنش به افزايش قيمت‌ها و افت كيفيت خدمات عمومي شكل گرفت، به يكي از عوامل فشار بر احساسات سرمايه‌گذاران تبديل شد. شاخص CAC 40 فرانسه با افت ۱.۰۲ درصدي مواجه شد. اين كاهش در شرايطي رخ داد كه دومين اقتصاد بزرگ منطقه يورو همچنان با رشد ضعيف و افزايش بدهي دست‌وپنجه نرم مي‌كند. تركيب نارضايتي‌هاي اجتماعي و چالش‌هاي اقتصادي مي‌تواند بر ارزيابي سرمايه‌گذاران از چشم‌انداز فعاليت شركت‌ها و ثبات محيط اقتصادي تأثير بگذارد. در سطح گسترده‌تر اروپا نيز شاخص استاكس ۶۰۰ تا ساعت ۰۷: ۰۸ به‌وقت گرينويچ با كاهش ۰.۳۹ درصدي به ۶۴۲.۲۴ واحد رسيد. اين افت در حالي ثبت شد كه شاخص مذكور در هفته پيش از آن بيش از ۲ درصد رشد كرده بود. در ميان گروه‌هاي بورسي، سهام بانك‌ها بيشترين كاهش را تجربه كرد و شاخص اين گروه ۱.۴ درصد پايين آمد. همچنين شاخص اصلي بورس اسپانيا، IBEX كه وزن قابل‌توجهي از سهام بانكي در آن وجود دارد، ۰.۹ درصد افت كرد. افت سهام بانكي در كنار كاهش شاخص‌هاي اصلي اروپا نشان مي‌دهد كه احتياط سرمايه‌گذاران به يك صنعت يا كشور محدود نبوده است. بااين‌حال، تحولات سياسي و اقتصادي فرانسه در آغاز هفته به‌طور ويژه بر فضاي معاملات اين كشور تأثير گذاشت.
