افقهاي گردشگري ايران
در پي اتفاقات اخير، گردشگري زيارتي و غير زيارتي با روند كاهشي مواجه شده و فعاليت آژانسهاي مسافرتي را مختل كرده است، بنابراين سياستگذاران بايد در روند تصميمگيريهاي خود نسبت به صنعت گردشگري توجه ويژهاي داشته باشند.
در پي اتفاقات اخير، گردشگري زيارتي و غير زيارتي با روند كاهشي مواجه شده و فعاليت آژانسهاي مسافرتي را مختل كرده است، بنابراين سياستگذاران بايد در روند تصميمگيريهاي خود نسبت به صنعت گردشگري توجه ويژهاي داشته باشند. در دورههايي كه شرايط منطقه آرامتر بود و در مقاطعي كه توافقها و دورههاي بدون جنگ را داشتيم، از كشورهاي حوزه خليج فارس و همچنين عراق گردشگر وارد كشور ميشد، اما امروز وضعيت تغيير كرده است.
ورودي گردشگران عراقي همچنان وجود دارد، اما به سطح سالهاي گذشته نرسيده است. در واقع، اگر بخواهيم الگوي سفر گردشگران عراقي به ايران را بررسي كنيم، قم يكي از مهمترين محورهاي سفر آنهاست. گردشگراني كه با هدف سفر چه از طريق هوايي و چه از طريق زميني وارد ايران ميشوند، معمولاً پس از قم به سمت مشهد و سپس استانهاي شمالي، بهويژه مازندران، حركت ميكنند. در مجموع، قم، مشهد و مازندران از مقاصد اصلي گردشگران عراقي در ايران هستند. بايد توجه داشت كه بخشي از مسافران عراقي نيز به صورت سفرهاي يكروزه به منطقه آزاد اروند، آبادان و خرمشهر ميروند كه اين نوع سفرها لزوماً در تعريف گردشگري اقامتي قرار نميگيرد.
در حوزه گردشگري داخلي، شرايط تا حدودي متفاوت بود. با توجه به جنگي كه رخ داد، برخي استانهاي شمالي از جمله گيلان، مازندران و اردبيل با افزايش سفر مواجه شده و تا حدودي رونق گرفتند. دليل اصلي آن نيز اين بود كه اين مناطق از حملات جنگي دور بودند و بسياري از مردم براي مدتي به اين استانها سفر كردند. حتي در برخي موارد، اقامتها به شكل بلندمدت انجام شد. در مقابل، گردشگري جنوب كشور بهويژه در نيمه دوم سال گذشته كه معمولاً به دليل شرايط آبوهوايي بايد با رونق مواجه باشد، هم از جنگ تأثير گرفت و هم با كاهش تعداد مسافران و تعطيلي مواجه شد؛ وضعيتي كه تا امروز نيز ادامه دارد. توصيه هميشگي فعالان حوزه گردشگري به سياستگذاران اين بوده است كه هر تصميمي كه اتخاذ ميكنند و هر جايي كه قصد اعمال نظر و تصميمگيري دارند، آثار آن تصميم بر صنعت گردشگري را نيز در نظر بگيرند. تصميمات مختلف اقتصادي، سياسي و اجتماعي ميتواند به شكل مستقيم يا غيرمستقيم بر گردشگري اثر بگذارد و لازم است پيش از اتخاذ تصميم، پيامدهاي آن براي اين صنعت نيز بررسي شود. بدون شك پيش از اجراي هر تصميم با بررسي تبعات آن روي گردشگري ميتوان زيرساختهاي لازم و اقدامات پيشگيرانه را طراحي و عملياتي كرد.