تعويق «داووس صحرا» در فضاي معادله يمن

ورود خالص سرمايه‌گذاري مستقيم خارجي در سه‌ماهه دوم ۲۰۲۶ به ۵.۹۵ ميليارد دلار رسيد كه نسبت به سه‌ماهه اول ۱۸ درصد كاهش داشت. صندوق سرمايه‌گذاري عمومي (PIF) تحت فشار بود تا منابع را به سمت اقتصاد داخلي هدايت كند، در حالي كه قراردادهاي زيرساختي آن از حدود ۷ ميليارد دلار در ۲۰۲۴ به حدود ۳ ميليارد دلار در ۲۰۲۵ كاهش يافته بود. كسري بودجه در نيمه اول ۲۰۲۶ به ۱۶۰ ميليارد ريال (حدود ۴۲.۷ ميليارد دلار) رسيد كه ۷۱ درصد بيشتر از سال قبل بود. اين ارقام نشان مي‌دهد كه هدف اعلامي چشم‌انداز ۲۰۳۰ براي جذب سالانه ۱۰۰ ميليارد دلار سرمايه‌گذاري مستقيم خارجي، پيش از تعويق FII نيز تحت فشار بود. اما تعويق اين اجلاس-كه مهم‌ترين سكوي معرفي فرصت‌هاي سرمايه‌گذاري و امضاي قرارداد بود-كانال اصلي جذب و نمايش سرمايه را مسدود كرد و پيام روشني به بازار فرستاد: عربستان در شرايط جنگ، نمي‌تواند محيط باثباتي براي فعاليت اقتصادي فراهم كند. رابطه علت و معلولي را بايد صريح بيان كرد: حملات يمن باعت ناامني فرودگاه و لغو پروازها شده، اين روند حضور سرمايه‌گذاران و مديران ارشد در اجلاس سرمايه‌گذاري را به تعويق انداخته و نهايتا اين روند باعث تضعيف بيشتر روايت جذب سرمايه و چشم‌انداز ۲۰۳۰ شده است. اين زنجيره نشان مي‌دهد كه تعويق FII را نمي‌توان صرفا يك «شكست تاكتيكي» يا «تغيير تقويمي» دانست. اين تصميم اعتراف نهادي به اين واقعيت بود كه اولويت امنيتي فوري (جلوگيري از تلفات بيشتر و حفظ كنترل بر پايتخت) بر هر رويداد اقتصادي مقدم شده است. مساله يمن اكنون از يك پرونده سياست خارجي به آزمون مستقيم حكمراني محمد بن‌سلمان تبديل شده است. ساختار تصميم‌گيري متمركز او مي‌تواند واكنش سريع را ممكن كند، اما اگر اين ساختار نتواند ميان هزينه‌هاي نظامي، الزامات امنيتي و نياز به حفظ جذابيت اقتصادي توازن برقرار كند، هر بحران امنيتي بعدي مي‌تواند كانال‌هاي ديگري از جذب سرمايه و مشروعيت توسعه را مسدود كند. تعويق FII يك هشدار بود، نه يك حادثه منفرد و تا زماني كه درگيري با يمن حل نشود، هر رويداد اقتصادي و هر وعده سرمايه‌گذاري در رياض با همان تهديد وجودي روبروست. آينده چشم‌انداز ۲۰۳۰ بيش از هر چيز به توانايي رياض در پايان دادن به اين منازعه يا حداقل مهار  انتقال آن به قلب اقتصاد پادشاهي  وابسته  است.