مختصات رينگ صادراتي بورس كالا تشريح شد

ايراسين| مدير نظارت بر بازار بورس كالا، رينگ صادراتي را نه فقط يك پلتفرم معامله، بلكه ابزاري راهبردي براي انضباط در تجارت خارجي مي‌داند. او با تأكيد بر اينكه در اين ساختار مسوول رفع تعهدات ارزي به دقت مشخص است، تصريح مي‌كند: به‌كارگيري گواهي صادراتي و كشف قيمت بر مبناي نرخ‌هاي جهاني، هرگونه رانت و رقابت منفي ميان صادركنندگان را از بين مي‌برد. اين سازوكار كه اكنون با اتصال برخط به گمرك و سازمان توسعه تجارت همراه شده، عملاً مسير صادرات را از ابهام خارج كرده و به سمت رقابتي شفاف، عادلانه و قانون‌مند هدايت مي‌كند. با ابلاغ مصوبه وزارت صنعت، معدن و تجارت مبني بر انجام صادرات برخي محصولات از مسير رينگ صادراتي بورس كالا، اين سازوكار معاملاتي بيش از گذشته مورد توجه فعالان اقتصادي قرار گرفته است. در اين ميان، رينگ صادراتي بورس كالا به عنوان بستري شفاف و رقابتي، علاوه بر تسهيل فرآيند معاملات، نقش مهمي در ساماندهي تجارت خارجي، مديريت تعهدات ارزي و تقويت ارتباطات سيستمي با دستگاه‌هاي مرتبط ايفا مي‌كند. صادق قويم، مدير نظارت بر بازار بورس كالاي ايران به تشريح ابعاد اجرايي اين مصوبه، سازوكار معاملات صادراتي، جايگاه تجار و شركت‌هاي بازرگاني و زيرساخت‌هاي ايجادشده براي تسهيل فرآيند صادرات پرداخته است. مصوبه جديد وزارت صمت چه تغييري در سازوكار معاملات صادراتي ايجاد مي‌كند؛ آيا دغدغه‌اي از بابت ورود واسطه‌ها به اين فرآيند وجود ندارد و اينكه بورس كالا چگونه به شفاف‌تر شدن صادرات و ايفاي تعهدات ارزي كمك خواهد كرد؟اصولا ماهيت معاملات صادراتي با معاملات بازار فيزيكي داخلي بورس كالا متفاوت بوده و جنس معاملات در آن بازار از نوع تجاري است؛ به اين ترتيب موضوع ورود اشخاص به آن تحت عنوان واسطه به عنوان يك دغدغه مطرح نيست. موضوع مهم در تجارت خارجي كشور در مرحله اول بحث ايفاي تعهدات صادراتي عرضه‌كننده و در مرحله دوم جلوگيري از رقابت منفي ميان صادركنندگان است كه هر دو با استفاده از ابزار گواهي صادراتي بورس كالا به راحتي قابل مديريت خواهد بود، چراكه در معاملات صادراتي بورس كالا و مطابق با قواعد تجارت بين‌الملل (اينكوترمز) طرف مجاز به اظهار كالا به گمرك و در نتيجه مسوول رفع تعهد ارزي مشخص بوده و در نتيجه امكان ورود واسطه جديدي به اين فرآيند وجود ندارد. همچنين با انجام معاملات با قيمت ارزي، رانتي تحت عنوان اختلاف بين ارز نيمايي و آزاد وجود نخواهد داشت. رينگ صادراتي بورس كالا چه نقشي در كشف قيمت صادراتي و ايجاد رقابت منصفانه در بازارهاي هدف ايفا مي‌كند؟قيمت‌هاي پايه در رينگ صادراتي بورس كالا بر مبناي قيمت‌هاي جهاني و منطقه‌اي تعيين شده و معاملات درنهايت براساس قيمت كشف‌شده حاصل از تقابل عرضه و تقاضا انجام مي‌شود. اين امر در كنار مشخص بودن مسوول رفع تعهد ارزي، امكان فروش محصول صادراتي با قيمتي پايين‌تر از ارزش كالا در بازار مربوطه را به حداقل مي‌رساند. همچنين ارتباط سيستمي ميان سامانه معاملاتي بورس كالا و نهادهاي مرتبط با موضوع تجارت خارجي و جلوگيري از انجام معامله توسط اشخاصي كه به هر دليل و از نظر متوليان تجارت خارجي مجاز به انجام صادرات نيستند نيز در راستاي حل چالش‌هاي مربوطه كمك‌كننده است. علي‌رغم تمامي اين توضيحات بايد درنظر داشت مسووليت بورس كالا به عنوان يك پلتفرم معاملاتي انجام معاملات به صورت شفاف، عادلانه و رقابتي خواهد بود. در رينگ صادراتي، چه سازوكاري پيش‌بيني شده تا مقصد نهايي كالا براي توليدكننده شفاف باشد و همچنين رقابت‌هاي منفي داخلي در خارج از مرزها كاهش يابد؟ در معاملات صادراتي بورس كالا، امكان تعيين بازار هدف و مرزهاي خروجي مدنظر فروشنده وجود داشته كه مي‌تواند به شفاف شدن بازارهاي صادراتي كمك كند. همچنين با‌توجه به مشخص بودن قيمت و مسوول رفع تعهد ارزي در اين معاملات امكان رقابت منفي به حداقل مي‌رسد. در چارچوب مقررات جديد، جايگاه شركت‌هاي بازرگاني و تجار در معاملات صادراتي بورس كالا چگونه تعريف شده است؟تمامي فعالان بازارهاي صادراتي در صورت احراز شرايط تعيين شده توسط متوليان صادرات كشور امكان فعاليت در رينگ صادراتي بورس كالا را داشته و محدوديتي در اين زمينه وجود ندارد. تجار و شركت‌هاي بازرگاني نيز مطابق با قواعد تجارت بين‌الملل و بر اساس ترم‌هاي تحويل استاندارد در اين بازار حضور داشته و از اين بازار حذف نخواهند شد. اين رويه هم‌اكنون و در معاملات صادراتي قير و سيمان برقرار و در حال انجام است. براي تسهيل فرآيند صادرات، چه زيرساخت‌ها و ارتباطات سيستمي ميان بورس كالا و دستگاه‌هاي مرتبط ايجاد شده است؟ تمامي روابط سيستمي ميان بورس كالا و گمرك و سازمان توسعه تجارت برقرار بوده و اطلاعات مربوط به معاملات انجام‌شده بلافاصله بعد از اتمام فرآيند مربوطه در بورس كالا به صورت برخط و به منظور آغاز فرآيندهاي اجرايي صادرات و ترخيص كالا دراختيار گمرك قرار مي‌گيرد.