نقش تنوع ساختاري صنايع فعال بورس
مريم محبي در اين يادداشت نوشت: بازار سرمايه ايران همواره با فراز و نشيبهاي بسياري زيادي همراه بوده است.
مريم محبي در اين يادداشت نوشت: بازار سرمايه ايران همواره با فراز و نشيبهاي بسياري زيادي همراه بوده است. اثرپذيري اين بازار از عوامل متعدد اقتصادي، سياسي، اجتماعي و فرهنگي باعث شده هر ۲ گروه سرمايهگذار و سرمايهپذير، با نيمنگاهي به شرايط كلي حاكم بر كشور و جهان به تحليل بازار و نمادهاي مدنظر خود اقدام كنند. از طرفي، به دليل اثرپذيري بالاي بازار سرمايه از عوامل اقتصادي در تمام كشورهاي جهان و از طرف ديگر، ساختار دولتي اقتصاد ايران باعث شده مسائل مختلف سياسي مانند تحريمهاي ظالمانه و غيره نيز اثر مستقيم و ادامهدار بر روند سودسازي شركتهاي بورس و متعاقبا روند كلي بازار سرمايه در سطح كلان داشته باشد. يكي از عوامل بااهميت در اين بخش، وقوع 2 جنگ در سال گذشته بود. بهرغم اعلام آتشبس، اين رويارويي نظامي همچنان ادامهدار است و احتمال شدت گرفتن يا كاهش درگيريها همچنان دور از ذهن نيست.
سازمان بورس و اوراق بهادار ايران از همان آغاز جنگ با هدف حمايت از منافع فعالان بازار سرمايه به اعمال محدوديتهايي در بازار سهام اقدام كرد كه اين اقدام مانع از بروز رفتارهاي هيجاني شد. هرچند برخي شركتهاي بورس در دوران جنگ اخير در معرض آسيب قرار گرفتهاند ليكن بازار سرمايه ايران با لحاظ قدمت و تنوع ساختاري، محدود به چند صنعت و شركت نيست. صنايعي مانند صنعت سيمان، آهك و گچ، صنعت مواد و محصولات دارويي، صنعت غذا در بخشهاي مختلف، صندوقهاي مختلف بورسي مانند صندوقهاي بخشي، صندوقهاي كالايي، صندوقهاي درآمد ثابت و غيره صنايع پررونقي هستند كه با اثرپذيري بسيار پايين از جنگ اخير همچنان به فعاليت خود ادامه ميدهد. از طرفي ديگر، ساختار تورمي اقتصاد ايران باعث شده است تا قيمت داراييها، مشخصا داراييهاي ثابت و داراييهاي سرمايهاي شركتهاي بورس، بخش قابل توجهي از قيمت نمادهاي مختلف را به خود اختصاص دهند. بنابراين هرچند در زمان جنگ اخير، برخي شركتهاي بورس آسيبهايي را متحمل شدند وليكن اين آسيبها باعث كاهش تابآوري بازار سرمايه ايران نشده است و اين بازار همچنان ميتواند با قدرت و توان بالا به فعاليت خود ادامه دهد. در اين ميان رويكرد گذشته شركتهاي بورس در تخصيص بخش قابل توجهي از درآمدهاي عملياتي به خريد داراييهاي ثابت و همچنين رويكرد توسعهاي و گسترش داراييهاي جاري مرتبط با فرآيندهاي عملياتي باعث شده چشمانداز رشد قيمتها در اين بازار همچنان ادامهدار باشد. بازار سرمايه ايران به عنوان بازاري پويا و درحال توسعه، همانند تمام بازارها ميتواند از تنشها اثر منفي بگيرد ليكن تنوع ساختاري اين بازار مانع از ادامهدار بودن اين اثرهاي منفي خواهد بود. ساختارهاي حامي بازار سرمايه نيز نقشي بااهميت در ادامه مسير عادي بازار سهام پس از بازگشايي دارد. به نظر ميرسد بازار سرمايه به عنوان بازاري پويا و درحال رشد، با بهرهمندي از پتانسيلهاي موجود در صنايع مختلفي كه تامينكننده نيازهاي اساسي كشور هستند به سرعت قادر به خودترميمي و رونق باشد. كشور باقدمت و پهناور ايران محدود به شركت يا صنعت خاصي نبوده و ميتواند به سرعت از فضاي ابهام و ركود فاصله بگيرد. انتظار ميرود صنايعي كه در حال حاضر اقدام به تامين نيازهاي اساسي و مصرفي كشور ميكنند بتوانند در بازگرداندن اعتماد و جذابيت سرمايهگذاري در بورس نقش بسزايي داشته باشند. هرچند احتياط در بازگشايي بازار تا رفع ابهامها ميتواند تصميمي منطقي باشد، ليكن بازگشايي اين بازار در صورتي كه همراه با برنامهريزي دقيق باشد، ميتواند در بازسازي صنايع آسيبديده و تامين مالي بنگاهها موثر واقع شود.