هزينههاي يك توقف!
تداوم تعطيلي بازار سرمايه ريسك را نابود نميكند، بلكه آن را انباشته و در بازگشايي به فشار فروش تبديل ميكند. به باور كارشناسان بازار سرمايه تنها در شرايط باز و معاملاتي و نيز شفاف و پويا، قابل مديريت است.
تسنيم|تداوم تعطيلي بازار سرمايه ريسك را نابود نميكند، بلكه آن را انباشته و در بازگشايي به فشار فروش تبديل ميكند. به باور كارشناسان بازار سرمايه تنها در شرايط باز و معاملاتي و نيز شفاف و پويا، قابل مديريت است. از اين رو، هرگونه تعطيلي بلندمدت، نه تنها ريسك را حذف نكرده و آرامش ايجاد نميكند، بلكه آن را به لايههاي پنهان بحران منتقل ميسازد. تجربه كشورهاي مختلف در دورههاي جنگ، تحريم و ركود هم نشان داده است مسير درست مديريت بحران از «بازگشايي تدريجي، هدفمند و متكي بر تابآوري صنايع» ميگذرد، نه از «بستن تالار معاملات.» اهالي بازار سرمايه معتقدند تاخير در بازگشايي بازار سرمايه، هزينههايي به مراتب سنگينتر از چند روز توقف معاملات دارد؛ كه از جمله اين موارد ميتوان به افزايش ريسك اعتباري اين بازار نزد سرمايهگذاران نهادي و فعالان حرفهاي، مخابره پيام غيرقابلاتكا بودن بازار سرمايه در شرايط حساس، افزايش هزينه تامين مالي شركتها و بنگاهها، اختلال در قيمتگذاري اوراق و سهام، كمبود منابع براي پروژههاي زيرساختي و طرحهاي توسعهاي و كاهش سرعت بازسازي اقتصادي در دوره پسابحران اشاره كرد. ضمن اينكه بازاري كه دير باز شود، ديرتر نيز به تعادل و اعتماد بازميگردد. در اين شرايط برخي ميگويند در مقابل تعطيلي بلندمدت، رويكرد بازگشايي مرحلهاي و هدفمند ميتواند به عنوان ابزاري كارآمد براي مديريت ريسك عمل كند. در اين چارچوب، اولويت بايد با صنايعي مانند صنايع غذايي، صنايع دارويي، كشاورزي و توليدكنندگان كالاهاي اساسي باشد كه حتي در شرايط بحران نيز جريان درآمدي پايدار دارند. آغاز معاملات از اين گروهها ميتواند نقش «لنگر ثبات» را براي كل بازار سرمايه ايفا كند و فرآيند كشف قيمت را به صورت تدريجي و كنترلشده پيش ببرد و اين رويكرد احتمال بروز شوك سيستماتيك در شاخصهاي اصلي را كاهش ميدهد. از سوي ديگر، بازگشايي موفق بازار سرمايه تنها به انتخاب صنايع محدود نميشود و در شرايط بحراني، سازمان بورس بايد از سياستگذاري منفعلانه فاصله بگيرد و نقش فعالتري در تنظيمگري ايفا كند. از اين رو، اقداماتي مانند مديريت هوشمند دامنه نوسان، تقويت سازوكارهاي نقدشوندگي، افزايش شفافيت اطلاعاتي و ارايه بستههاي سياستي متناسب با شدت بحران قابل توجه هستند. در مجموع بايد گفت بازار سرمايه تنها در شرايط باز، شفاف و پويا قابل مديريت است. از اين رو، پنهان كردن ريسك از طريق تعطيلي، آن را نابود نميكند، بلكه انباشته ميسازد تا در لحظه بازگشايي به شكل فشار فروش گسترده و نوسانهاي شديد تخليه شود. در اين ميان، راهبرد موثر، پذيرش واقعيت بحران و مديريت حرفهاي آن از سه مسير بازگشايي تدريجي و هدفمند از صنايع تابآور، تنظيمگري فعال و هوشمند توسط سازمان بورس و تقويت ابزارهاي پوشش ريسك و تعميق بازار ميگذرد و تنها در چنين چارچوبي ميتوان انتظار داشت كه بازار سرمايه نه تنها از بحران عبور كند، بلكه پس از آن نيز بتواند نقش خود را در تامين مالي توليد، حمايت از سرمايهگذاري و تسريع بازسازي اقتصادي ايفا كند. بدين جهت، همانگونه كه اشاره شد تعطيلي بلندمدت تالار شيشهاي، ريسك را از بين نميبرد، آن را پنهان ميكند.