شوك ۱۰ درصدي به بازار جهاني نفت
بازار نفت در هفته منتهي به اول مه ۲۰۲۶ شاهد تداوم روند صعودي قدرتمند بود و در حالي كه مذاكرات صلح ميان ايالات متحده و ايران به بنبست خورده و شرايط تنگه هرمز، شريان حياتي انرژي جهان را مسدود كرده، قيمتهاي نفت خام برنت و وست تگزاس اينترمديت (WTI) با رشد حدود ۱۰ درصدي به بالاترين سطوح خود از مارس ۲۰۲۲ رسيده است.
بازار نفت در هفته منتهي به اول مه ۲۰۲۶ شاهد تداوم روند صعودي قدرتمند بود و در حالي كه مذاكرات صلح ميان ايالات متحده و ايران به بنبست خورده و شرايط تنگه هرمز، شريان حياتي انرژي جهان را مسدود كرده، قيمتهاي نفت خام برنت و وست تگزاس اينترمديت (WTI) با رشد حدود ۱۰ درصدي به بالاترين سطوح خود از مارس ۲۰۲۲ رسيده است. به گزارش ايلنا به نقل از اداره كل اوپك، مجامع و سازمانهاي بينالمللي (معاونت امور بينالملل و بازرگاني وزارت نفت) مهمترين نيروي محركه بازار در اين هفته، بنبست در مذاكرات صلح امريكا و ايران و تأثير آن بر عرضه نفت بود و همزمان تصميم اوپكپلاس براي افزايش اندك سهميههاي توليد بدون حضور امارات متحده عربي، نشانههايي از واگرايي دروني اين ائتلاف را آشكار ساخت. در يك تحول ساختاري مهم ديگر، امارات متحده عربي بهطور رسمي از اول مه از ائتلاف اوپكپلاس خارج شد. در يك غافلگيري بزرگ، اداره اطلاعات انرژي امريكا اعلام كرد ذخيرهسازي نفت خام اين كشور با نرخ بالاتري نسبت به انتظار تحليلگران بازار كاهش يافت. اين كاهش عظيم بهطور عمده ناشي از صادرات بيسابقه بود، بهطوري كه امريكا براي نخستينبار بهصورت هفتگي به يك صادركننده خالص نفت خام تبديل شد. ذخيرهسازي در سايت كوشينگ (نقطه تحويل نفت WTI) نيز بهشدت كاهش يافت. اين دادهها نشان ميدهد پالايشگاهها و بازارهاي جهاني به سرعت در حال حذف نفت خام امريكا براي جبران كمبود عرضه خاورميانه هستند.
بازار نفت در مقطع حساسي قرار دارد. قيمتها به سطوحي رسيدهاند كه آخرين بار در پي حمله روسيه به اوكراين ديده شده بود. موتور اصلي اين افزايش، «ترس عرضه» است كه در يك بحران ژئوپليتيك عميق و احتمالا طولاني ريشه دارد. تا زماني كه تنگه هرمز بسته باشد، قيمتها در برابر كاهش قابل توجه مقاومت خواهند كرد، مگر آنكه يك ركود اقتصادي جهاني ناگهاني تقاضا را سركوب كند. با اين حال ريسكها چندوجهي هستند: تشديد درگيريها (بسته شدن كامل تنگه هرمز)، كاهش بيشتر ذخيرهسازي جهاني و اختلالهاي لجستيكي پايدار ميتواند قيمتها را حتي بالاتر ببرد. از سوي ديگر قيمتهاي بالاي بنزين ميتواند مصرف را كاهش بدهد و تضعيف اقتصاد چين ناشي از هزينههاي بالاي انرژي ميتواند رشد تقاضا را محدود كند. همچنين افزايش تدريجي عرضه اوپك پلاس و بازگشت نفت ونزوئلا، در صورت عاديسازي شرايط ميتواند به سرعت بازار را به مازاد عرضه سوق دهد، همانطور كه مدلهاي ING و آژانس بينالمللي انرژي هشدار ميدهند. افزون بر اين، ادامه تنشهاي تجاري امريكا و چين ميتواند بر تجارت جهاني و مصرف انرژي تأثير منفي بگذارد، اگرچه اخبار اين هفته از پيشرفت مذاكرات تجاري حكايت نداشت. در كوتاهمدت، بازار احتمالا پرنوسان باقي خواهد ماند و با هر خبري از مذاكرات ايران، دادههاي ذخاير و تحولات اوپكپلاس واكنش نشان خواهد داد. نقطه تمركز اصلي، نشست اوپك پلاس در ۳ مه و هرگونه نشانه از پيشرفت در بن بست ايران و امريكا خواهد بود.
