گامهاي سازمان محيطزيست براي هوشمندسازي حفاظت از مناطق
امروزه ديگر روشهاي سنتي در حفاظت از محيطزيست جوابگوي نياز اين طبيعت شكننده نيست، چالشهاي محيط زيستي به بحران تبديل شدهاند بنابراين اينكه چند درخت بهكاريم يا كاغذ كمتري مصرف كنيم مشكلي حل نميشود، از يك سو سرعت تخريب منابع طبيعي و از سوي ديگر افزايش جمعيت و زياد شدن عوامل طبيعي مانند تغيير اقليم، خشكسالي، توفانهاي گرد و غبار و سيل به حدي زياد شده كه ديگر ابزارهاي قديمي پاسخگو نيست.
امروزه ديگر روشهاي سنتي در حفاظت از محيطزيست جوابگوي نياز اين طبيعت شكننده نيست، چالشهاي محيط زيستي به بحران تبديل شدهاند بنابراين اينكه چند درخت بهكاريم يا كاغذ كمتري مصرف كنيم مشكلي حل نميشود، از يك سو سرعت تخريب منابع طبيعي و از سوي ديگر افزايش جمعيت و زياد شدن عوامل طبيعي مانند تغيير اقليم، خشكسالي، توفانهاي گرد و غبار و سيل به حدي زياد شده كه ديگر ابزارهاي قديمي پاسخگو نيست.مساله اين است كه در چند دهه گذشته دسترسي بيشتر بشر به علم و فناوري و تركيب آن با زياده خواهي موجب شد كه بر بسياري از منابع طبيعي و بخش زيادي از محيط زيست مسلط شود همين مساله سبب برداشت بيرويه از اين منابع شد بهطوري كه توان خودپالايي از طبيعت گرفته شد و با كوچكترين تلنگر از پا در ميآيد، همين است كه حتي در فصول سرد سال مانند پاييز و زمستان هم شاهد بروز آتش سوزي در جنگلهاي كشور هستيم، يا اينكه كم آبي در بسياري از مناطق كشور بيداد ميكند و تالابهاي زيادي خشك شدهاند.
تغيير آگاهي بشر نسبت به توسعه
اين نشان ميدهد كه آگاهي بشر نسبت به توسعه تغيير كرده و در تلاش است توسعهاي همراه با حفظ محيط زيست داشته باشد، برخلاف زمان شروع انقلاب صنعتي كه هدف انسان فقط پيشرفت بود حالا به هر قيمتي كه البته نتيجه آن را امروز با گرم شدن كره زمين، تغيير اقليم، خشكساليهاي پياپي، توفانهاي گرد و غبار و سيلابهاي مخرب ميبينيم. بنابراين حفاظت از محيط زيست نيازمند نوآوري فناورانه است، اگر بخواهيم آيندهاي پايدار داشته باشيم، بايد از ابزارهاي روز بهره بگيريم، از هوش مصنوعي گرفته تا انرژيهاي پاك، روشهاي سنتي همچنان ارزشمندند، اما به تنهايي كافي نيستند و بايد با فناوريهاي نوين تركيب شوند تا بتوانيم زمين را نجات دهيم.
روشهاي سنتي حفاظت محيط زيست جوابگو نيست
از سوي ديگر با خشكساليهاي پياپي شاهد بروز آتش سوزيهاي وسيع آنهم در فاصلههاي كوتاه در جنگلها هستيم كه خسارات جبرانناپذيري به همراه دارد، بر اين اساس سازمان حفاظت محيط زيست استفاده از فناوريهاي نوين را با هدف حفاظت پايدار در دستور كار قرار داده است. معاون محيطزيست طبيعي و تنوعزيستي سازمان حفاظت محيطزيست با تاكيد بر هوشمندسازي حفاظت از تنوعزيستي و مديريت مناطق به ايرنا گفت: امروزه ديگر روشهاي سنتي حفاظت جوابگوي نياز محيط زيست نيست بايد با به روز كردن امكانات و تجهيزات، حفاظت هوشمند از مناطق داشته باشيم. حميد ظهرابي افزود: ۱۹.۸ ميليون هكتار از وسعت كشور يعني ۱۲ درصد از خاك سرزمنيي جزو مناطق حفاظت شده و تحت مديريت سازمان حفاظت محيط زيست است كه بخشهاي ارزشمندي از طبيعت كشور را شامل ميشود از اين رو براي حفاظت از اين عرصهها سازمان حفاظت محيط زيست برنامههاي تخصصي حفاظت تعريف كرده است و در نظر دارد اين برنامهها را با روش هوشمندسازي حفاظت پيش ببرد.
وي با اشاره به بروز آتشسوزيهاي مداوم در جنگلهاي كشور گفت: يكي از اين برنامهها در راستاي اطفاي حريق جنگلها است كه با همكاري جوامع محلي در قالب دورههاي تخصصي و آموزشي شكل خواهد گرفت. ظهرابي تاكيد كرد: امكانات ما براي اطفاي حريق تخصصي نيستند بلكه يك سري ابزارهاي تغيير كاربري داده شده هستند كه برخي براي اين كار مناسب نيستند بايد ابزارهاي تخصصي داشته باشيم كه رييس سازمان حفاظت محيط زيست نيز بر اين موضوع تاكيد دارد.
امضاي تفاهمنامه با مجموعه دانش بنيان
وي با اشاره به اينكه در راستاي هوشمندسازي حفاظت از مناطق برنامههايي براي همكاري با شركتهاي دانش بنيان داريم گفت: سال گذشته با يك مجموعه دانش بنيان تفاهم نامهاي امضا كرديم و بر اساس آن سامانهاي در اختيار سازمان حفاظت محيط زيست قرار گرفت كه ميتواند تا چند روز پيش از وقوع آتش سوزي نسبت به علائم بروز آن هشدار دهد. ظهرابي افزود: از آنجا كه بيشتر مناطق حفاظت شده صعب العبورند و دسترسي به آنها دشوار است از اين رو تمركز ما بر نصب دوربين و سنسورهايي است كه وقوع حريق را اطلاعرساني ميكنند كه اجراي آن را در دستور كار داريم. وي ادامه داد: هوشمندسازي حفاظت به صورت پايلوت در سال ۱۳۹۷ پارك ملي گلستان آغاز شد، براي اين منظور سامانهاي براي شناسايي آتش طراحي شد كه قرار بود با نصب سنسورهايي در مناطق مختلف اين پارك اجرايي شود كه با تغيير دولت اجرا نشد اما اكنون با كمك مشاوران و شركتهاي دانشبنيان بومي، اين سامانهها بهطور جدي در حال آزمايش و ارتقا هستند. معاون محيط زيست طبيعي و تنوع زيستي سازمان حفاظت محيط زيست تأكيد كرد: تمركز ما در حفاظت از تنوع زيستي بر اساس دانشمحوري، مشاركتطلبي و مشاركتپذيري است، در كنار استفاده از فناوريهاي نوين، نقش مشاركت مردمي در حفظ محيط زيست بسيار حياتي است از اين رو با در نظر گرفتن موقعيت جغرافيايي هر منطقه از اهالي بومي آن براي مشاركت در حفاظت بهره ميبريم.
