بحران در تيم هوش مصنوعي متا؛ جدال مديران تازهوارد و خروج كاركنان باسابقه
شركت متا كه در ماههاي اخير با جذب گسترده نيروهاي متخصص هوش مصنوعي و سرقت استعداد از بزرگترين رقباي خود خبر ساز شده است، حالا براساس گزارشي از فايننشال تايمز با بحران داخلي و جدالهاي متعدد ميان اين ستارههاي هوش مصنوعي دستوپنجه نرم ميكند.
شركت متا كه در ماههاي اخير با جذب گسترده نيروهاي متخصص هوش مصنوعي و سرقت استعداد از بزرگترين رقباي خود خبر ساز شده است، حالا براساس گزارشي از فايننشال تايمز با بحران داخلي و جدالهاي متعدد ميان اين ستارههاي هوش مصنوعي دستوپنجه نرم ميكند. فايننشال تايمز ميگويد شنجيا ژائو كه از اوپنايآي جذب اين شركت شده بود و يكي از چهرههاي كليدي تيم فعلي متا، تهديد كرده كه نزد كارفرماي سابق خود بازميگردد و اعضاي قديمي تيم هوش مصنوعي متا نيز طبق اين گزارش احساس تردشدگي ميكنند. به گزارش پيوست، پروژه بلندپروازانه مارك زاكربرگ براي توسعه هوش مصنوعي شخصيسازي شده براي ميلياردها كاربر شبكههاي اجتماعي خود، موجي از بيثباتي مديريتي، تغييرات مكرر ساختاري و جدال ميان مديران تازهوارد و نيروهاي باسابقه را به همراه داشته است. اين پروژه علاوه بر اهميت راهبردي براي آينده شركت، با توجه به سرمايه گستردهاي كه زاكربرگ به آن اختصاص داده است از لحاظ اقتصادي نيز براي اين غول فناوري اهميت دارد. گزارش فايننشال تايمز ميگويد شنجيا ژائو، يكي از خالقان ChatGPT و از استخدامهاي كليدي متا، تنها چند روز پس از پيوستن به اين شركت تهديد به استعفا و بازگشت به اوپنايآي كرده است و اين اقدام تا حدي جدي بوده كه به گفته منابع آگاه، او حتي فرمهاي بازگشت به اوپنايآي را امضا كرده بود. با اين حال، در ادامه متا او را به عنوان «رييس علمي هوش مصنوعي» منصوب و به نظر انتصاب به اين سمت باعث شد تا ژائو از خروج صرفنظر كند. او اكنون نقشي محوري در تلاشهاي زاكربرگ ايفا ميكند.
موج خروج و نارضايتي كاركنان
با وجود استخدامهاي پرهزينه و وعده تخصيص منابع عظيم محاسباتي كه توسعه ديتاسنترهاي بومي متا و همچنين قرارداد بزرگ ۱۰ ميليارد دلاري اين شركت با گوگل را شامل ميشود، شماري از پژوهشگران تازهجذبشده، شركت را ترك كردهاند. براي مثال ايتن نايت (از متخصصان حوزه يادگيري ماشين) چند هفته پس از آغاز به كار خود استعفا داد و آوي ورما، پژوهشگر پيشين اوپنايآي نيز حتي پيش از شروع اولين روز كاري خود با شركت متا خداحافظي كرد. افزون بر اين، ريشاب آگراوال كه در ماه آوريل به متا پيوسته بود هم روز چهارشنبه طي پستي اعلام كرد كه تصميم گرفته ريسكي متفاوت را در پيش گيرد و به همكاري خود با اين شركت پايان خواهده داد. سابقهدارهاي متا نيز به نظر چندان از تحولات اخير راضي نيستند. چندين كارمند باسابقه متا از جمله چايا ناياك و لوريدانا كريسان هم پس از حدود يك دهه فعاليت در حوزه هوش مصنوعي، از اين شركت جدا شدهاند و با اينكه تعداد افراد قديمي جدا شده از اين شركت كمتر از ده نفر است، اما با توجه به اهميت استعدادهاي هوش مصنوعي اين مساله ممكن است آسيب جبرانناپذيري به پروژههاي زاكربرگ باشد.
چهار بازسازي تنها در طول شش ماه
زاكربرگ از آغاز تابستان امسال با ارايه پاداشهاي چندصد ميليون دلاري و دسترسي به منابع ابري گسترده، پژوهشگران مطرح را از رقبايي چون اپل و اوپنايآ جذب شركت خود كرده است. پروژههاي كليدي همچون مدل بزرگ
«Llama Behemoth» نتوانستند مطابق انتظار عمل كنند. نتيجه آن شد كه متا فعاليت روي اين مدل را متوقف و تمركز خود را بر توسعه نسل جديد گذاشت. در اوايل آگوست، شركت اعلام كرد كه «آزمايشگاه فراهوش متا» (MSL) براي چهارمينبار در شش ماهه اخير بازسازي ميشود و به چهار تيم مجزا تقسيم خواهد شد. يكي از پژوهشگران متا در واكنشي طنز در اين رابطه در شبكه اجتماعي ايكس نوشت: «فقط يك سازماندهي دوباره و همهچيز درست ميشود. فقط يكي ديگر.» به نظر ميرسد كه يكي از دلايل اصلي نارضايتي كهنهكاران شركت، اهميت بالاي استعدادهاي تازهوارد در تلاشهاي اخير متا است. در راس تغييرات متعدد شركت متا، الكساندر وانگ، بنيانگذار سابق Scale AI، قرار دارد كه زاكربرگ او را به عنوان مدير پروژه محرمانه «TBD»
(مخفف To Be Determined) منصوب كرده است. اين بخش مرموز از تلاشهاي هوش مصنوعي متا با سرمايهگذاري ۱۴ ميليارد دلاري و جذب نامهاي بزرگي چون نات فريدمن (مديرعامل پيشين GitHub) و ژائو شكل گرفته است. منابع ميگويند وانگ و زاكربرگ در تعيين زمانبندي رسيدن به هدف «فراهوش مصنوعي» اختلافنظر دارند؛ زاكربرگ بر سرعتبخشيدن به اين پروژه اصرار دارد، اما برخي كارشناسان اين فشار را غيرواقعبينانه ميدانند.
انتقادها از سبك مديريت
كاركنان جديد گزارش دادهاند كه در نتيجه بروكراسي متا و رقابت داخلي براي دسترسي به منابع، ازجمله توان محاسباتي، دچار نااميدي شدهاند. همچنين برخي سبك مديريتي وانگ را كه فاقد تجربه رهبري در يك غول فناوري است، عامل چالشها ميدانند. بازسازي ساختار موجب تغيير جايگاه مديران باسابقه متا نيز شده است. يان ليكان، از قديميترين چهرههاي هوش مصنوعي شركت كه در گذشته به سخنگوي اصلي تلاشهاي اين شركت در بخش هوش مصنوعي تبديل شده بود، در حال حاضر زيرنظر وانگ فعاليت ميكند. احمد الداحل كه رهبري تيم Llama را برعهده داشت نيز در حال حاضر مسووليت تيمي را برعهده ندارد. از ميان چهرههاي قديمي تنها كريس كاكس، مدير ارشد محصول متا، در جايگاه خود باقي مانده، اما كنترل مستقيم بر حوزه هوش مصنوعي مولد را از دست داده است.
توقف جذب نيرو
طبق يادداشتي داخلي كه به دست فايننشالتايمز رسيده، متا استخدام جديد براي تيمهاي MSL را «بهطور موقت» متوقف كرده است. اين تصميم با هدف برنامهريزي دقيقتر براي رشد نيروي انساني در سال ۲۰۲۶ اتخاذ شده و در سازوكار جديد، تنها در موارد «كاملا حياتي براي كسبوكار» جذب نيرو ادامه خواهد يافت. با توجه به گزارش فايننشال تايمز ميتوان گفت كه پروژه ميليارد دلاري زاكربرگ براي ساخت هوش پيشتازي در عرصه هوش مصنوعي با چالشهاي ساختاري، مديريتي و انساني جدي روبروست. در حالي كه متا خود را يكي از بازيگران اصلي رقابت جهاني هوش مصنوعي ميداند، خروج استعدادهاي كليدي و تغييرات پياپي در مديريت، پرسشهايي درباره توانايي اين شركت در تحقق چشمانداز جاهطلبانهاش ايجاد كرده و بايد ديد زاكربرگ ميتواند از دل اين بحران داخلي ثمرهاي مفيد براي امپراتوري شبكه اجتماعي و چشمانداز مد نظرش در صنعت هوش مصنوعي بيرون بكشد.
