جزييات طرح شناسهدار شدن كارت آزاد سوخت
اخيرا تعداد بيشتري از جايگاههاي بنزين به طرح شناسهدار كردن كارت سوخت آزاد اضافه شدهاند.
اخيرا تعداد بيشتري از جايگاههاي بنزين به طرح شناسهدار كردن كارت سوخت آزاد اضافه شدهاند.
به گزارش تسنيم، از ابتداي سال 1405 در چند نوبت از طرحي سخن گفته شد كه قرار است براساس آن كارتهاي آزاد جايگاههاي سوخت شناسهدار شوند.
محمدصادق عظيميفر مديرعامل شركت پالايش و پخش فرآوردههاي نفتي در بازه زماني كه مقرر شد نرخ سوم 10 هزار توماني اجرايي شود درخصوص طرح شناسهدار كردن كارت جايگاههاي سوخت گفته بود، با شناسهدارشدن كارت آزاد جايگاه، اختيار كارت از جايگاهدار گرفته ميشود و به خود مردم داده ميشود، بهاينمعنا كه ديگر محدوديتيبر كارت آزاد جايگاه اعمال نميشود؛ بلكه هر فردي كه به جايگاه مراجعه ميكند، نخست احراز هويت ميشود، يعني براساس كارت بانكي و كد ملي از سامانه مانا استعلام گرفته و احراز هويت انجام ميشود، و سپس متناسب با سياستي كه براي مصرف او اعمال شده است، عمل ميشود، در زمان حاضر يكي دو جايگاه در تهران اين فاز را بهصورت آزمايشي جلو ميبريم تا به سرعت به كل كشور تعميم بدهيم. گفتني است، پيش از اين نيز گفته شده بود كه اين طرح به صورت آزمايشي از مهر ماه در يكي از استانهاي كشور اجرايي خواهد شد. در حال حاضر به نظر ميرسد كه تعداد بيشتري از جايگاههاي سوخت به اين طرح اضافه شدهاند و شاهد برخورد افراد با اين طرح در سطح شهر هستيم. اما هدف از اجراي اين طرح چيست؟ در اين خصوص بايد گفت كه حجم قاچاق بنزين به خارج از كشور به دليل عوامل مختلف از جمله اشتعالپذيري بالاي آن بسيار كم است. با اين وجود شاهد قاچاق سوخت در داخل كشور هستيم. رقم برآورد شده در برخي تخمينها حدود 4 تا 5 ميليون ليتر در روز است. قاچاق داخلي به اين معنا است كه گاهی گروههايي بنزين را از چرخه رسمي خارج و در برخي مناطق كشور با قيمتهاي بالا در جادهها و مسيرها به فروش ميرسانند.
مسير ديگر قاچاق داخلي سوخت كه شايد عدد آن از مصرف بنزين قاچاق توسط خودروها بيشتر باشد، حوزه صنعتي است. در مواردي مشاهده شده كه بنزين خارج شده از چرخه رسمي به صنايع منتقل شده و جايگزين حلالهاي صنعتي مانند تينر شده است. علت اين مساله نيز اختلاف قيمتي بين بنزين و محصولات با كاربري مشابه است.
قرار است با شناسهدار شدن كارت آزاد جايگاههاي سوخت اين مساله تا حدي برطرف شود. در صورتي كه اين طرح بتواند حتي مصرف خارج از شبكه بنزين به نصف نيز كاهش پيدا كند، به معناي كاهش 2.5 ميليون ليتر مصرف بنزين در روز خواهد بود كه در مقايسه با ناترازي فعلي و تاثير افزايش قيمت نرخ سوم از 5 به 10 هزار تومان تاثير قابل قبولي خواهد بود. اما فرآيند شناسنامهدار شدن چگونه است و مردم هنگام حضور در جايگاه چه فرآيندي را طي خواهند كرد؟ وقتي فرد قصد استفاده از كارت آزاد جايگاه را داشته باشد، پيش از آغاز فرآيند سوختگيري از طريق دستگاه كارتخوان رمز دريافت ميشود. در اين فرآيند يك استعلام گرفته ميشود به اين معنا كه پس از كشيده شدن كارت بانكي، كد ملي دارنده حساب بانكي استعلام گرفته ميشود. به اين ترتيب مشخص ميشود كه چه افرادي در سطح كشور سوخت دريافت كردهاند و به اين ترتيب ميتواند اطلاعات سوخت مصرفي هر خانوار را بهطور كامل تجميع كرد. طبق فرآيندي كه در حال حاضر در جايگاههاي سوخت در حال اجرا است، در ازاي انجام اين استعلام هزار تومان توسط شبكه بانكي به عنوان كارمزد استعلام دريافت ميشود و در رسيد اين كارمزد، رمز كارت آزاد جايگاه نيز ذكر ميشود. به عبارت ديگر تنها امكان استفاده از كارت جايگاهها با اين رمز يكبار مصرف فراهم ميشود و ديگر مرز 1111 معتبر نخواهد بود. پيگيريها انجام شده نشان ميدهد كه يك نكته ديگري كه در اين خصوص وجود دارد اين است كه مالكيت خودرو به كد ملي همه اعضاي خانوار متصل شده است. به اين ترتيب اگر خانواري خودرو نداشته باشد، امكان سوختگيري از طريق كارت سوخت آزاد جايگاهها را نخواهد داشت.
در نهايت به نظر ميرسد كه اين طرح بيش از هرچيزي به دنبال جمعآوري دادههاي مربوط به مصرف بنزين در هر خانوار است تا بتوان از اين طريق جلوي سوءاستفاده از برخي كارتهاي سوخت جايگاه كه بدون اسم از آنها استفاده ميشد گرفته شود.
