تب بالا، بدندرد و سردرد؛ علائم شايع آنفلوآنزا در كودكان
با نزديك شدن به فصل پاييز و بازگشايي مدارس و مهدهاي كودك، نگراني خانوادهها درباره افزايش بيماريهاي تنفسي در ميان كودكان دوباره بالا گرفته است؛ بيماريهايي كه گاه با علائمي شبيه سرماخوردگي آغاز ميشوند، اما ميتوانند در مدت كوتاهي با تب بالا، بدندرد، سردرد، بيحالي و حتي مشكلات گوارشي همراه شوند.
با نزديك شدن به فصل پاييز و بازگشايي مدارس و مهدهاي كودك، نگراني خانوادهها درباره افزايش بيماريهاي تنفسي در ميان كودكان دوباره بالا گرفته است؛ بيماريهايي كه گاه با علائمي شبيه سرماخوردگي آغاز ميشوند، اما ميتوانند در مدت كوتاهي با تب بالا، بدندرد، سردرد، بيحالي و حتي مشكلات گوارشي همراه شوند. در اين ميان، آنفلوآنزا يكي از مهمترين بيماريهاي فصلي است كه كودكان، بهويژه گروههاي سني پايينتر، در برابر آن آسيبپذيرتر هستند و شيوع آن در محيطهاي پرتجمعي مانند مدارس ميتواند سرعت انتقال ويروس را افزايش دهد.
در شرايطي كه متخصصان بر اهميت پيشگيري و واكسيناسيون تأكيد دارند، مساله تأمين واكسن آنفلوآنزا نيز به يكي از دغدغههاي خانوادهها تبديل شده است. كمبود يا محدوديت دسترسي به واكسن در برخي مقاطع و مناطق، ميتواند برنامه واكسيناسيون پيشگيرانه را با چالش مواجه كند؛ بهخصوص براي والديني كه ميخواهند پيش از اوجگيري بيماري در فصل سرد، فرزند خود را واكسينه كنند. همين مساله ضرورت برنامهريزي دقيقتر براي تأمين و توزيع واكسن و اطلاعرساني شفاف درباره زمان و گروههاي اولويتدار دريافت واكسن را بيشتر ميكند.
با وجود آنكه آنفلوآنزا در بسياري از كودكان بدون عارضه جدي و با مراقبتهاي حمايتي بهبود پيدا ميكند، نبايد شدت برخي موارد بيماري را ناديده گرفت. تبهاي بالا، كاهش دريافت مايعات، بياشتهايي، اسهال و استفراغ و بهويژه علائم تنفسي ميتوانند نشانههايي باشند كه نياز به ارزيابي پزشكي دارند. در شيرخواران نيز كاهش مصرف شير و مايعات اهميت بيشتري دارد و ممكن است به سرعت خطر كمآبي بدن را افزايش دهد.
از سوي ديگر، يكي از چالشهاي هميشگي در فصل شيوع بيماريهاي ويروسي، تشخيص تفاوت ميان آنفلوآنزا و سرماخوردگي است. هر دو بيماري ميتوانند با علائم تنفسي همراه باشند، اما آنفلوآنزا معمولاً با شروع ناگهانيتر و علائم شديدتري مانند تب، سردرد و بدندرد بروز ميكند. در چنين شرايطي، مصرف خودسرانه دارو، بهويژه آنتيبيوتيكها، نهتنها كمكي به درمان يك بيماري ويروسي نميكند، بلكه ميتواند پيامدهاي نامطلوبي نيز داشته باشد. اكنون با توجه به افزايش مراجعات كودكان با علائم شبيه آنفلوآنزا و تأكيد متخصصان بر واكسيناسيون، رعايت بهداشت دستها، تهويه مناسب، استراحت و تأمين مايعات، آگاهي والدين درباره علائم بيماري و زمان مراجعه به پزشك اهميت ويژهاي پيدا كرده است؛ چراكه پيشگيري و تشخيص بهموقع ميتواند از تشديد بيماري و انتقال آن در خانه و مدرسه جلوگيري كند.
كودكان بيش از همه در معرض
ابتلا به آنفلوآنزا هستند
عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي همدان و متخصص كودكان با اشاره به شيوع آنفلوآنزا در ميان كودكان، گفت: كودكان كمسنتر به دليل ضعف نسبي سيستم ايمني، بيشتر در معرض ابتلا به اين بيماري قرار دارند و واكسيناسيون ميتواند نقش مهمي در پيشگيري از آن داشته باشد.
مائده حبيبي، عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي همدان و متخصص كودكان با بيان اينكه آنفلوآنزاي در گردش، كودكان را بيشتر درگير ميكند، اظهار كرد: تمام كودكان بالاي شش ماه براي پيشگيري از ابتلا به آنفلوآنزا بهتر است واكسن اين بيماري را در شهريورماه و حداكثر تا پايان مهرماه دريافت كنند.
وي با اشاره به علائم شايع آنفلوآنزا افزود: يكي از مهمترين مشخصههاي اين بيماري، تب است كه در برخي موارد ميتواند به ۳۹ تا ۴۰ درجه سانتيگراد برسد. آنفلوآنزا ممكن است با علائمي مانند اسهال و استفراغ نيز همراه باشد.
اين متخصص كودكان با تأكيد بر اينكه آنفلوآنزا يك بيماري ويروسي است، تصريح كرد: اين بيماري بهطور معمول به آنتيبيوتيك نياز ندارد و درمان آن عمدتاً حمايتي و مراقبتي است؛ مگر اينكه بيمار با عوارض يا علائم شديد مواجه شود.
آنفلوآنزا شايعتر از كروناست
حبيبي در پاسخ به اين پرسش كه در حال حاضر موارد ابتلا به كرونا بيشتر است يا آنفلوآنزا، گفت: بيشتر مراجعهكنندگان با علائم مشابه آنفلوآنزا مراجعه ميكنند و موارد مثبت كرونا نيز مشاهده ميشود، اما در حال حاضر آنفلوآنزا شيوع بيشتري دارد.
او با تأكيد بر اهميت رعايت نكات بهداشتي پس از ابتلا، ادامه داد: شستوشوي منظم دستها، استفاده از ماسك و خودداري افراد مبتلا از حضور در مدرسه، محيطهاي شلوغ و اجتماعات از مهمترين راهكارها براي جلوگيري از انتقال بيماري است.
تفاوت آنفلوآنزا و سرماخوردگي
عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي همدان درباره تفاوت آنفلوآنزا و سرماخوردگي نيز گفت: سرماخوردگي معمولاً با علائم خفيفتري بروز ميكند، در حالي كه آنفلوآنزا ميتواند با تب، سردرد، بدندرد و علائم شديدتر همراه باشد و معمولاً طول دوره بيماري نيز از سرماخوردگي بيشتر است.
والدين تب كودك را كنترل كنند
حبيبي درباره نحوه مراقبت از كودك مبتلا به آنفلوآنزا در منزل اظهار كرد: در مواردي كه بيماري خفيف است، والدين بايد در منزل بيشتر بر كنترل تب، استراحت و تأمين مايعات كافي تمركز كنند.
او افزود: مصرف داروهاي تببر بايد با نظر پزشك و متناسب با سن و شرايط كودك انجام شود. در مورد داروهايي مانند استامينوفن و ايبوپروفن نيز رعايت دوز مناسب و محدوديتهاي سني ضروري است و والدين نبايد بدون تجويز پزشك اقدام به مصرف خودسرانه دارو كنند. اين متخصص كودكان با اشاره به اهميت مصرف مايعات فراوان گفت: استفاده از مايعات، سوپ، غذاهاي تازه، سبزيجات و در صورت مناسب بودن براي كودك، نوشيدنيهايي مانند آبليمو و عسل ميتواند در قالب درمان حمايتي به بهبود شرايط بيمار كمك كند. چه زماني كودك مبتلا بايد به پزشك مراجعه كند؟
حبيبي تأكيد كرد: آنفلوآنزا معمولاً نياز به درمان آنتيبيوتيكي يا درمان اختصاصي ندارد، اما در صورت بروز مشكلات تنفسي شديد، اسهال شديد، بياشتهايي يا كاهش قابل توجه دريافت مايعات و شير، مراجعه به پزشك ضروري است.
او بهويژه درباره شيرخواران هشدار داد و گفت: اگر شيرخوار مبتلا به بيماري، شير كافي مصرف نميكند يا ميزان دريافت مايعات او كاهش يافته است، والدين بايد حتماً براي ارزيابي وضعيت كودك به پزشك مراجعه كنند.
عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي همدان در پايان بر اهميت تهويه محيط تأكيد كرد و افزود: در صورتي كه افراد ناچار به حضور در فضاهاي بسته هستند، بايد پنجرهها تا حد امكان باز باشد، تهويه مناسب برقرار شود و فاصله ميان افراد رعايت شود تا احتمال انتقال بيماري كاهش پيدا كند.
