قدرت نقدينگي، موتور صعود بازار سهام
تالار شيشهاي معاملات يك هفته بسيار متفاوت را پشت سر گذاشت، از يك سو با ركوردشكنيهاي بسيار خاص همراه بود، از سوي ديگر نيز شاهد افزايش تنشها ميان ايران و امريكابود. همين موضوعات باعث شد كه برخي از سرمايهگذاران نقدينگي خود را با سرعت بيشتري وارد كنند و در مقابل برخي ديگر براي مقابله با ريسكها نقدينگي خود را از بازار خارج كنند.
تالار شيشهاي معاملات يك هفته بسيار متفاوت را پشت سر گذاشت، از يك سو با ركوردشكنيهاي بسيار خاص همراه بود، از سوي ديگر نيز شاهد افزايش تنشها ميان ايران و امريكابود. همين موضوعات باعث شد كه برخي از سرمايهگذاران نقدينگي خود را با سرعت بيشتري وارد كنند و در مقابل برخي ديگر براي مقابله با ريسكها نقدينگي خود را از بازار خارج كنند.
بازار سرمايه در هفتهاي كه گذشت، يكي از پراتفاقترين و در عين حال پربازدهترين دورههاي معاملاتي خود را تجربه كرد؛ هفتهاي كه در آن بورس هم طعم ركوردشكني را تجربه كرد، هم تحت تأثير شوكهاي سياسي براي ساعاتي عقب نشست و هم با بازگشتي سريع، بار ديگر اميد را به تالار شيشهاي بازگرداند.
با وجود ريسكهاي سياسي و تحولات منطقهاي، به نظر ميرسد بخش قابل توجهي از فعالان بازار اين ريسكها را تا حد زيادي قبول كردهاند. در شرايط كنوني، نگراني از تورم و كاهش ارزش پول ملي بيش از ساير عوامل بر تصميمات سرمايهگذاران اثرگذار است و همين مساله موجب تداوم ورود نقدينگي به بازار سهام شده است.همچنان بسياري از صنايع شرايط بسيار خوبي دارند و ميتوانند سودسازي قابل قبولي در پي داشته باشند. به نوعي سرمايهگذاري در اين صنايع ميتواند سود بسيار بالايي در پي داشته باشد.
روند معاملات هفتگي نشان مي دهد شاخصكل بورس از سطح 4 ميليون و 359 هزار واحد در پايان هفته گذشته، به 4 ميليون و 593 هزار واحد در پايان معاملات روز چهارشنبه رسيد؛ رقمي كه از رشد بيش از 234 هزار واحدي شاخص در يك هفته حكايت دارد.
در كنار شاخصكل، شاخص هموزن نيز عملكرد قابل قبولي از خود بر جاي گذاشت. از يك ميليون و 162 هزار واحد به يك ميليون و 235 هزار واحد افزايش يافت و بازدهي حدود 6 درصدي را ثبت كرد. اين رشد همزمان در دو شاخص مهم بازار، نشاندهنده آن است كه اين هفته تنها نمادهاي شاخصساز و بزرگ نبودند كه در مسير صعودي حركت كردند، بلكه بخش گستردهاي از بازار و تعداد قابل توجهي از سهمها نيز در اين روند مثبت سهيم بودند.
معاملات اين هفته از روز شنبه با برتري نسبي خريداران آغاز شد. هرچند فضاي بازار در نخستين روز معاملاتي هفته متعادلتر از روزهاي اوج رونق بود، اما تابلوي معاملات همچنان رنگ مثبت داشت و نشانههايي از تداوم خوشبيني در ميان سرمايهگذاران ديده ميشد. ورود بيش از 2 هزار ميليارد تومان پول حقيقي به بازار سهام در همين روز، نشان داد كه با اينكه با وجود كاهش نسبي سرعت رشد، اعتماد عمومي به ادامه روند صعودي همچنان پابرجاست. تعداد بالاي نمادهاي مثبت و پيشي گرفتن سفارشهاي خريد بر سفارشهاي فروش نيز گواهي بر اين موضوع بود كه جريان نقدينگي هنوز به نفع بازار سرمايه در حركت است.
اين روند مثبت در روز يكشنبه شتاب بيشتري گرفت و بورس يكي از بهترين روزهاي معاملاتي خود را در ماههاي اخير تجربه كرد. شاخصكل در اين روز با جهشي بيش از 101 هزار واحدي، براي نخستينبار به سطح 4 ميليون و 493 هزار واحد رسيد و ركورد تازهاي را به ثبت رساند. همزمان ورود بيش از 5 هزار و 421 ميليارد تومان پول حقيقي، ثبت 641 صف خريد و رشد بيش از 2 درصدي شاخصها، نشان داد كه خوشبيني در بازار به اوج رسيده است. بسياري از معاملهگران، اين روز را نمادي از بازگشت اعتماد به بورس ميدانستند؛ بازاري كه در آن نهتنها نمادهاي بزرگ، بلكه بسياري از سهمهاي كوچك و متوسط نيز با استقبال خريداران روبرو شدند.
با اين حال، اين روند صعودي در روز دوشنبه تحت تأثير يك تحول سياسي مهم دچار وقفه شد. آغاز دوباره درگيريهاي ميان ايران و اسراييل، فضاي رواني بازار را به سرعت تغيير داد و سمت و سوي معاملات را از خريد به فروش چرخاند. واكنش معاملهگران به اين ريسك سياسي، افت 1.5 درصدي شاخصكل و كاهش 1.3 درصدي شاخص هموزن بود. اين عقبنشيني، اگرچه در ظاهر معنادار بود، اما بيش از هر چيز بازتاب حساسيت بازار به تحولات سياسي و امنيتي تلقي شد.
در همين روز بيش از 6 هزار و 929 ميليارد تومان پول حقيقي از بازار خارج شد و تعداد صفهاي فروش به 604 نماد رسيد؛ آماري كه از غلبه فضاي احتياط و نگراني بر معاملات حكايت داشت. با وجود اين، دوشنبه تنها روز خروج پول و افت شاخص نبود، بلكه از منظر ارزش معاملات خرد يكي از تاريخيترين روزهاي بورس نيز به شمار ميرفت.
در شرايطي كه بازار تحت فشار فروش قرار داشت، ارزش معاملات خرد از مرز 37 هزار ميليارد تومان عبور كرد و ركوردي تازه در تاريخ بورس تهران به ثبت رسيد. اين ركورد از آن جهت اهميت داشت كه نشان ميداد حتي در اوج نگرانيهاي سياسي نيز سطح بالايي از نقدينگي در بازار فعال است و معاملهگران همچنان بورس را به عنوان يكي از مهمترين بسترهاي سرمايهگذاري دنبال ميكنند.
اما همانگونه كه واكنش بازار به تنش سياسي سريع بود، بازگشت آن نيز با شتابي قابل توجه رخ داد. با فروكش كردن درگيريها و كاهش سطح ريسك رواني، بازار سهام تنها يك روز پس از افت سنگين، در روز سهشنبه دوباره به مدار صعود بازگشت. اين بازگشت به اندازهاي قدرتمند بود كه سهشنبه به عنوان يكي از بهترين روزهاي بورس پس از پايان جنگ شناخته شد. شاخصكل در اين روز با رشد 2.6 درصدي، بيش از 114 هزار واحد افزايش يافت و بخش مهمي از افت روز قبل را جبران كرد.
ورود بيش از 7 هزار و 796 ميليارد تومان پول حقيقي به بازار در روز سهشنبه، يكي از بزرگترين ورودهاي نقدينگي حقيقي در ماههاي اخير به شمار ميرود. ثبت 801 نماد مثبت و 720 صف خريد نيز نشان داد كه بخش عمدهاي از سرمايهگذاران نهتنها از بازار خارج نشدهاند، بلكه با فروكش كردن تنشها، بار ديگر به ادامه رشد بورس اميدوار شدهاند. اين واكنش سريع و پرقدرت، از نگاه بسياري از كارشناسان، نشانهاي از عمق تقاضا و حضور فعال نقدينگي در بازار بود؛ عاملي كه ميتواند در صورت ثبات متغيرهاي كلان، به تداوم روند صعودي كمك كند.
در اين ميان، بازگشايي برخي نمادهاي بزرگ و اثرگذار نيز نقش مهمي در جهش شاخص ايفا كرد. نمادهايي مانند «وغدير» و «تاپيكو» پس از بازگشايي، با رشد قابل توجهي همراه شدند و به موتور محرك شاخصكل تبديل شدند. وغدير با رشد حدود 14 درصدي و تاپيكو با افزايش نزديك به 10 درصدي، از جمله نمادهايي بودند كه در كنار تقاضاي گسترده بازار، به تقويت فضاي مثبت معاملات كمك كردند.
بازار در آخرين روز معاملاتي هفته، يعني چهارشنبه، اگرچه با افزايش عرضهها و كاهش نسبي هيجان خريد مواجه شد، اما همچنان توانست مسير صعودي خود را حفظ كند. شاخصكل در اين روز بيش از 52 هزار واحد ديگر رشد كرد و ورود بيش از 2 هزار و 325 ميليارد تومان پول حقيقي نشان داد كه جريان نقدينگي همچنان در سمت خريداران قرار دارد. اين در حالي بود كه بخشي از فعالان بازار در پي شناسايي سود و فروش بخشي از پرتفوي خود بودند، اما قدرت تقاضا اجازه نداد معاملات وارد فاز منفي و فرسايشي شود.
يكي از نكات مهم معاملات چهارشنبه، بازگشت محسوس تقاضا در نيم ساعت پاياني بازار بود. برخي نمادهاي خودرويي از جمله «خودرو» و «خساپا» كه در ساعات ابتدايي حتي به محدوده منفي نيز وارد شده بودند، در پايان معاملات با چرخش روند به صف خريد رسيدند. اين تغيير جهت، بار ديگر قدرت بالاي خريداران و آمادگي بازار براي حفظ موقعيت صعودي را به نمايش گذاشت. بهطور كلي بورس تهران در هفتهاي كه گذشت، نمادي از بازاري حساس اما مقاوم را به نمايش گذاشت؛ بازاري كه اگرچه در برابر ريسكهاي سياسي واكنش نشان ميدهد، اما در صورت كاهش تنشها، به سرعت ظرفيت بازگشت و جبران افت را دارد. رشد همزمان شاخصكل و شاخص هموزن، ورود قابل توجه پول حقيقي، ثبت ركورد تاريخي در ارزش معاملات خرد و بازگشت سريع پس از شوك سياسي، همگي نشانههايي هستند از اينكه بازار سرمايه همچنان در كانون توجه سرمايهگذاران قرار دارد. گرچه تداوم اين مسير به متغيرهايي همچون ثبات سياسي، سياستهاي اقتصادي و وضعيت نقدينگي وابسته است، اما عملكرد اين هفته نشان داد كه بورس فعلاً همچنان از انرژي لازم براي ادامه حركت صعودي برخوردار است.