سايه تنبیه اسراییل بر سر بازارهاي مالي
با نقض آتشبس و از سرگيري درگيريها، بازارهاي مالي به سرعت به تحولات جديد واكنش نشان دادند و معاملات روز گذشته در فضايي منفي دنبال شد
با نقض آتشبس و از سرگيري درگيريها، بازارهاي مالي به سرعت به تحولات جديد واكنش نشان دادند و معاملات روز گذشته در فضايي منفي دنبال شد. افزايش نااطمينانيهاي سياسي و امنيتي موجب شد اغلب بازارها با فشار فروش مواجه شوند و شاخصها در مسير نزولي قرار بگيرند. فعالان بازار معتقدند در شرايطي كه ريسكهاي ژئوپليتيك افزايش مييابد، رفتار سرمايهگذاران نيز به سمت احتياط و كاهش ريسك تغيير ميكند؛ موضوعي كه خود را در افزايش عرضهها و افت قيمت داراييهاي ريسكي نشان ميدهد. به گفته كارشناسان، اگر روند تنشها در روزهاي آينده ادامه پيدا كند، احتمال تداوم فضاي منفي در بازارها وجود دارد و ممكن است معاملات با غلبه عرضه و افت شاخصها همراه باشد. با اين حال، جهتگيري آتي بازارها بهشدت به تحولات ميداني و چشمانداز سياسي پيشرو وابسته خواهد بود. بورس تهران و بسياري از بورسهاي دنيا رخت سرخ بر تن كردند، در اين روز شاهد آن بوديم كه شاخص كل بورس با افت 67 هزار و 583 واحدي معادل 1.5 درصد به سطح 4 ميليون و 426 هزار و 25 واحد رسيد. شاخص كل هم وزن نيز 15 هزار و 606 واحد معادل 1.3 درصد كاهش يافت و در ارتفاع يك ميليون و 188 هزار و 147 واحد ايستاد. بررسي وضعيت نمادهاي بازار نشان ميدهد جو عمومي معاملات روز گذشته بهطور محسوسي تحت تاثير اخبار سياسي قرار داشت. در پايان بازار، 652 نماد در محدوده منفي قرار گرفتند و تنها 175 نماد توانستند معاملات خود را با رشد قيمت به پايان برسانند. معاملات روز دوشنبه نشان داد بازار ميان صنايع مختلف تفاوت قائل شده است. سهام شركتهايي كه احتمال تاثيرپذيري مستقيم يا غيرمستقيم آنها از شرايط جنگي كمتر ارزيابي ميشود، عملكرد بهتري نسبت به ساير نمادها داشتند و در برخي موارد همچنان با تقاضاي مناسبي همراه بودند.اين موضوع نشان ميدهد كه اگرچه فضاي كلي بازار تحت تاثير ريسكهاي سياسي قرار گرفته، اما سرمايهگذاران همچنان در حال تفكيك صنايع و شركتها بر اساس ميزان ريسك و چشمانداز سودآوري آنها هستند. يكي از مهمترين ويژگيهاي معاملات روز اخير، خروج گسترده نقدينگي حقيقي از بازار سهام بود. در پايان معاملات بيش از 6 هزار و 929 ميليارد تومان پول حقيقي از سهام، حق تقدم و صندوقهاي سهامي خارج شد.سرانه خريد حقيقيها 98.2 ميليون تومان و سرانه فروش 161.6 ميليون تومان ثبت شد تا قدرت خريد حقيقيها به عدد منفي 1.65 برسد. اين آمار نشان ميدهد فروشندگان نقش پررنگتري در معاملات روز دوشنبه ايفا كردهاند و بخش قابل توجهي از سرمايهگذاران ترجيح دادهاند در مواجهه با افزايش ريسكهاي سياسي، بخشي از دارايي خود را نقد كنند. با وجود افت شاخصها، ارزش معاملات خرد بازار همچنان در سطح بالايي قرار داشت. روز يكشنبه بيش از 37 هزار و 339 ميليارد تومان معامله در سهام، حق تقدم و صندوقهاي سهامي انجام شد تا ركورد تاريخي جديدي در ارزش معاملات خرد به ثبت برسد. همچنين حجم معاملات نيز به 56 ميليارد برگه سهم رسيد. بالا بودن ارزش معاملات در كنار افزايش عرضهها نشان ميدهد بخشي از سهامداران در حال شناسايي سود و خروج از موقعيتهاي معاملاتي خود بودهاند، در حالي كه گروهي ديگر همچنان از افت قيمتها براي خريد استفاده كردهاند. بررسي سفارشهاي ثبت شده در پايان بازار نيز برتري فروشندگان را تاييد ميكند. ارزش سفارشهاي فروش به بيش از 10 هزار و 844 ميليارد تومان رسيد، در حالي كه ارزش سفارشهاي خريد حدود 4 هزار و 987 ميليارد تومان بود.اين اختلاف نشان ميدهد فضاي احتياط بر معاملات روز گذشته حاكم بوده و فعالان بازار در انتظار روشنتر شدن وضعيت سياسي و امنيتي منطقه هستند.
بورسهاي دنيا در يك نگاه
بازارهاي سهام جهاني در حالي هفته را با افت آغاز كردند كه نگرانيها نسبت به آينده شركتهاي فناوري فعال در حوزه هوش مصنوعي افزايش يافته و همزمان تشديد تنشها در خاورميانه باعث جهش قيمت نفت شده است.بازارهاي آسيايي و اروپايي روز دوشنبه تحت تأثير فروش گسترده سهام فناوري در ايالات متحده طي روزهاي پاياني هفته گذشته با كاهش قابل توجهي مواجه شدند. سرمايهگذاران نگرانند كه شركتهاي پيشرو در حوزه هوش مصنوعي چگونه قصد دارند برنامههاي سرمايهگذاري گسترده و پرهزينه خود را تأمين مالي كنند. در همين حال، قيمت نفت نيز در واكنش به تحولات ژئوپليتيك افزايش يافت. بهاي نفت خام برنت، شاخص جهاني قيمت نفت، پس از تشديد درگيريها در خاورميانه و تبادل آتش ميان ايران و اسراييل، حدود ۵ درصد افزايش يافت و به ۹۷.۶۰ دلار در هر بشكه رسيد. اين تحولات همچنين اميدها نسبت به بازگشايي سريع تنگه هرمز را كمرنگتر كرده است.
سقوط سنگين بازارهاي آسيايي
بازارهاي سهام در آسيا كه بهشدت به واردات انرژي وابستهاند، بيشترين واكنش را نشان دادند. شاخص كاسپي كره جنوبي در مقطعي نزديك به ۹ درصد سقوط كرد و معاملات براي مدت كوتاهي متوقف شد. سهام شركتهاي بزرگ توليدكننده تراشه از جمله سامسونگ الكترونيكس و SK Hynix به ترتيب ۹ و ۶ درصد افت كردند.در ژاپن نيز شاخص نيكي ۲۲۵ حدود ۳ درصد كاهش يافت و شاخص هنگسنگ در بورس هنگكنگ نيز ۱.۵ درصد افت كرد.
فشار بر سهام فناوري در اروپا
در اروپا نيز معاملات با روندي نزولي آغاز شد. شاخص FTSE 100 لندن در شروع معاملات ۰.۴ درصد كاهش يافت. در اين بازار، سهام شركتهايي مانند رولزرويس و گروه هواپيمايي IAG از جمله بيشترين افتها را تجربه كردند، در حالي كه شركتهاي نفتي BP و Shell به دليل افزايش قيمت نفت رشد داشتند.
در ساير بازارهاي اروپايي نيز روندي مشابه مشاهده شد. شاخصهاي سهام در آلمان، فرانسه و اسپانيا كاهش يافتند و شاخص پاناروپايي Stoxx 600 نيز حدود ۰.۹ درصد افت كرد.شركتهاي فعال در زنجيره تأمين صنعت نيمههادي و فناوري نيز تحت فشار قرار گرفتند. سهام شركت هلندي BE Semiconductor Industries حدود ۴.۵ درصد و شركت ASML حدود ۳.۲ درصد كاهش يافت. همچنين شركت فناوري آلماني Aixtron نزديك به ۶ درصد افت كرد و شركت مخابراتي فنلاندي نوكيا نيز حدود ۵ درصد كاهش يافت.
نگراني از ارزشگذاري سهام هوش مصنوعي
افت بازارها پس از آن رخ داد كه در پايان هفته گذشته نيز فروش گسترده سهام فناوري در امريكا شاخص نزدك را حدود ۵ درصد پايين آورد. شاخص 500 S&P نيز در مجموع هفتگي حدود ۲ درصد كاهش يافت و به روند صعودي نه هفتهاي خود پايان داد. افزايش نگرانيها درباره ارزشگذاري بالاي شركتهاي فعال در حوزه هوش مصنوعي و احتمال تداوم تورم و نرخهاي بهره بالا، از جمله عواملي است كه فشار بر بازارهاي سهام را تشديد كرده است. در همين رابطه، «سوزانا استريتر» استراتژيست ارشد سرمايهگذاري در كارگزاري Wealth Club ميگويد بازارها اكنون احتمال افزايش نرخ بهره از سوي فدرال رزرو در سال جاري را جديتر ميدانند. به گفته او، نگراني از نرخهاي بهره بالاتر درست در زماني مطرح شده كه غولهاي فناوري براي تأمين مالي برنامههاي سرمايهگذاري بسيار بزرگ خود به دنبال منابع مالي جديد هستند؛ موضوعي كه ميتواند بر ارزشگذاري اين شركتها و روند بازارهاي جهاني تأثيرگذار باشد.
افت شاخصها در بورسهاي منطقه
در بازارهاي مالي منطقه، شاخص اصلي بورس دبي با كاهش ۱.۳ درصدي همراه شد. اين افت عمدتاً تحت تأثير كاهش قيمت سهام شركت توسعهدهنده بزرگ املاك «اعمار پراپرتيز» با افت ۱.۲ درصدي و همچنين كاهش ۱.۶ درصدي سهام اپراتور عوارض جادهاي «ساليك» رخ داد. در ابوظبي نيز شاخص اصلي بازار با افت ۰.۹ درصدي مواجه شد. در اين بازار، سهام شركت هلدينگ بينالمللي با كاهش ۰.۶ درصدي و سهام بانك فرست ابوظبي، بزرگترين بانك اين كشور، با افت ۱.۳ درصدي از جمله عوامل فشار بر شاخص بودند.شاخص بورس قطر نيز ۰.۹ درصد كاهش يافت. در اين ميان، سهام بانك ملي قطر به عنوان بزرگترين بانك منطقه خليج فارس حدود ۱.۱ درصد افت كرد. در عربستان سعودي نيز شاخص اصلي بازار سهام با كاهش جزئي ۰.۱ درصدي همراه شد و سهام بانك الراجحي حدود ۰.۵ درصد كاهش يافت. در مقابل، افزايش قيمت نفت از برخي شركتهاي انرژي حمايت كرد. سهام شركت نفتي آرامكو عربستان حدود ۰.۷ درصد رشد داشت.همزمان قيمت نفت خام برنت، شاخص اصلي بازار جهاني نفت، تا ساعت ۰۶: ۰۹ به وقت گرينويچ با افزايش ۴.۴۲ دلاري معادل ۴.۴۷ درصد به ۹۷.۱۵ دلار در هر بشكه رسيد.
