بازگشایی بورس پس از توقف ۸۰ روزه نمادها / دو سناریوی پیش رو / واکنش شاخص بورس به «نه جنگ، نه صلح» کنونی چه خواهد بود؟
بهنام صمدی، کارشناس بازار سرمایه تاکید میکند: همه چیز به تحولات سیاسی بستگی دارد. ممکن است ناگهان توافقی حاصل شود و بازار رشد سنگینی کند یا بالعکس، ریسکها ادامه پیدا کند.
به گزارش خبرآنلاین، بازار سهام سرانجام، پس از توقف ۸۰ روزه نمادها (۵۲ روز کاری) ۲۹ اردیبهشت بازگشایی میشود و از هماکنون، نگاهها به شدت به سمت واکنش اولیه بازار دوخته شده است. توقف طولانی معاملات، در کنار تحولات سیاسی و نوسانات بازارهای موازی، فضای مبهمی را شکل داده که حالا میتواند در نخستین روزهای بازگشایی بهصورت هیجان خرید یا فشار فروش خود را نشان دهد.
در چنین شرایطی، مهمترین پرسش این است که بازار با چه میزان تعادل یا بیثباتی وارد فاز جدید میشود و آیا ابزارهای حمایتی و سیاستگذاری میتوانند از تشدید رفتارهای هیجانی جلوگیری کنند یا خیر. از سوی دیگر، اثرگذاری رشد دلار، طلا و رمزارزها در دوره توقف بورس، انتظارات تازهای را در ذهن سهامداران ایجاد کرده که میتواند مسیر معاملات را تحتتأثیر قرار دهد.
اکنون نگاه فعالان بازار به این است که کدام صنایع توان بازگشت سریعتری دارند و آیا بورس میتواند تصویری واقعی از وضعیت اقتصاد پس از جنگ ارائه دهد یا همچنان زیر سایه تصمیمات کنترلی و هیجانی حرکت خواهد کرد.
در همین رابطه، بهنام صمدی، کارشناس بازار سرمایه در گفتوگو با خبرآنلاین با اشاره به بازگشایی بورس پس از حدود ۸۰ روز تعطیلی، مهمترین ریسک فعلی بازار را نیاز شدید بخشی از سهامداران به نقدینگی و افزایش فشار فروش دانست و گفت: «بازار سهام همیشه به دلیل نقدشوندگی بالا، نسبت به سایر بازارها مزیت رقابتی داشته است. اما حالا بعد از این تعطیلی طولانی، طبیعی است بخشی از سهامداران که در این مدت نیاز مالی داشتند یا دارای اعتبار معاملاتی بودند، بخواهند دارایی خود را نقد کنند؛ بنابراین فردا فشار فروش در بازار کاملاً قابل پیشبینی است.»
او با بیان اینکه همه صنایع شرایط یکسانی ندارند، افزود: «برخی گروهها از جمله صنایع غذایی، دارویی و سیمانی در این مدت عملکرد عملیاتی خوبی داشتند و حتی از جنگ نیز آسیب جدی ندیدند. به همین دلیل احتمال دارد بعضی نمادها سریعتر به تعادل برسند و حتی با تقاضا مواجه شوند.»
صمدی همچنین به بازگشایی بدون دامنه نوسان برخی نمادها اشاره کرد و گفت: «حدود ۴۲ نماد بزرگ همچنان بسته هستند و برخی شرکتها نیز به دلیل مجامع یا افزایش نرخ، بدون دامنه نوسان باز خواهند شد. همین موضوع باعث میشود این نمادها سریعتر به نقطه تعادل برسند.»
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به تغییرات متغیرهای کلان اقتصادی در دوران تعطیلی بورس گفت: «زمانی که بازار بسته شد، دلار در محدوده ۱۳۰ تا ۱۴۰ هزار تومان بود اما حالا به حدود ۱۸۰ هزار تومان رسیده است. نفت هم نوسانات شدیدی را تجربه کرده و حتی تا محدوده ۱۲۰ دلار هم بالا رفت. با وجود محدودیتهای صادراتی و فشارهای اقتصادی، بسیاری از شرکتها هنوز از منظر بنیادی شرایط بدی ندارند.»
او با تأکید بر ارزندگی بازار سرمایه اظهار کرد: «قبل از تعطیلی، ارزش دلاری بورس حدود ۹۰ میلیارد دلار بود. اینکه این عدد مثلاً به ۵۰ میلیارد دلار برسد، به نظر من منطقی نیست. بازار سهام ایران با وجود تمام ریسکها همچنان ارزنده است.»
صمدی معتقد است روند بازار در کوتاهمدت همچنان تحت تأثیر فضای سیاسی خواهد بود و توضیح داد: «فعلاً در وضعیت نه جنگ، نه صلح قرار داریم و تا زمانی که چشمانداز سیاسی شفاف نشود، بازار میتواند با نوسان و فشار فروش همراه باشد. اما اگر در هفتههای آینده توافق پایداری شکل بگیرد و ریسکهای سیستماتیک کاهش پیدا کند، بازار سرمایه ظرفیت جهش جدی خواهد داشت.»
او درباره میزان احتمالی صفوف فروش در نخستین روز بازگشایی بورس نیز گفت: «به دلیل بسته بودن تعداد زیادی از نمادهای بزرگ، پیشبینی دقیق سخت است؛ اما به نظر میرسد حداقل ۲۰ تا ۳۰ همت فشار فروش در بازار وجود داشته باشد.»
این تحلیلگر بازار سرمایه در پاسخ به این پرسش که کدام صنایع در شرایط پساجنگ میتوانند لیدر بازار باشند، گفت: «در دوران بازسازی، صنایعی مانند فولاد، پتروشیمی و انرژی میتوانند نقش مهمی داشته باشند، چون کشور برای بازسازی زیرساختها به تجهیزات و مواد اولیه نیاز خواهد داشت. البته صنایع غذایی، دارویی و سیمانی هم به طور سنتی تقاضای پایداری دارند؛ هرچند از نظر ارزش بازار، لیدر اصلی محسوب نمیشوند.»
صمدی همچنین درباره اثر رشد بازارهای موازی در دوران تعطیلی بورس توضیح داد: «در این مدت دلار، طلا، خودرو و مسکن رشد قابل توجهی داشتند؛ اما در بسیاری از این بازارها عملاً معامله جدی انجام نشده است. مثلاً قیمت خودرو و مسکن در آگهیها بالا رفت، اما خرید و فروش واقعی بسیار محدود بود.»
او افزود: «در بازار سرمایه هم فقط سهام تعطیل بود و ابزارهایی مانند صندوقهای طلا، گواهی سپرده طلا و نقره و برخی صندوقهای کالایی همچنان فعال بودند و حتی بازدهیهای بالایی ثبت کردند.»
این کارشناس بازار سرمایه در پایان، درباره استراتژی مناسب سهامداران خرد گفت: «نسخه واحدی برای همه وجود ندارد. شرایط کشور ویژه است و همه چیز به تحولات سیاسی بستگی دارد. ممکن است ناگهان توافقی حاصل شود و بازار رشد سنگینی کند یا بالعکس، ریسکها ادامه پیدا کند. تنها امیدواری من این است که ریسکهای سیستماتیک هرچه زودتر کاهش پیدا کند تا سهامداران بعد از سالها بتوانند طعم بازدهی مناسب را بچشند.»
