مهار هيجان با بسته حمايتي از بورس
بازگشايي بازار سرمايه پس از يك دوره توقف، تصميمي فراتر از يك اقدام اجرايي است و آثار آن بر اعتماد سرمايهگذاران، نقدشوندگي و فرآيند كشف قيمت قابل توجه خواهد بود.
بازگشايي بازار سرمايه پس از يك دوره توقف، تصميمي فراتر از يك اقدام اجرايي است و آثار آن بر اعتماد سرمايهگذاران، نقدشوندگي و فرآيند كشف قيمت قابل توجه خواهد بود. در شرايطي كه بخشي از شركتها با اختلال در فعاليت و كاهش ظرفيت عملياتي مواجه شدهاند، نحوه و كيفيت بازگشايي بازار اهميت تعيينكنندهاي پيدا ميكند. آنچه در اين مقطع اهميت دارد، نه صرفا زمان بازگشايي، بلكه آمادگي اجرايي همزمان با آغاز معاملات است.
بازگشايي بازار؛ ضرورت همراه با بسته اجرايي همزمان:تداوم توقف معاملات، به انباشت عدم اطمينان و انتقال فشار به زمان بازگشايي منجر ميشود. در مقابل، بازگشايي بدون برنامه نيز ميتواند باعث بروز نوسانات شديد و رفتارهاي هيجاني شود .از اين رو ضروري است بستهاي جامع از اقدامات حمايتي، تنظيمي و اطلاعرساني، همزمان با روزهاي ابتدايي بازگشايي بازار اعلام و اجرايي شود. اين همزماني نقش كليدي در مديريت انتظارات و كاهش شوك اوليه دارد.
اجزاي پيشنهادي بسته حمايتي
۱. اطلاعرساني شفاف از حمايتهاي لازم و اعلام جزييات حمايتهاي برنامهريزي شده مانند حمايت از طريق صندوقهاي تثبيت و توسعه بايد به صورت روشن و قابل اتكا انجام شود. اين اقدام علاوه بر اثر عملياتي به شكلگيري انتظارات باثبات در بازار كمك ميكند.
۲. گزارشدهي شركتها با رعايت دقيق ملاحظات افشا؛ در اين دوره، كيفيت افشاي اطلاعات اهميت مضاعف دارد. شركتها بايد اطلاعات مربوط به وضعيت عملياتي و ميزان تاثير اختلالات را به صورت شفاف ارايه كنند، برنامههاي تداوم فعاليت و بازسازي را تشريح كنند، چشمانداز عملكرد را با در نظر گرفتن عدم قطعيتها و در قالب سناريوهاي محتمل بيان كنند، در عين حال رعايت كامل ملاحظات افشا، دقت در ارايه اطلاعات و پرهيز از گزارشدهي ناقص يا شتابزده، براي حفظ اعتماد بازار ضروري است.
۳. برنامه انتشار اوراق براي تامين مالي؛ براي پشتيباني از شركتهاي آسيبديده: انتشار اوراق بايد با نرخهاي منطقي و متناسب با شرايط اقتصادي انجام شود، چارچوب و زمانبندي انتشار اوراق به صورت شفاف اعلام شود، عرضه اوراق توسط پيمانكاران با نظم و پيشبينيپذيري بيشتري نسبت به گذشته اجرا شود، اين اقدامات به كاهش نااطميناني و جلوگيري از فشار ناگهاني بر بازار كمك ميكند.
۴. تقويت سازوكار بازارگرداني؛ براي سهامي كه دچار آسيب يا اختلال در فعاليت شدهاند، ضرورت حضور همزمان چند بازارگردان با كفايت سرمايه كافي و انعطاف در دامنه مظنه و دامنه نوسان وجود دارد.
اين موضوع بايد با تعريف مشوقهاي اقتصادي مناسب، ايجاد انعطاف در دامنه مظنه و دامنه نوسان براي ايفاي موثر نقش بازارگردانها و تعيين چارچوبهاي شفاف براي تعهدات آنها، همراه تا نقدشوندگي اين نمادها به صورت موثر حفظ شود.
۵. استفاده از اوراق تبعي براي تقويت افق سرمايهگذاري؛ اوراق تبعي ميتواند به عنوان ابزاري كارآمد براي كاهش فشار فروش، ايجاد حداقل بازدهي مورد انتظار و افزايش افق نگهداري سرمايهگذاران مورد استفاده قرار گيرد. طراحي اين ابزار بايد متناسب با شرايط هر شركت و در چارچوب بستههاي حمايتي انجام شود.
۶. مشوقهاي هدفمند براي سرمايهگذاران حقوقي؛ سرمايهگذاران حقوقي ميتوانند نقش مهمي در تثبيت بازار ايفا كنند. ارايه مشوقهاي هدفمند براي نگهداري داراييها، در كنار تسهيل برخي فرآيندهاي اجرايي ميتواند به تعادل بازار كمك كند، مشروط بر آنكه اين اقدامات با شفافيت كامل انجام شود.
۷. حمايتهاي مالياتي و پشتيباني از نيروي انساني؛ براي كاهش آثار اقتصادي اختلالات: اعلام مشوقهاي مالياتي براي شركتهاي آسيبديده ضروري است، همچنين طراحي بستههاي حمايتي براي تامين مالي هزينههاي نيروي انساني و همكاران اين شركتها اهميت بالايي دارد، اين اقدامات ميتواند به كاهش تعديل نيرو و حفظ ظرفيت عملياتي بنگاهها كمك كند و از گسترش آثار منفي در سطح اقتصاد جلوگيري كند.
۸. توسعه مسيرهاي تامين مالي تكميلي؛ در كنار ابزارهاي داخلي، استفاده از ظرفيتهاي همكاري منطقهاي با همكاري كشورهاي كه در طول جنگ همراه كشورمان بودند و توسعه ابزارهايي مانند اوراق ارزي و ليست شدن در صورت فراهم بودن زيرساختها ميتواند به عنوان مسير مكمل تامين مالي مورد توجه قرار گيرد.
بازگشايي بازار سرمايه در شرايط فعلي اقدامي ضروري است، اما موفقيت آن به نحوه اجرا وابسته است. اعلام همزمان يك بسته جامع در روزهاي ابتدايي بازگشايي، تقويت بازارگرداني، ارتقاي كيفيت افشا و هماهنگي در سياستهاي تامين مالي از مهمترين عوامل در كنترل شرايط بازار خواهند بود. چنين رويكردي ميتواند بازگشايي بازار را از يك نقطه پرريسك به فرصتي براي بازسازي اعتماد، بهبود شفافيت و حركت تدريجي به سمت تعادل تبديل كند.