اقتصاد و امنيت در «جنگ عليه ايران»
يكي از روشهاي مهم براي تحليل رخدادها، آگاهي از ديدگاههاي افراد متخصص در مورد موضوع است. در مورد جنگ اخير ايران با اسراييل و امريكا هم بررسي اظهارنظرها و ديدگاههاي ساير افراد داراي اهميت است.
يكي از روشهاي مهم براي تحليل رخدادها، آگاهي از ديدگاههاي افراد متخصص در مورد موضوع است. در مورد جنگ اخير ايران با اسراييل و امريكا هم بررسي اظهارنظرها و ديدگاههاي ساير افراد داراي اهميت است. عمرو موسي، وزير اسبق امور خارجه مصر با داشتن گذشتهاي همچون دبيركل اتحاديه عرب و نماينده مصر در سازمان ملل، از ديپلماتهاي مشهور جهان به ويژه جهان عرب است، او جنگ عليه ايران را صرفا اقدام خودسرانه اسراييل در كشاندن امريكا به صحنه نبرد نميداند، بلكه آن حمله را نشانهاي از راهبرد جديد امريكا در استفاده از اسراييل به عنوان «شريك منطقهاي» ميداند.
او معتقد است: اين تحول مقدمهاي است براي «شكلگيري نظم جديد ژئوپليتيكي در خاورميانه» كه اسراييل در راس آن قرار ميگيرد.
گرچه تحقق اين وضعيت، آسان نيست، چراكه قدرتهاي بزرگ به ويژه چين و روسيه مانع جدي در برابر آن خواهند بود.
ساماندهي چنين تحولي در سطح بينالمللي نيازمند، نخست؛ «اجماع قدرتهاي جهاني» و دوم؛ تعريف دقيق «مرزهاي نفوذ در منطقه» است.
از سوي ديگر در اين ميان، ايران نيز نه تنها از خود نشانهاي از «تسليم» (آنگونه كه ترامپ ميخواهد) بروز نداده؛ بلكه سناريوي را برگزيده مبني بر اينكه «اگر من بسوزم همه را ميسوزانم»؛ رويكردي كه خليجفارس و جهان عرب را درگير تنش و بحراني انتحاري ميكند.
بايد توجه كرد اتحاديه عرب در نشست آتي خود در آستانه تصميمي سرنوشتساز قرار دارد و بايد تعيين كند كه آيا اين بحران را صرفا رخدادي گذرا ميداند يا آن را «نقطه عطف دگرگونيهاي عميق منطقهاي» ميشمرد. و البته بايد دانست تحولات اخير را در نقشهاي چارچوب پروژه بزرگتر تفسير كرد: «تغيير چهره خاورميانه» كه اگر در محاسبههاي رهبران عرب ناديده گرفته شود اميد «اقدام مشترك عربي» براي مقابله با آن ناچيز خواهد بود.
در اين نوشته، عمروموسي به بخش دوم پروژه امريكا اشاره نكرده و آن نمايندگي اقتصادي امريكا در منطقه است. بايد دقت كرد؛ تحليل هرگونه تحول جداي از رويكرد اقتصادي ناتمام است؛ از اين رو؛ همانگونه كه مسووليت امنيتي در تغيير نقشه ژئوپليتيكي منطقه به عهده اسراييل است؛ مسووليت توسعه اقتصادي نيز به دو كشور «عربستان سعودي» و «امارات متحده عربي» سپرده شده است. دو كشور رقيب و البته با دو رويكرد متفاوت در حوزه اقتصادي: عربستان با «رويكرد سرمايهگذاري» و امارات با «رويكرد اقتصاد هوشمند».
حملات ايران به منافع اقتصادي و امنيتي امريكا در اين دو كشور را بايد در اين چارچوب تفسير كرد.
در اين راستا وال استريت ژورنال تصريح ميكند: جنگ ايران تصويرسازي از كشورهاي خليج [فارس] را به عنوان يك «ساحل مجللِ امن» از هم پاشيده است.
اين حملات موشكي و پهپادي دههها تلاش دوبي و ابوظبي براي تثبيت خود به عنوان «مراكز جهاني گردشگري و مالي» را به خطر انداخته است.
اين درگيريها براي رهبران امارات و عربستان سعودي، نه تنها يك تهديد امنيتي، بلكه يك «فاجعه اقتصادي» است كه وجهه آنها را لكهدار كرده است.
