مرکز آمار، دقیقتر از بانک مرکزی
از آنجایی که پدیده اختلاف آماری دو مرکز آمار و بانک مرکزی، موجب اتلاف منابع و بروز پدیده شکست هماهنگسازی سیاستی میشود، همچنین ارائه آمارهای متفاوت باعث موازیکاری و رفتن سراغ سیاستهای نادرست میشود. به عقیده بنده این دو نهاد میتوانند دادههای تولیدی خود را از طریق یک مرکز به صورت متمرکز انجام داده و از اقدامات موازی که آثار زیانباری خواهد داشت، جلوگیری کنند. همچنین ارائه آمارهای مختلف باعث میشود تا سیاستگذاران نتوانند تصمیمگیریهای مناسبی داشته باشند.
آمارهای مختلف در کاهش مسوولیتپذیری و پاسخگویی نقش اساسی و مهمی دارد به صورتی که اگر در یک پدیده چندین آمار وجود داشته و متولی شناختهشدهیی نباشد، هیچکس مسوولیت اشتباهات را نیز نخواهد پذیرفت و این موجب بیثباتی ساختاری میشود و البته اگر دستگاههای مختلف به دنبال تولید دادههای آماری باشند، منابعی که باید صرف فعالیتهای دیگر شود، صرف موازیکاری خواهد شد که مبنای منطقی ندارد؛ بنابراین باید تقسیم کار درستی صورت گیرد و از ارائه دادههای مشابه جلوگیری شود.
همچنین هر کشوری میتواند نهادی را که صلاح میداند، برای ارائه آمارهای بینالمللی معین کند که این نهاد در کشور ما بانک مرکزی است. بنده معتقدم بانک مرکزی اگر برای ارائه آمارهای بینالمللی و مرکز آمار برای آمارهای داخلی، اقدام کنند این دودستگی در آمارهایی مانند تورم از بین خواهد رفت. به عنوان مثال در دولت گذشته ارائه برخی آمارها سبب شد اعتماد به مراکز آماری از بین برود، بنابراین بازسازی آماری کار مهمی است و اینگونه عملکرد سبب تردید افکار عمومی به نهادهایی که جزئی از بدنه دولت هستند، میشود. به نظر میرسد یا باید ارائه آمار از حیطه دولت خارج شود که از طریق بخش خصوصی توان مالی و بودجه برای تولید دادهها وجود ندارد و هم در صورت گرایش برای درآمدزایی از طریق ارائه آمار در تحقیقات و آمارها تاثیر بگذارد، از طرفی هم اگر دولتی باشد باید از سوی رسانهها آمارهای تولیدی مورد ارزیابی قرار گیرد. بنابراین به نظر میرسد راهکار اساسی این باشد که دولت نگران ارائه آمار صحیح از دادهها نباشد و وقایع را آنگونه که هست ارائه دهد و از مراکز آمار بخواهد به جای بانک مرکزی، آمار واقعی را ارائه کنند.
تفاوتهای آماری بانک مرکزی و مرکز آمار ایران به این دلیل وجود دارد که مرکز آمار، آمارهای خود را با حجم نمونه وسیعتر و تعداد کالای بیشتری را به تفکیکهای بیشتری محاسبه میکند ولی بانک مرکزی در نمونههای کمتر انجام میدهد؛ اما حتی با وجود آنکه نمونه آماری متفاوت است از نظر روش اندازهگیری هر دو مرکز به یک شکل عمل میکنند.
