توفان، يك مدرسه كانكسي را در جنوب كرمان واژگون كرد
مدرسه براي بسياري از كودكان، نخستين تصوير از آينده و مسيري براي عبور از محروميت است؛ اما در برخي نقاط كشور، همين مسير با ابتدايي‌ترين كمبودها و گاه با خطرهاي جدي همراه شده است.
مدرسه براي بسياري از كودكان، نخستين تصوير از آينده و مسيري براي عبور از محروميت است؛ اما در برخي نقاط كشور، همين مسير با ابتدايي‌ترين كمبودها و گاه با خطرهاي جدي همراه شده است. در جنوب كرمان، جايي كه در سال‌هاي اخير توسعه فعاليت‌هاي معدني و صنعتي به عنوان يكي از ظرفيت‌هاي اقتصادي منطقه مطرح بوده، هنوز روستاهايي وجود دارند كه كودكانشان براي تحصيل بايد در كانكس‌هاي فرسوده و فاقد حداقل امكانات آموزشي حاضر شوند. روايت روستاي آب سردوئيه در شهرستان عنبرآباد، تصويري روشن از اين شكاف است؛ جايي كه كلاس درس ابتدايي دانش‌آموزان نه يك ساختمان مدرسه، بلكه كانكسي زنگ‌زده و كوچك است كه حتي از داشتن سرويس بهداشتي، حياط و امكانات اوليه سرمايشي محروم مانده است. ماجرا زماني جدي‌تر مي‌شود كه همــين سازه فرسوده در اثر وزش باد و توفان واژگــون مي‌شود؛ حادثه‌اي كه اگر در ساعات حضور دانش‌آموزان رخ مي‌داد، مي‌توانست پيامدهاي جبران‌ناپذيري داشته باشــد. بــا اين حال، پــس از حادثه نيز مساله اصلي همچنان پابرجاست: كودكان اين روستا قرار است سال تحصيلي خــود را در چه شرايطي ادامه دهند و چه تضــميني براي ايمني آنها وجود دارد؟ آب سردوئيه تنها با مشكل يك كانكس فرسوده مواجه نيست. ساكنان روستا از مشكلات اقتصادي ناشي از خشكسالي، محدوديت امكانات و بي‌توجهي به زيرساخت‌هاي عمومي سخن مي‌گويند؛ در حالي كه در فاصله‌اي نه چندان دور، معادن و صنايع منطقه فعاليت اقتصادي دارند. همين تضاد، پرسش درباره سهم مسووليت اجتماعي صنايع در توسعه مناطق پيراموني را جدي‌تر مي‌كند. آيا توسعه معدن و صنعت مي‌تواند در كنار افزايش توليد و اشتغال، به ساخت مدرسه، تأمين آب و ايجاد زيرساخت‌هاي ضروري براي جوامع محلي نيز منجر شود؟ داستان آب سردوئيه، پيش از آنكه روايت يك مدرسه كانكسي باشد، روايت فاصله‌اي است كه هنوز ميان ظرفيت اقتصادي يك منطقه و كيفيت زندگي ساكنان آن وجود دارد.
مدرسه «آب سردوئيه» را باد برد
محمد، يكي از ساكنان روستاي «آب سردوئيه» در جنوب كرمان مي‌گويد: چندين بار با آموزش و پرورش شهرستان براي ساخت يك ساختمان مستحكم براي مدرسه مكاتبه كرده‌اند و درخواست داده‌اند، اما تاكنون هيچ اقدامي صورت نگرفته است. دانش‌آموزان روستاي آب سردوئيه در جنوب كرمان در حالي سال جديد تحصيلي را شروع كردند كه مدرسه كانكسي فرسوده آنان بر اثر توفان واژگون شد. روستاي آب سردوئيه از توابع بخش مردهك در شهرستان عنبرآباد در جنوب كرمان از داشتن مدرسه ابتدايي محروم هستند و كلاس درس اين دانش‌آموزان در يك كانكس فرسوده برگزار مي‌شود. امسال دانش‌آموزان سال تحصيلي را در حالي شروع كردند كه بر اثر توفان و تند باد اين كانكس در طول شب واژگون شد و وقتي دانش‌آموزان براي حضور در مدرسه اقدام كردند با كانكس واژگون شده مواجه شدند. اين روستا يكي از مناطق محروم جنوب كرمان است و با وجود قرار گرفتن در نزديكي معادن و كارخانه فرومنگنز، اما در محروميت كامل قرار دارد و بهره‌اي از مشاركت‌هاي اجتماعي اين معادن و صنايع نيز نبرده است. مردم روستا اكثرا كشاورزان و دامداراني هستند كه بر اثر خشكسالي‌هاي سال‌هاي اخير با مشكلات اقتصادي مواجه هستند. راه دسترسي به اين روستا آسفالت و تنها چند كيلومتر از جاده اصلي فاصله دارد، اما گويا هنوز امكانات و زير ساخت‌ها با اين روستا فاصله زيادي دارد. فضاي كانكسي كه حالا به كلاس درس كودكان اين مدرسه تبديل شده به 12 متر هم نمي‌رسد، سقف كانكس زنگ زده و با پارچه پوشيده شده است و چند صندلي فلزي زنگ زده در آن قرار گرفته است و يك تخته سياه بر ديوار كانكس آويزان است.
خبري از سرويس بهداشتي نيست
نه خبري از حياط مدرسه است و نه شيرآب و نه سرويس بهداشتي و كودكان اين مدرسه در صورت نياز به سرويس بهداشتي بايد به خانه‌هاي اطراف مراجعه كنند. اومي گويد: يك شب بر اثر توفان اين كانكس واژگون شد و خدا رو شكر كسي داخل آن نبود، وگر نه معلوم نبود چه مي‌شود. اين كانكس فرسوده است و با وزش باد واژگون شده، سقف مدرسه هم زنگ زده و اگر بارندگي روي دهد يا يك بار ديگر توفان شود چه تضميني وجود دارد اين حادثه دوباره تكرار نمي‌شود. زهرا، ديگر ساكن اين روســتا ادامه مي‌دهد: انتظار داريم به مدرسه اين روستا رسيدگي شود و حــداقل يك كانكس نو براي فرزندانمان بيــاورند كه سرويس بهداشتي داشته باشد يا يك اتاق كوچك به عنوان مدرسه براي آنها احداث شــود. روستاي ما جمعيت ساكن دارد و عشايري نيســت، چرا هنوز فكري به حال ما نشده است.
تنها اقدام صورت گرفته
صاف كردن كانكس بود
او مي‌گويد: چند روز از سال تحصيلي جديد مي‌گذرد و تنها اقدامي كه شده است بعد مدتي يك جرثقيل به اينجا ارسال شد و كانكس را صاف كردند نه صندلي جدي آوردند و نه امكاناتي. زهرا با اشاره به گرمسير بودن منطقه مي‌افزايد: اينجا حتي يك پنكه هم ندارد و از مسوولان مي‌خواهيم براي يك روز هم كه شده يك ساعت خودشان در اين مدرسه حضور پيدا كنند و از نزديك مشكلات بچه‌هاي ما را بررسي كنند. فاطــمه، يكي از دانش‌آموزان اين مدرسه هم مي‌گويد: از افرادي كه مي‌تواننــد درخواست مي‌كنــيم مدرسه ما را تجهيز كنند ما نه تخته هوشمند مي‌خواهيم و نه امــكاناتي كه در شهرها وجود دارد، فقط براي ما يك كولر بيــاوريد و صندلي‌هاي كهنه مدرسه را عوض كنيد. علي ديگر دانش‌آموز اين مدرسه هم ادامه مي‌دهد: ما انتظار داريم مسوولان آموزش و پرورش به فكر ما هم باشند و يك كلاس درس براي ما درست كنند، زيرا در گرماي اينجا وقتي آفتاب به ديوارهاي فلزي مدرسه مي‌تابد اصلا نمي‌شود روي اين صندلي‌هاي فلزي نشست.
چرا مدارس كانكسي هنوز هستند
محروميت و پراكندگي روستاها در جنوب كرمان يكي از دلايل اصلي وجود مدارس كانكسي در اين منطقه است. اين روزها كه مسوولان از توسعه صنايع و معادن در جنوب كرمان سخن مي‌گويند انتظار مي‌رود از محل همياري‌هاي اين صنايع و معادن براي توسعه زير ساخت‌هاي آموزشي جنوب كرمان چاره‌انديشي شود.
