بحران گاز اروپا عميقتر ميشود
قيمت گاز در اروپا بهشدت افزايش يافته، زيرا اختلال در حملونقل انرژي از تنگه هرمز، بخش عمدهاي از عرضه گاز طبيعي مايع (الانجي) قطر را از بازار جهاني خارج كرده است.
قيمت گاز در اروپا بهشدت افزايش يافته، زيرا اختلال در حملونقل انرژي از تنگه هرمز، بخش عمدهاي از عرضه گاز طبيعي مايع (الانجي) قطر را از بازار جهاني خارج كرده است.
به گزارش ايسنا، قيمت گاز طبيعي در اروپا پس از تجاوز نظامي امريكا و رژيم صهيونيستي به ايران كه باعث گير افتادن يكپنجم از عرضه جهاني الانجي در پشت تنگه هرمز شد، جهش چشمگيري داشته است.
اين قيمتهاي بالا، همزمان با افزايش سرسامآور قبضهاي انرژي خانوارها و جهش هزينههاي انرژي براي بخش صنعت، به معضلي براي دولتها تبديل شده است.
افزايش شديد قيمت گاز طبيعي، بنزين و گازوئيل در ماههاي اخير به وضوح به تورم دامن زده است. بانك مركزي اروپا از ژوئن تاكنون، نرخهاي كليدي بهره را دو نوبت افزايش داده و احتمال افزايشهاي بيشتر نيز وجود دارد. البته شوراي حكام اين بانك اوايل ماه جاري اعلام كرد كه با توجه به چشمانداز بسيار نامطمئن، هيچ تعهد قبلي نسبت به مسير خاصي براي نرخ بهره ندارد.
تمام اين عدم قطعيتها ناشي از فقدان محمولههاي الانجي قطر در بازار است. از اوايل ماه مارس، قيمت گاز در اروپا بازتابدهنده وضعيت تنگنا در بازار جهاني گاز بوده، زيرا بخش عمده عرضه الانجي قطر همچنان متوقف مانده و هيچ شفافيتي درباره زمان بازگشت روند عادي حملونقل محمولههاي الانجي از تنگه هرمز وجود ندارد. در هفتههاي اخير، برخي محمولههاي قطر و امارات از تنگه هرمز عبور كردهاند، اما حجم آنها براي تغيير موازنه جهاني الانجي بسيار ناچيز است. اختلال در جريان صادرات الانجي از خاورميانه طي شش ماه گذشته، قيمت گاز براي تحويل در ماه سپتامبر در آسيا و اروپا را به بالاترين سطح خود از زمان بحران انرژي سالهاي ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۳ رسانده است، زيرا خريداران براي دستيابي به آن بخش از عرضه موجود كه نيازي به عبور از تنگه هرمز ندارد، با يكديگر رقابت ميكنند. بهدليل محدوديت عرضه، افزايش قيمتها و ساختار منحني آتي قيمتها در وضعيت «بكوارديشن» - وضعيتي كه در آن قيمت فيوچرز قرارداد آتي براي تحويل در آينده، كمتر از قيمت فعلي بازار نقدي است- سطح ذخاير گاز اروپا به پايينترين حد تاريخي خود رسيده است.
بر اساس دادههاي شركت «گاز اينفرا استراكچر يوروپ» تا ۲۸ سپتامبر، تاسيسات ذخيرهسازي گاز در اتحاديه اروپا ۷۱ درصد پر بودند، در حالي كه ميانگين اين رقم براي همين بازه زماني در پنج سال گذشته ۸۶ درصد بوده است. برخي اقتصادهاي بزرگ، ازجمله آلمان، در فصل جاري ذخيرهسازي، سطح ذخاير گازي پايينتر از ميانگين داشتهاند. براي مثال، تاسيسات ذخيرهسازي آلمان تنها حدود ۵۷ درصد پر هستند كه نگرانيهايي را درباره امنيت عرضه در صورت سردتر بودن زمستان پيشرو نسبت به زمستانهاي گذشته ايجاد كرده است. شركت دولتي «قطر انرژي» هفته جاري، وضعيت «فورس ماژور» (شرايط اضطراري و خارج از كنترل) را براي تحويل الانجي تا پايان نوامبر تمديد كرد. براي شركت ايتاليايي «اديسون» كه خريدار گاز است، اين دوره فورس ماژور تا اوايل دسامبر ادامه دارد. شركت اديسون روز دوشنبه اعلام كرد كه در سال جاري، ۳۵ محموله از گازهاي قرارداد بلندمدت اين شركت با قطر هنوز به ايتاليا نرسيده است.
شركت VNG، يكي از بزرگترين واردكنندگان گاز آلمان، نيز هفته جاري اطمينان داد كه با وجود رسيدن سطح ذخاير گاز طبيعي به پايينترين حد تاريخي، آلمان با كمبود عرضه گاز مواجه نيست.
تنوعبخشي به منابع به اروپا در تامين گاز كمك ميكند، اما بحران هرمز باعث شده است كه هزينه اين تامين بسيار بيشتر از دوران پيش از آغاز تجاوز نظامي امريكا و رژيم صهيونيستي به ايران باشد. در نتيجه، اروپا براي تامين فوري محمولههاي الانجي بهاي سنگيني ميپردازد.
سياستگذاران و مقامات ميگويند كه اروپا با كمبود فوري گاز مواجه نيست، اما در عين حال، هشدار ميدهند كه تا زمان تداوم بحران در تنگه هرمز، قيمتها بسيار بالاتر از سطح دو سال گذشته باقي خواهند ماند. كميسيون اروپا هفته گذشته، پس از نشست «گروه هماهنگي گاز» - كه وظيفه مشاوره به كميسيون در خصوص هماهنگي اقدامات مربوط به امنيت عرضه در شرايط اضطراري منطقهاي يا مربوط به اتحاديه اروپا را بر عهده دارد - اعلام كرد: «با وجود پايينتر بودن سطح ذخاير نسبت به ميانگينهاي تاريخي، كميسيون و كشورهاي عضو اتحاديه اروپا مجددا تاييد كردند كه وضعيت عرضه گاز در اتحاديه اروپا همچنان باثبات است.»
با اين حال، اقتصاددانان بانك مركزي اروپا هشدار دادهاند كه جهش قيمت عمدهفروشي گاز طبيعي، سريعتر از گذشته به قيمتهاي خردهفروشي و نرخ تورم بخش برق در منطقه يورو سرايت خواهد كرد.
دن يورگنسن، كميسر انرژي اروپا، از دولتهاي اتحاديه اروپا خواسته است تا اقداماتي را براي محدود كردن تقاضاي انرژي و گاز در نظر بگيرند، زيرا وضعيت عرضه گاز از زمان آغاز تجاوز نظامي به ايران بهبود نيافته است. بر اساس گزارش اويل پرايس، يورگنسن در نامهاي اخير به دولتهاي اتحاديه اروپا كه توسط يورونيوز ديده شده است، نوشته است: «از شما دعوت ميكنم اقداماتي را انجام داده يا ادامه بدهيد كه ميتواند تزريق را حفظ كند يا تقاضاي گاز و برق را تا زماني كه لازم است كاهش بدهد.»
