بورس روي فاز اصلاح
بازار سرمايه طي روزهاي اخير وارد فاز اصلاحي شده و شاخصهاي بورس با فاصلهگرفتن از ركوردها و قلههاي چند روز گذشته خود، درحال تعديل رشدهاي اخير خود است.
بازار سرمايه طي روزهاي اخير وارد فاز اصلاحي شده و شاخصهاي بورس با فاصلهگرفتن از ركوردها و قلههاي چند روز گذشته خود، درحال تعديل رشدهاي اخير خود است. اين روند بازار سهام درحالي ادامه دارد كه پس از رشد قدرتمند شاخص درحال حاضر، برخي فعالان و سرمايهگذاران بازار سهام به دنبال سيو سود هستند و عقيده دارند اصلاح بازار بخشي از روند طبيعي بوده و اين فرصت را براي ورود مجدد برخي ديگر بايد غنيمت شمرد. روند صعودي بورس در هفتههاي گذشته با ورود تدريجي نقدينگي و افزايش تقاضا در بسياري از نمادها همراه بود. رشد شاخصهاي بازار در اين دوره موجب شد بورس در كانون توجه بخشي از سرمايهگذاران قرار گيرد و جريان نقدينگي تازهاي به سمت بازار سهام حركت كند. بااينحال، سرعت رشد قيمتها در مقاطعي بهاندازهاي بود كه بخشي از سرمايهگذاران و افراد تازهوارد امكان ورود در سطوح مناسب قيمتي را از دست دادند. در چنين شرايطي، اصلاح اخير شاخصها ميتواند از منظر فرصتهاي ورود، موردتوجه سرمايهگذاران قرار گيرد. كاهش قيمت برخي نمادها نسبت به سقفهاي اخير، امكان بررسي مجدد سهمها و مقايسه ارزشگذاري شركتها را فراهم ميكند. البته اصلاح بازار بهتنهايي به معناي ارزندگي همه نمادها نيست و انتخاب سهم همچنان نيازمند بررسي عوامل بنيادي، وضعيت سودآوري شركتها، چشمانداز صنايع و شرايط كلي اقتصاد است. ازسوي ديگر، تجربه بازار سرمايه نشان داده است كه تداوم يكروند صعودي بدون وقفه، ميتواند با افزايش هيجان و فاصلهگرفتن قيمت برخي سهام از ارزشهاي بنيادي همراه شود. اصلاح قيمتها در چنين شرايطي ميتواند به متعادلتر شدن معاملات و شكلگيري مجدد تقاضا كمك كند. درحال حاضر مهمترين موضوع براي فعالان بازار، توان بازار براي بازگشت تقاضا در سطوح فعلي است. بازار درحال حاضر ارزنده است و اگر جريان نقدينگي در بازار حفظ شود و عوامل بنيادي نيز از روند صعودي آوري شركتها حمايت كنند، ميتوان گفت كه اصلاح اخير نهتنها روند بازار را نزولي نكرد؛ بلكه باعث تقويت تقاضا و چينش دوباره آرايش پرتفوي سرمايهگذاران و ورود دوباره نقدينگي به بازار شد. به بيان سادهتر ميتوان گفت كه روند اصلاحي به معناي سقوط مطلق بازار سهام نيست و پس از رشدهاي قدرتمند اخير بازار نياز به استراحت موقت براي رشد دوباره دارد. نميتوان انتظار داشت كه شاخص هميشگي روند صعودي داشته باشد، در اصل براي صعود ادامهدار بورس و افزايش ارزندگي نياز به اصلاحهاي موقت است كه در اين اصلاحها سرمايهگذاران بهراحتي ميتوانند وارد معاملات شوند و دوباره سودهاي قابلتوجهي را كسب كنند.
بازار از دريچه معاملات
بازار سهام در ادامه روند روزهاي اخير سرخپوش شد و نتوانست نمايشي ديدني از خود به اجرا بگذارد. در پايان معاملات چهارمين روز كاري هفته يعني سهشنبه، شاخص كل بورس تهران با كاهش بيش از يكدرصدي همراه بود. يكي از مهمترين ويژگيهاي معاملات روز اخير، تغيير سريع فضاي بازار بود. بورس در دقايق ابتدايي با افزايش تقاضا همراه شد و شاخصهاي اصلي نيز در مسير صعودي قرار گرفتند، اما اين وضعيت چندان پايدار نماند. با افزايش عرضه در نمادهاي مختلف، تعادل ابتدايي معاملات برهم خورد و فروشندگان بهتدريج دست بالاتر را پيدا كردند. در ادامه، تلاش خريداران براي بازگرداندن بازار به مسير مثبت نيز نتوانست جريان معاملات را تغيير دهد. افزايش فشار عرضه در طول روز باعث شد سمت فروش همچنان فعال باقي بماند و بازار درنهايت با افت قابلتوجه شاخصها به كار خود پايان دهد. اين تغيير رفتار معاملات ازآنجهت اهميت دارد كه بازار سهام طي هفتههاي اخير در مقاطعي توانسته بود با افزايش تقاضا، فشار فروش را جذب كند و دوباره به مسير صعودي بازگردد. بااينحال، در معاملات روز گذشته چنين اتفاقي رخ نداد و تقاضا نتوانست در برابر موج عرضه مقاومت كافي نشان دهد. در پايان بازار، ۳۰۶ نماد در محدوده مثبت قرار گرفتند، درحالي كه قيمت ۵۴۸ نماد كاهش يافت؛ بنابراين تعداد نمادهاي منفي فاصله محسوسي با نمادهاي مثبت داشت و گستردگي فشار فروش در بازار كاملاً مشهود بود. در بخش صفهاي معاملاتي نيز ۱۸۷ صف خريد در پايان بازار شكل گرفت، اما در مقابل ۳۰۸ نماد با صف فروش مواجه شدند. سنگيني كفه صفهاي فروش در مقايسه با صفهاي خريد، يكي ديگر از نشانههايي بود كه از تداوم برتري عرضه در پايان معاملات حكايت داشت. در كنار افت شاخصها، جريان نقدينگي نيز سيگنال مثبتي براي بازار صادر نكرد. براساس آمار معاملات، در اين روز ۴ هزار و ۷۵۴ ميليارد تومان پول از سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي خارج شد. اين رقم نشان ميدهد كه در جريان معاملات، بخشي از سرمايهگذاران ترجيح دادهاند در شرايط افزايش عرضه، از موقعيتهاي سهامي خود خارج شوند. نكته قابلتوجه آن است كه خروج نقدينگي تنها به بخش سهامي محدود نماند. صندوقهاي درآمد ثابت نيز روز سهشنبه با خروج يك هزار و ۱۹۷ ميليارد تومان پول مواجه شدند؛ بنابراين جريان پول در بازار سرمايه در چند بخش اصلي با خروج مواجه شد؛ موضوعي كه ميتواند براي بررسي رفتار سرمايهگذاران در كوتاهمدت اهميت داشته باشد. باوجود افت شاخصها و افزايش فشار فروش، ارزش معاملات بازار سهام همچنان در سطح قابلتوجهي قرار داشت. ارزش معاملات سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي در پايان معاملات روز سهشنبه به ۳۷ هزار و ۸۷۶ ميليارد تومان رسيد و حجم معاملات نيز ۷۵ ميليارد سهم ثبت شد. اين ارقام نشان ميدهد كه افت روز اخير بازار در شرايطي رخداده كه همچنان حجم قابلتوجهي از نقدينگي در معاملات گردش داشته است. بهعبارتديگر، كاهش شاخصها ناشي از ركود معاملات نبود، بلكه در بستري از دادوستدهاي قابلتوجه و افزايش فعاليت فروشندگان اتفاق افتاد. بررسي سرانه معاملات نيز برتري فروشندگان را تأييد ميكند. سرانه خريد در معاملات روز گذشته ۷۴ ميليون تومان بود، درحالي كه سرانه فروش به ۱۱۵ ميليون تومان رسيد. فاصله ميان اين دو رقم نشان ميدهد كه ميانگين ارزش سفارشهاي فروش از سفارشهاي خريد بيشتر بوده است. قدرت خريد نيز در پايان معاملات به منفي ۱.۵۴ رسيد؛ شاخصي كه در كنار ساير دادههاي معاملاتي، از برتري قدرت فروشندگان نسبت به خريداران حكايت دارد. در بخش سفارشها نيز ارزش سفارشهاي خريد در پايان بازار ۶ هزار و ۴۶۷ ميليارد تومان بود، درحالي كه ارزش سفارشهاي فروش به ۶ هزار و ۸۱۰ ميليارد تومان رسيد. هرچند فاصله دو طرف سفارشها چندان گسترده نيست، اما سنگينتر بودن سمت فروش بار ديگر نشان ميدهد كه فشار عرضه تا پايان معاملات بر بازار حاكم بوده است. اكنون بازار سهام پس از يك روز متفاوت و در شرايطي منفي به استقبال معاملات فردا ميرود. معاملات چهارشنبه، آخرين روز معاملاتي هفته، ميتواند ازاينجهت اهميت داشته باشد كه واكنش خريداران به افت روز سهشنبه و ميزان تداوم عرضهها را مشخص خواهد كرد. در شرايط فعلي، نحوه آغاز معاملات، قدرت تقاضا در نمادهاي بزرگ و ميزان ورود يا خروج پول ميتواند تصوير روشنتري از وضعيت كوتاهمدت بورس ارايه دهد. بهويژه آنكه بازار روز اخير نشان داد رشد ابتداي معاملات بهتنهايي براي حفظ روند صعودي كافي نيست و تداوم تقاضا در طول جلسه معاملاتي، نقش تعيينكنندهاي در تثبيت مسير شاخصها دارد. بهاينترتيب، بورس در پايان شهريورماه با افت ۱.۵۵درصدي شاخص كل، كاهش ۰.۷۶درصدي شاخص هموزن و خروج بيش از ۴.۷ هزار ميليارد تومان پول از سهام و صندوقهاي سهامي به استقبال روز پاياني هفته ميرود؛ روزي كه رفتار عرضه و تقاضا ميتواند مشخص كند فشار فروش اين روز صرفاً يك وقفه در روند معاملات بوده يا نشانهاي از تغيير كوتاهمدت فضاي بازار است.
