فناوري، راه نجات صنايع براي عبور از بحران انرژي
كارشناسان معتقدند كه استفاده از فناوريهاي هوشمند و اينترنت اشيا زماني ميتواند به حل بحران انرژي كمك كند كه در كنار شناخت نيازهاي واقعي صنايع، اصلاح تعرفهها و تقويت سرمايه انساني قرار گيرد.
كارشناسان معتقدند كه استفاده از فناوريهاي هوشمند و اينترنت اشيا زماني ميتواند به حل بحران انرژي كمك كند كه در كنار شناخت نيازهاي واقعي صنايع، اصلاح تعرفهها و تقويت سرمايه انساني قرار گيرد. افشين كلاهي، رييس مجمع تشكلهاي دانشبنيان ايران، در پنل تخصصي «انرژي پايدار با اينترنت اشيا» در نمايشگاه الكامپ، با اشاره به سهم ۱۸ درصدي اقتصاد دانشبنيان از توليد ناخالص داخلي گفت: دو سوم اين سهم مربوط به نفوذ و كاربرد فناوري در ساير حوزههاست. وي افزود: دليل استفاده ناكافي از فناوري، نبود راهكارهاي عملياتي و ملموس براي صنايع و مردم است و فناوري بايد بتواند مصرف را كنترلپذير كرده و الگوي مصرف را تغيير دهد.
كلاهي پيشنهاد كرد سنديكا و اتاق تهران با همكاري شركتهاي متخصص، راهكارهاي مشخصي براي مديريت انرژي ارايه كرده و با تدوين معماري مرجع و استاندارد ملي، چارچوب پروژههاي مديريت انرژي را مشخص كنند. وي همچنين تشكيل كنسرسيومها و جذب سرمايهگذاران خارج از صنعت را راهكاري براي استفاده بهتر از ظرفيتهاي موجود دانست و تأكيد كرد ابتدا بايد نيازهاي واقعي صنعت و مصرفكنندگان شناسايي و سپس براي آنها راهكار ارايه شود.
سعيد تاجيك، رييس كميسيون انرژي و محيط زيست اتاق تهران، با اشاره به وضعيت ناترازي انرژي گفت: كاهش ناترازي انرژي در سال جاري بيشتر ناشي از عوامل موقتي مانند بارش بيشتر، انرژي خورشيدي و خروج بخشي از صنايع از مدار مصرف بوده و نتيجه افزايش بهرهوري يا مديريت هوشمند مصرف نيست. وي هشدار داد ساختار انرژي كشور دچار ناپايداري عميق شده و در صورت نبود راهكار فوري و زيربنايي، اين مشكل ميتواند نظام حكمراني را نيز با چالش روبرو كند. تاجيك همچنين گفت: قيمت برق صنعتي تقريباً ۲۰ برابر برق خانگي است و بخش قابلتوجهي از هزينه توليد را تشكيل ميدهد. به گفته او، قيمتهاي دستوري انگيزه صنايع و مصرفكنندگان براي بهينهسازي را كاهش داده و بايد با استفاده از ابزارهاي اقتصادي، صنايع را به سمت مديريت هوشمند و مصرف بهينه هدايت كرد. علي جماليان، عضو هياتمديره سنديكاي شناسا، با انتقاد از پروژههاي شتابزده هوشمندسازي گفت: بسياري از صنايع بدون شناخت مساله اصلي، كار را با نصب سنسور آغاز ميكنند كه نتيجه آن جمعآوري دادههاي پراكنده و بدبيني نسبت به اينترنت اشياء است. وي تأكيد كرد شاخص اصلي بايد «انرژي به ازاي توليد محصول» باشد و ابتدا بايد نياز واقعي صنايع شناسايي و به راهكارهاي اقتصادي و ملموس تبديل شود. ميثم صالحي، عضو هياتمديره سنديكاي شناسا، نيز با اشاره به هزينه بالاي ساخت نيروگاه و كمبود نقدينگي صنايع گفت: بسياري از صنايع تصور ميكنند هوشمندسازي به معناي خريد تجهيزات گرانقيمت است. وي مدل شركتهاي خدمات انرژي (ESCO) را راهكاري براي اين مشكل دانست؛ مدلي كه در آن شركت متخصص سرمايهگذاري را انجام ميدهد و از محل كاهش هزينه انرژي سود خود را دريافت ميكند و دوره بازگشت سرمايه آن ميتواند حدود ۲ تا ۴ سال باشد.
احسان مجيدي، دبير كارگروه آموزش سنديكاي شناسا، نيز مهمترين چالش را كمبود متخصصان چندرشتهاي دانست و گفت: صنعت به نيروهايي نياز دارد كه همزمان با سيستمهاي انرژي و برق صنعتي، با هوش مصنوعي، تحليل داده و اينترنت اشيا آشنا باشند. وي شناخت تجهيزات صنعتي، اندازهگيري، شبكههاي صنعتي، تحليل هوشمند داده و توانايي اجراي ميداني را پنج مهارت كليدي براي تربيت اين نيروها عنوان كرد.
