زمان احتمالی افزایش اعتبار کالابرگ
گروه اقتصادی اقتصادآنلاین، در شرایط اقتصادی کنونی که افزایش شدید قیمت کالاهای اساسی فشار مضاعفی را بر دهکهای پایین و خانوارهای کمدرآمد وارد کرده است، طرح کالابرگ الکترونیکی بهعنوان یکی از برنامههای حمایتی دولت برای حفظ قدرت خرید خانوارها، تا حد زیادی کارایی اولیه خود را از دست داده است. این در حالی است که طی ماههای گذشته موضوع افزایش اعتبار کالابرگ متناسب با رشد قیمتها مطرح شده و پیشنهاد افزایش حدود ۲۳ تا ۲۵ درصدی اعتبار نیز مورد توجه قرار گرفته، اما تاکنون رقم نهایی و زمان اجرای این افزایش بهصورت رسمی اعلام و اجرایی نشده است.
رقم احتمالی افزایش اعتبار کالابرگ
در حال حاضر اعتبار کالابرگ الکترونیکی یک میلیون تومان به ازای هر نفر است. بر اساس سناریوی مطرحشده، این اعتبار ممکن است حدود ۲۳ درصد افزایش پیدا کند و به یک میلیون و ۲۳۰ هزار تومان برسد. در برخی برآوردها نیز رقم یک میلیون و ۲۵۰ هزار تومان مطرح شده است.
در صورت اجرای افزایش ۲۳ درصدی، اعتبار یک خانوار دو نفره از ۲ میلیون تومان فعلی به حدود ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان خواهد رسید. با این حال، رقم نهایی افزایش اعتبار، دهکهای مشمول و زمان دقیق اجرای آن هنوز بهصورت رسمی ابلاغ نشده است.
چرا افزایش ۲۳ درصدی کالابرگ هم کافی نیست؟
افزایش احتمالی اعتبار کالابرگ در شرایطی مطرح شده که رشد قیمت کالاهای اساسی بسیار بیشتر از این میزان بوده است. بررسی سبد ۱۱ قلمی کالا نشان میدهد سبدی که سال گذشته با حدود یک میلیون تومان قابل تهیه بود، اکنون در مرداد ۱۴۰۵ حدود یک میلیون و ۶۰۰ تا یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان هزینه دارد. به این ترتیب، حتی اگر اعتبار کالابرگ به یک میلیون و ۲۵۰ هزار تومان افزایش پیدا کند، همچنان حدود ۳۰۰ تا ۴۵۰ هزار تومان میان اعتبار حمایتی و هزینه تهیه همان سبد فاصله وجود خواهد داشت.
از سوی دیگر، بر اساس دادههای ارائهشده از سوی مرکز آمار ایران، تورم سالانه در تیرماه ۱۴۰۵ به ۶۶ درصد و تورم نقطهبهنقطه به ۸۷.۹ درصد رسیده است. بنابراین افزایش ۲۳ تا ۲۵ درصدی اعتبار، اگرچه میتواند بخشی از فشار هزینهای خانوارهای مشمول را کاهش دهد، اما بهتنهایی نمیتواند کاهش قدرت خرید ایجادشده در اثر افزایش قیمت کالاهای اساسی را جبران کند. در واقع، کالابرگ از نظر عددی بزرگتر میشود، اما اگر قیمت کالاها با سرعت بیشتری افزایش پیدا کند، قدرت خرید واقعی آن همچنان کاهش خواهد یافت.
زمان احتمالی افزایش کالابرگ
زمان دقیق افزایش اعتبار کالابرگ هنوز مشخص نشده است، اما علی مدنیزاده، وزیر اقتصاد، اعلام کرده است که دولت افزایش اعتبار کالابرگ برای برخی اقشار را از نیمه دوم سال در دستور کار دارد. به گفته وی، در ماههای ابتدایی سال، کاهش درآمدهای نفتی و آسیب به زیرساختهای گازی، تأمین منابع اجرای طرح را با محدودیتهایی مواجه کرده، اما دولت با استفاده از سایر منابع اجرای کالابرگ را ادامه داده است. بر این اساس، افزایش اعتبار برای برخی اقشار از نیمه دوم سال در برنامه دولت قرار گرفته، اما اجرای آن همچنان به تأمین منابع و اعلام رسمی دستگاههای اجرایی وابسته است.
زمان شارژ کالابرگ شهریور ۱۴۰۵
کالابرگ مردادماه خانوارهایی که رقم پایانی کد ملی سرپرست آنها ۷، ۸ و ۹ است، حداکثر تا پنجم شهریور شارژ خواهد شد. بر اساس زمانبندی اعلامشده، شارژ کالابرگ شهریورماه نیز از ۱۵ شهریور آغاز میشود و در سه مرحله انجام خواهد شد.
بر این اساس، خانوارهای دارای رقم انتهایی کد ملی ۰، ۱ و ۲ از ۱۵ شهریور، خانوارهای دارای ارقام ۳، ۴، ۵ و ۶ از ۲۵ شهریور و خانوارهای دارای ارقام ۷، ۸ و ۹ در پنجم مهرماه مشمول دریافت اعتبار خواهند شد. این زمانبندی بهمنظور توزیع مرحلهای اعتبار و مدیریت بهتر روند مراجعه خانوارها به فروشگاهها اجرا میشود.
با اعتبار کالابرگ چه کالاهایی را میتوان خرید؟
اعتبار کالابرگ برای خرید کالاهای اساسی تعیینشده در طرح از فروشگاههای طرف قرارداد قابل استفاده است. برنج، روغن، حبوبات، ماکارونی، لبنیات، تخممرغ، مرغ و گوشت قرمز از جمله اقلام اصلی سبد کالابرگ هستند و در برخی مناطق نیز کالاهایی مانند آبزیان و محصولات پروتئینی به شبکه خرید اضافه شدهاند.
خانوارهای مشمول میتوانند متناسب با نیاز خود از اعتبار اختصاصیافته برای خرید کالاهای مشمول استفاده کنند و الزام به خرید تمام اقلام سبد بهصورت همزمان وجود ندارد. با این حال، اعتبار تنها برای خرید کالاهایی قابل استفاده است که در شبکه فروشگاههای متصل به طرح تعریف شدهاند.
روشهای استعلام موجودی کالابرگ
مشمولان برای اطلاع از میزان اعتبار باقیمانده کالابرگ میتوانند از روشهای مختلفی استفاده کنند:
- کد دستوری: با شمارهگیری کد "#۱۴۶۳*۵۰۰*" میتوان وضعیت اعتبار کالابرگ را بدون نیاز به اینترنت استعلام کرد.
- اپلیکیشن و درگاه «شمیم»: از طریق این سامانه امکان مشاهده میزان اعتبار باقیمانده و شناسایی فروشگاههای طرف قرارداد وجود دارد.
- پیامرسان «بله»: مشمولان میتوانند از طریق بازوی رسمی کالابرگ در پیامرسان بله، وضعیت اعتبار خود را بررسی کنند.
لازم به ذکر است پیامکهای مربوط به کالابرگ از سرشماره V.Refah ارسال میشوند. پیامکهای معتبر این طرح فاقد لینک هستند و مشمولان نباید برای استعلام یا فعالسازی اعتبار روی لینکهای ناشناس کلیک کنند.
کالابرگ چقدر از هزینه واقعی سبد خانوار عقب است؟
کالابرگ الکترونیکی با هدف حفظ قدرت خرید خانوار و انتقال مستقیم حمایت دولت به مصرفکننده طراحی شد، اما افزایش قیمت کالاهای اساسی باعث شده اعتبار فعلی دیگر پاسخگوی هزینه تهیه همان سبد گذشته نباشد. سبد ۱۱ قلمی که در سال گذشته حدود یک میلیون تومان هزینه داشت، اکنون به حدود یک میلیون و ۶۰۰ تا یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان رسیده است.
در چنین شرایطی، حتی افزایش احتمالی اعتبار به یک میلیون و ۲۳۰ تا یک میلیون و ۲۵۰ هزار تومان نیز نمیتواند تمام فاصله ایجادشده میان حمایت دولتی و هزینه واقعی سبد کالا را پوشش دهد. بنابراین مسئله اصلی کالابرگ فقط افزایش رقم اسمی اعتبار نیست، بلکه میزان قدرت خرید آن در برابر تورم کالاهای اساسی است؛ موضوعی که تعیین میکند این طرح تا چه اندازه میتواند فشار هزینههای معیشتی را از دوش خانوارهای کمدرآمد کاهش دهد.
