صعود شكننده بورس
باوجود ورود شاخص كل بورس به محدوده ۶ ميليون واحد، رفتار نوساني بازار همچنان ادامه دارد. طي روزهاي اخير، بازار سهام شاهد نوسانهاي بسيار ميان محدودههاي مثبت و منفي بوده است؛ روندي كه از ترديد و نبود تصميمگيري قطعي در ميان سرمايهگذاران خبر ميدهد.
باوجود ورود شاخص كل بورس به محدوده ۶ ميليون واحد، رفتار نوساني بازار همچنان ادامه دارد. طي روزهاي اخير، بازار سهام شاهد نوسانهاي بسيار ميان محدودههاي مثبت و منفي بوده است؛ روندي كه از ترديد و نبود تصميمگيري قطعي در ميان سرمايهگذاران خبر ميدهد.
در ساعات و روزهاي گذشته، انتشار اخبار مثبت موجب افزايش تقاضا و شكلگيري صفوف خريد ميشود؛ اما در مقابل، با تشديد تنشها يا انتشار اخبار منفي، سمت عرضه تقويت شده و صفوف فروش افزايش مييابد. اگرچه شاخص كل بورس در معاملات روز يكشنبه با رشد همراه شد، اما اين افزايش هنوز به معناي تغيير پايدار روند بازار نيست و بورس همچنان در فضايي نوساني و شكننده به معاملات خود ادامه ميدهد.
معاملات بورس تهران طي روز يكشنبه اولين روزكاري شهريورماه در حالي به پايان رسيد كه بازار در نيمه نخست، چهرهاي كاملاصعودي از خود نشان داد، اما در ادامه با افزايش محسوس عرضهها، بخش قابلتوجهي از رشد شاخصها از بين رفت؛ اما شاخص كل مثبت ماند. در واقع، آنچه در ابتداي معاملات به عنوان يك شروع قدرتمند براي بازار سهام ديده ميشد، در ادامه با فشار فروش و شناسايي سود بخشي از معاملهگران، تا حد زيادي تعديل شد و بورس در نهايت با رشد محدودتر نسبت به ساعات ابتدايي روز، كار خود را به پايان رساند.بر اساس دادههاي معاملاتي، شاخص كل بورس تهران در پايان معاملات اولين روز كاري شهريورماه با افزايش ۸ هزار و ۲۹۲ واحدي معادل ۰.۱۴ درصد، در سطح ۶ ميليون و ۶۹ هزار و ۸۸۸ واحد ايستاد. اين در حالي بود كه شاخص كل در نيمه نخست معاملات تا ارتفاع ۶ ميليون و ۱۵۴ هزار واحد نيز پيشروي كرده بود؛ به اين معنا كه در مقطعي از روز، رشد شاخص به حدود ۹۳ هزار واحد رسيده بود. اما با ورود موج تازه عرضهها، بخش بزرگي از اين افزايش از دست رفت و شاخص در نهايت تنها اندكي بالاتر از سطح پاياني روز گذشته متوقف شد. اين تغيير مسير، بار ديگر نشان داد كه بازار همچنان با عدمقطعيت بالا و حساسيت شديد نسبت به جريان اخبار و رفتار معاملهگران روبهرو است.در كنار شاخص كل، شاخص هموزن عملكرد بهتري داشت و با رشد ۱۲ هزار و ۶۱۱ واحدي معادل ۰.۷۳ درصد، به سطح يك ميليون و ۷۳۰ هزار و ۲۷۲ واحد رسيد. برتري شاخص هموزن نسبت به شاخص كل نشان ميدهد كه بازهم نمادهاي كوچك و متوسط توانستهاند بازدهي بهتري نسبت به شركتهاي بزرگتر ثبت كنند. به بيان ديگر، فشار عرضه در نمادهاي شاخصسازي بيشتر احساس شد، اما بدنه بازار بهويژه در سهام كوچكتر، همچنان از تقاضاي نسبي برخوردار بود.
كاهش صفهاي خريد زير فشار عرضه
تغيير وضعيت بازار در نيمه دوم معاملات را ميتوان بهوضوح در آمار نمادها مشاهده كرد. در پايان دادوستدهاي روز يكشنبه، ۴۶۰ نماد در محدوده مثبت قرار گرفتند و ۳۶۲ نماد نيز منفي بسته شدند. اين تركيب نشان ميدهد كه باوجود برتري نسبي تعداد نمادهاي مثبت، فضاي كلي بازار بهويژه در دقايق پاياني، از تعادل اوليه فاصله گرفته و عرضهكنندگان دست بالا را پيدا كردهاند.همچنين تعداد صفهاي خريد در پايان بازار به ۲۴۵ نماد رسيد، درحالي كه ۱۳۹ نماد با صف فروش معاملات خود را پايان دادند. از سوي ديگر، ارزش سفارشهاي خريد ۸ هزار و ۹۲۰ ميليارد تومان و ارزش سفارشهاي فروش ۲ هزار و ۳۵۶ ميليارد تومان گزارش شد. اين آمار بهخوبي نشان ميدهد كه برتري تقاضا بر عرضه كه در ابتداي بازار بسيار پررنگ بود، در ادامه معاملات كاهش يافت و بخشي از فعالان بازار ترجيح دادند شناسايي سود يا كنترل ريسك در صفوف فروش وارد شوند.
در عمل نيز اين تغيير رفتار، بهويژه در نمادهايي كه در ساعات ابتدايي با صفهاي خريد سنگين مواجه بودند، قابلمشاهده بود. بسياري از اين صفها در ادامه شكسته شد يا كاهش يافت و بخشي از خريداران اوليه از بازار خارج شدند. اين مساله نشان ميدهد كه هنوز اعتماد كامل و پايدار در بازار شكل نگرفته و بخش قابل توجهي از رشدهاي اوليه، بيش از آنكه حاصل ورود پول قدرتمند و پايدار باشد، به هيجان مقطعي و واكنش سريع به اخبار وابسته است.
جهش ارزش معاملات در پي افزايش جابهجايي سهام
يكي از مهمترين ويژگيهاي معاملات روز اخير، افزايش محسوس ارزش دادوستدها در نيمه دوم بازار بود. در ابتداي معاملات، سطح ارزش معاملات در مقايسه با ادامه روز پايينتر بود، اما با ورود موج عرضه و باز شدن صفهاي خريد، حجم بيشتري از سهام ميان خريداران و فروشندگان جابهجا و بازار از حالت ايستايي اوليه خارج شد.در نهايت، ارزش معاملات سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي به ۴۶ هزار و ۱۱۸ ميليارد تومان رسيد و حجم معاملات نيز ۱۰۰.۹ ميليارد سهم ثبت شد. رسيدن ارزش معاملات به بيش از ۴۶ همت، از منظر آماري يكي از نكات قابلتوجه بازار امروز به شمار ميرود. هرچند افزايش اين متغير همزمان با تشديد عرضهها رخداده، اما از ديد تحليلگران بازار، چنين سطحي از گردش پول ميتواند نشانهاي از فعالبودن بازار و ورود آن به فاز تصميمگيريهاي جديتر باشد.بهعبارتديگر، در اين روز بازار فقط شاهد رشد يا افت شاخص نبود، بلكه حجم بالايي از سهام ميان دستهاي مختلف معامله شد؛ موضوعي كه در روزهاي پرنوسان ميتواند به عنوان نشانهاي از افزايش حساسيت معاملهگران و بالارفتن تمايل به جابهجايي داراييها تفسير شود. در چنين شرايطي، ارزش معاملات بالا لزوما به معناي صعود نيست، اما نشان ميدهد بازار از ركود فاصله گرفته و درگير چرخشهاي جديتري در عرضه و تقاضاست.
خروج حدودا به يك همت پول حقيقي
جريان نقدينگي حقيقي نيز در معاملات روز اخير همسو با تغيير رفتار بازار، چهرهاي منفي به خود گرفت. در پايان معاملات، ۹۸۸ ميليارد تومان پول حقيقي از سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي خارج شد. همزمان، ۳ هزار و ۶۵۲ ميليارد تومان نيز از صندوقهاي درآمد ثابت خارج شد؛ موضوعي كه ميتواند نشاندهنده جابهجايي بخشي از منابع ميان بازارهاي مختلف و تلاش سرمايهگذاران براي يافتن گزينههاي كمريسكتر يا منعطفتر باشد.از سوي ديگر، سرانه خريد حقيقيها ۹۲.۹ ميليون تومان و سرانه فروش ۱۱۹.۴ ميليون تومان ثبت شد و قدرت خريد حقيقيها به منفي ۱.۲۹ رسيد. اين ارقام نشان ميدهد كه در پايان بازار، فروشندگان هم از نظر ارزش معاملات بهازاي هر كد و هم از نظر جريان پول حقيقي، دست بالا را نسبت به خريداران داشتند.
بازاري كه هنوز به ثبات نرسيده است
مهمترين نكته معاملات روز يكشنبه، تغيير محسوس رفتار بازار در نيمه دوم بود. بورس در شروع معاملات باقدرت به سمت بالا حركت كرد و شاخص كل حتي رشد حدود ۹۳ هزارواحدي را تجربه كرد، اما با افزايش ناگهاني عرضهها، بخش عمده اين رشد از بين رفت. اين الگو نشان ميدهد كه بازار سهام همچنان در مرحلهاي قرار دارد كه اخبار، هيجان و واكنشهاي كوتاهمدت، نقش تعيينكنندهاي در جهت حركت آن دارند.بااينحال، افزايش ارزش معاملات به بيش از ۴۶ همت را ميتوان نشانهاي از زندهبودن بازار و فعالشدن بخش قابل توجهي از نقدينگي دانست. در واقع، هرچند عرضهها فشار زيادي بر روند صعودي وارد كردند، اما همين تقابل جدي ميان خريداران و فروشندگان باعث شد حجم بالايي از دادوستد در بازار شكل بگيرد.بهطوركلي ميتوان گفت كه شرايط اين روزهاي بورس تهران به روند اخبار خصوصاروند اخبار سياسي بستگي دارد. هرچه اخبار مثبت باشد بازار نيز مثبت خواهد بود شاهد افزايش ورود نقدينگي و تقويت صفوف خريد خواهيم بود. در مقابل اخبار ضد و نقيض و منفي در حوزه سياسي ميتواند بازار را نوساني و اصلاحي كند و درنهايت صفهاي فروش را تقويت سازد. به نظر ميرسد كه اين روند ناشي از عدم اعتماد سرمايهگذاران و وابستگي زياد بازار به اخبار است و اين روزها بهطور دقيق نميتوان در خصوص آينده بازار پيشبيني كرد و ممكن است هر لحظه شاخص از محدوده ۶ ميليوني خارج شده يا هر لحظه يك ركورد جديد را ثبت كند.
