افزايش بيماريهاي عفوني پس از تجمعات گسترده و بازگشت زائران
در هفتههاي اخير، همزمان با افزايش رفتوآمد، تعدد مسافرت و بازگشت زائران از سفرهاي زيارتي، گزارشهايي درباره افزايش ابتلا به بيماريهاي تنفسي و گوارشي منتشر شده است.
در هفتههاي اخير، همزمان با افزايش رفتوآمد، تعدد مسافرت و بازگشت زائران از سفرهاي زيارتي، گزارشهايي درباره افزايش ابتلا به بيماريهاي تنفسي و گوارشي منتشر شده است. تجمع شمار زيادي از افراد از كشورهاي مختلف در چنين سفرهايي ميتواند زمينه انتقال بيماريهاي عفوني را افزايش دهد. با اين حال، به گفته متخصصان، افزايش موارد بيماريهاي تنفسي لزوما به معناي ظهور يك ويروس جديد نيست. مينو محرز، فوق تخصص بيماريهاي عفوني، درباره وضعيت بيماريهاي عفوني و افزايش موارد ابتلا به خبرآنلاين ميگويد: در حال حاضر در ميان بيماراني كه ميبينيم، همه را از نظر كوويد بررسي نميكنيم، اما تعدادي از آنها كوويد هم داشتند كه البته مواردش خفيف است. در كنار آن، عفونتهاي گوارشي هم زياد شده است. او با اشاره به گستردگي بيماريهاي عفوني ميگويد: بيماري عفوني فقط همين سرماخوردگي و كرونا نيست؛ بيماريهاي عفوني شامل همه ويروسها و همه باكتريها ميشوند.
افزايش آنفلوآنزا و كوويد؛ علايم بيماري تغييركردهاند؟
محرز درباره بيماريهايي كه در حال حاضر بيشتر مشاهده ميشوند، ميگويد: ويروس جديدي كه اخيرا زياد شده باشد، نداريم. چيزي كه الان زياد شده، آنفلوآنزا و كوويد است. موارد ابتلا به اين دو بيماري در ميان كودكان نيز مشاهده ميشود و تجمعهاي گسترده ميتواند در افزايش شيوع بيماريهاي عفوني نقش داشته باشد. او در توضيح علت افزايش بيماريها در پي تجمعهاي بزرگ ميگويد: چندي پيش مراسم حج و اربعين را داشتيم و بالاخره كساني كه براي زيارت ميروند، ميليونها نفرند كه از كشورهاي مختلف دور هم جمع ميشوند؛ حتي از كشورهايي كه آنجا زمستان است و كوويد و آنفلوآنزا دارند. بر همين اساس، ويروس ممكن است در مقصد انتشار يابد و به گسترش بيماريهاي عفوني كمك كند. از سوي ديگر ممكن است خود زائر لزوما بيمار نشود، اما ناقل باشد كه با بازگشت از سفر، ويروس و احتمال ابتلا به بيماري را براي اطرافيان خود به همراه داشته باشد. محرز در عين حال تاكيد ميكند كه علايم مشاهدهشده در بيماران، عمدتا همان علايم شناختهشده بيماريهاي تنفسي و گوارشي -تب، اسهال، استفراغ يا علايم تنفسي- است و نشانهاي از يك الگوي كاملا متفاوت در علايم مطرح نميكند.
چرا عفونتهاي گوارشي در تابستان بيشتر ميشوند؟
محرز درباره افزايش عفونتهاي گوارشي در فصل گرم سال، به نقش افزايش دما و همچنين مصرف غذا در خارج از خانه اشاره ميكند و ميگويد: در تابستان، با گرم شدن هوا، عفونتهاي گوارشي بيشتر ميشوند. بخشي از اين مساله به مصرف مواد غذايي مربوط است؛ بهخصوص اينكه بسياري از جوانها بيشتر بيرون از خانه غذا ميخورند و در اين شرايط، مشخص نيست مواد غذايي مورد استفاده يا سبزيجات بهدرستي شسته و آماده شده باشند. همچنين احتمال فساد و منقضي شدن برخي محصولات غذايي در گرما وجود دارد. او با اشاره به گسترش عرضه غذا در مكانهايي خارج از رستورانهاي معمول ادامه ميدهد: «امروز مكانهايي وجود دارد كه در آنها غذا تهيه ميشود و با كاميون يا اتوبوس در سطح شهر عرضه ميكنند. مساله اين است كه مشخص نيست در چنين مكانهايي همان دقت و نظارت بهداشتي كه در رستورانها وجود دارد، رعايت ميشود يا نه. حتي دما و نحوه نگهداري از غذا در آن ماشينها براي ما مشخص نيست و همين موضوع، ريسك ابتلا به بيماري را بالا ميبرد.» اين متخصص بيماريهاي عفوني يكي ديگر از عوامل موثر در انتقال عفونتهاي گوارشي را رعايت نكردن بهداشت فردي افرادي ميداند كه در تهيه و عرضه غذا نقش دارند: يكي از راههاي انتقال عفونتهاي گوارشي ميتواند اين باشد كه فردي كه آشپز است يا با غذا در رستوران سروكار دارد، پس از مراجعه سرويس بهداشتي، دستهايش را بهدرستي نشويد و دوباره با غذا تماس پيدا كند. رعايت نشدن همين موارد بهداشتي در فرآيند آمادهسازي و عرضه غذا ميتواند در افزايش عفونتهاي گوارشي نقش داشته باشد.
شستن دستها؛ مهمترين راههاي پيشگيري
محرز درباره راههاي پيشگيري از عفونتهاي گوارشي، بر رعايت بهداشت دست تاكيد ميكند و ميگويد: «بايد عادت كنيم پيش از غذا خوردن دستهايمان را بهخوبي بشوييم. وقتي از خانه خارج ميشويم با سطوح مختلف تماس داريم و بنابراين، شستن دستها پيش از غذا خوردن يا پيش از تماس دست با چشم و صورت، يكي از اصول مهم بهداشتي براي پيشگيري از بيماريهاي عفوني است.» او همچنين بر ضرورت دقت در انتخاب محل تهيه و مصرف غذا تاكيد دارد: اگر قرار است در بيرون از خانه غذا بخوريم، بهخصوص در مكانهايي كه از شرايط بهداشتي آنها اطمينان نداريم، بايد دقت بيشتري داشته باشيم. در مورد سبزيجات و مواد غذايي خام نيز بايد احتياط كرد، چون مشخص نيست اين مواد چگونه شسته و آماده شدهاند و چه كسي آنها را تهيه كرده است.
واكسن آنفلوآنزا فراموش نشود
محرز درباره وضعيت فعلي بيماريهاي عفوني نيز با تاكيد بر اينكه شرايط كنوني مشابه دوره اوج كوويد نيست، ميگويد: در حال حاضر جاي نگراني از نظر يك اپيدمي وجود ندارد. با اين حال، بيماريهاي عفوني در موارد شديد ميتوانند نياز به بستري شدن در بيمارستان داشته باشند و براي بيمار و سيستم درماني دردسر ايجاد كنند، اما شرايط مانند كوويد قبلي نيست. او در ادامه با اشاره به واكسن آنفلوآنزا و اهميت پيشگيري از اين بيماري، بر تزريق واكسن تاكيد ميكند: «وقتي يك بيماري عفوني ميتواند شديد و حتي كشنده باشد و براي آن واكسن موثر وجود دارد، واكسيناسيون بايد جدي گرفته شود. بعضي از بيماريها با واكسن قابل كنترل هستند، اما اگر فرد به بيماري مبتلا شود، ممكن است با عوارض شديد و حتي خطر مرگ مواجه شود. بنابراين، انتخاب منطقي اين است كه از واكسن براي پيشگيري استفاده كنيم.»
