طرح جامع «مديريت آتش» از سال ۸۹ در انتظار تصويب
با توجه به شرايط حساس كشور در موضوع واردات، كمبودهاي اعتباري در تامين تجهيزات مديريت آتش و صرفهجويي در منابع، تعمير دستگاههاي اطفا را در دستور كار قرار دادهايم.
با توجه به شرايط حساس كشور در موضوع واردات، كمبودهاي اعتباري در تامين تجهيزات مديريت آتش و صرفهجويي در منابع، تعمير دستگاههاي اطفا را در دستور كار قرار دادهايم. مديركل دفتر حفاظت و حمايت سازمان منابع طبيعي با بيان اين مطلب به ايسنا گفت: نظارت و پايش عرصههاي منابع طبيعي ايران با حدود ۱۳۲ ميليون هكتار وسعت و توپوگرافي شارپ (ناهمواريهاي تند و شديد) و متنوع داراي دشواري زيادي بوده است، اين در حالي است كه جادههاي عبوري، حضور مرتعداران، تفرج مديريت نشده و ... هم مشكلات زيادي را در اين وسعت به همراه دارد، بهگونهاي كه برخي افراد هر نقطهاي را براي تفرج و اتراق انتخاب ميكنند و ممكن است رهاسازي زباله و آتش منجر به حريق در جنگلها و مراتع شود. مهرداد اكبريان با اشاره به تعريف پنج مرحله براي مديريت حريق در عرصههاي منابع طبيعي گفت: پيشگيري، پيشبيني، كشف، اطفاء وعمليات پس از اطفا، مراحل در نظر گرفته شده در اين زمينه است. با توجه به نقش ۹۵ درصدي عامل انساني در وقوع حريق، انجام اقدامات ترويجي و آموزشي براي پيشگيري از حريق از اهميت زيادي برخوردار است. مديركل دفتر حفاظت و حمايت سازمان منابع طبيعي افزود: در سال جاري حدود ۲۰ هزار ساعت آموزش مردمي و سازماني ارايه كرديم و بيشتر آموزشها براي عشاير و كشاورزان بوده است. لازم است اين مرحله را بيش از پيش دنبال كنيم. آموزشهاي ارايه شده بيشتر درباره ممنوعيت و در نهايت نحوه مديريت سوزاندن پسچر مزارع (باقيمانده زارعي)، اطلاعرساني بهموقع از شروع حريق و در آخر مديريت كمخطر آتش با استفاده از احداث خطوط آتش بر در عرصه طبيعي محاط را در بر دارد.
واحدهاي دهيار - جنگلبان در مرحله تشكيل
اكبريان ادامه داد: كارهاي ترويجي را نيز بسته به اعتبارات سازمان منابع طبيعي انجام ميدهيم. امسال تاكنون دو سمينار بزرگ با حضور دستگاههاي مختلف برگزار كردهايم علاوه بر آن جلسات آموزشي در تمام استانها با دهياريها و فرمانداران كل استان برپا شده است. واحدهاي دهيار- جنگلبان در حال تشكيل است. دهياريها نيز از اعتباراتشان به درخواست ما، فرماندار و استاندار تجهيزات مديريت آتش را خريداري ميكنند و در اختيار داوطلبان آموزش ديده مردمي قرار ميدهند. علاوه بر آن دستورالعمل استفاده از توان نيروهاي هميار طبيعت تهيه و با ابلاغ آن جهت اجرايي شدن موضوع در سال آتي ۶ پايلوت اجرايي تعريف كردهايم.
مديركل دفتر حفاظت و حمايت سازمان منابع طبيعي با اشاره به انجام اقدامات ترويجي در ۶ استان به عنوان پايلوت گفت: «كوهمره سرخي» شيراز يكي از اين مناطق است. مردم ثبت نام خواهند كرد، آنان را آموزش ميدهيم و گروهبندي ميكنيم. امكانات اوليه در اختيار آنان قرار ميگيرد و در مانورها شركت ميكنند. در نهايت به عنوان نيروي واكنش سريع مردمي ميتوانند در صورت بروز حريق، كمك كنند. او تاكيد كرد: تجهيزاتي مانند آتشكوب، دمنده و كوله اطفاي حريق را نميتوانيم به مردم واگذار كنيم بلكه در اختيار دهياريها و بخشداريها قرار ميدهيم تا امكان استفاده توسط مردم داوطلب فراهم شود. با توجه به انعقاد تفاهمنامه با سازمان دهياريها و شهرداريها، اقلام مورد نياز براي اطفاي حريق را به اين سازمان اعلام ميكنيم تا نسبت به خريد آن براي دهياريهاي داوطلب فعال اقدام كنند .
۳۰ ميليارد تومان، اعتبار خريد تجهيزات اطفاي حريق براي كل كشور
اكبريان ادامه داد: اعتبار سال گذشته سازمان منابع طبيعي براي خريد تجهيزات اطفاي حريق براي كل كشور حدود ۳۰ ميليارد تومان بود، در حالي كه تامين بسته انفرادي و تجهيزات گروهي براي ۱۰۰ نفر در منطقه كوهمره سرخي شيراز بر اساس برآورد ما ۱۴ ميليارد تومان بودجه نياز دارد بنابراين نيازهاي ما با بودجه تخصيص يافته قابل مقايسه نيست. او ادامه داد: سال ۸۹ طرح جامع مديريت آتش با همكاري كليه دستگاههاي اثرگذار مانند سازمانهاي مديريت بحران، محيط زيست و منابع طبيعي، وزارت دفاع و دانشگاه در انزلي با بودجه ۳۵۰ ميليارد تومان براي پنج سال نوشته شد كه از آن زمان تاكنون ۱۰ بار طرح اصلاح و در آخرين بررسي با ۳۳ همت پيشبيني اعتبار دو دستگاه ارايه شده اما با وجود پيگيريهاي فراوان سازمان منابع طبيعي و آبخيزداري كشور و سازمان حفاظت محيط زيست هنوز مصوب، ابلاغ و اعتبار جداگانه به آن تخصيص داده نشده است.
طراحي، توليد و توزيع آتشكوب دومنظوره
او با اشاره به اقدامات انجام شده براي ارتقاي تجهيزات اطفاي حريق اظهار كرد: به علت سنگيني آتشكوبها موقع اطفاي حريق كمتر از آن استفاده ميشود و نيروهاي سازمان منابع طبيعي ترجيح ميدهند از سرشاخه بلوط در زاگرس و سرشاخههاي ساير گونهها در مناطق مختلف رويشي موقع خاموش كردن آتش استفاده كنند. اين وضعيت هميشه موجب بيان انتقاداتي نسبت به سازمان منابع طبيعي شده است. مديركل دفتر حفاظت و حمايت سازمان منابع طبيعي افزود: در اين شرايط آتشكوبي دو منظوره (عصا و آتش كوب) با وزن حدود يك و نيم كيلو و سري متحرك تسمهاي مانند سرشاخه با همكاري يك شركت دانشبنيان طراحي و توليد كرديم كه نسبت به آتشكوبهاي ۴ كيلويي قديمي، سبكتر و داراي ارگونومي مناسبتري است. اكبريان ادامه داد: سال گذشته بيش از ۲۰۰۰ عدد از اين نوع آتشكوب در استانها توزيع شد و منتظر دريافت بازخورد آن هستيم اين در حالي است كه با اعتبار محدود سالانه بايد اقدامات ديگري مانند احداث، تكميل، مرمت و تجهيز پايگاه اطفاي حريق نيز انجام شود.
مشكلي براي پيشبيني و كشف آتشسوزي جنگلي نداريم
او با اشاره به اينكه در زمينه پيشبيني و كشف آتشسوزي جنگلي مشكلي نداريم، گفت: در حال حاضر سامانهاي داريم كه نقاط مستعد آتشسوزي را هر چهار روز يكبار پيشبيني و ارايه ميكند. كشف و اطلاعرساني آتش هم بين سه تا شش ساعت زمان ميبرد و در پايان حريق مسّاحي دقيق هم انجام ميشود. مديركل دفتر حفاظت و حمايت سازمان منابع طبيعي با بيان اينكه انجام اقدامات پيشگيرانه و ترويجي براي كاهش حريق جنگلي نيازمند بودجه است، به ذكر مثالي پرداخت و اظهار كرد: اگر منابع طبيعي با نصب يك تابلو در ابتداي جنگل گلستان از رانندگان بخواهد ته سيگار خود را بيرون از ماشين نيندازند چرا كه موجب آتشسوزي جنگلي ميشود و چند كيلومتر جلوتر با نصب تابلويي به آنان اطلاع دهد كه به ازاي هر پنج ته سيگاري كه انتهاي جاده جنگل گلستان تحويل دهد، يك بسته سيگار تحويل ميگيرد، در اواخر جاده هم در تابلويي به آنان اطلاعرساني شود كه پس از ۵ كيلومتر فيلترها را تحويل دهد و بسته سيگار را بگيرد، اولين بسته سيگار كه روي آن تبليغي درباره جنگلهاي گلستان نقش بسته است به اولين راننده داده شود و او در اولين رستوران آن را روي ميز بگذارد، كنجكاوي بقيه رانندگان برانگيخته ميشود و آنان هم به جمعآوري ته سيگارهاي خود در طول جاده ترغيب ميشوند ولي منابع طبيعي بودجه لازم را براي انجام اين كار ندارد.