گلايه زريدنتهاي پزشكي از حقوق 26 ميليوني در مقابل 400 ساعت كار در ماه
سالهاست كه رزيدنتهاي پزشكي از كشيكهاي طولاني، فشار كاري سنگين، مشكلات معيشتي و فرسودگي جسمي و رواني گلايه دارند.
سالهاست كه رزيدنتهاي پزشكي از كشيكهاي طولاني، فشار كاري سنگين، مشكلات معيشتي و فرسودگي جسمي و رواني گلايه دارند. اين در حالي است كه همزمان آمارها از كاهش استقبال پزشكان جوان از برخي رشتههاي تخصصي و خالي ماندن بخشي از ظرفيتهاي دستياري حكايت دارد.
رزيدنتي يعني حداقل ۱۰۰ ساعت كار در هفته
دكتر حسن عليمرادي، رزيدنت سال اول بيهوشي و مراقبتهاي ويژه درباره شرايط كاري رزيدنتها به خبرآنلاين ميگويد: واقعيتي كه وجود دارد اين است كه حداقل ساعت كار يك دستيار تخصصي در هفته حدود ۱۰۰ ساعت است. در بعضي رشتهها مثل ارتوپدي، زنان و برخي رشتههاي جراحي حتي بيشتر از اين هم كار ميكنند. طبق آييننامه، رزيدنتها حداقل ۱۲ كشيك در ماه دارند؛ يعني بهطور متوسط سه كشيك در هفته و هر كشيك نيز ممكن است بيش از ۳۵ ساعت به طول بينجامد؛ كه عملا از صبح يك روز تا عصر روز بعد ادامه دارد. او اضافه ميكند: در اين بين، اگر اوضاع خوب باشد شايد نهايتادو يا سه ساعت بتوانيم استراحت كنيم، اما خيلي وقتها همين مقدار هم نصيبمان نميشود. اين رزيدنت بيهوشي معتقد است زندگي شخصي در چنين شرايطي عملابه حاشيه رانده ميشود: بقيه روز يا صرف خواب ميشود يا انجام كارهاي ضروري زندگي. واقعا زماني براي تفريح، استراحت يا رسيدگي به خود آدم باقي نميماند. فقط بايد خودت را براي كشيك بعدي آماده كني.
حقوق ۲۶ ميليوني و اجاره خانه ۲۱ ميليوني
عليمرادي مهمترين مشكلات رزيدنتها را در دو حوزه خلاصه ميكند: فشار كاري و مسائل اقتصادي. او ميگويد: از زماني كه وارد رزيدنتي ميشويم عملا اجازه فعاليت حرفهاي خارج از بيمارستان را نداريم. بنابراين تمام هزينههاي زندگي بايد از همين دريافتي تأمين شود. بسياري از رزيدنتها در سنين تشكيل خانواده وارد دوره تخصص ميشوند و همين موضوع فشار اقتصادي را افزايش ميدهد. همچنين براي يك رزيدنت متأهل كه از شهر ديگري آمده و بايد خانه اجاره كند، شرايط واقعا دشوار است. بنا به گفته عليمرادي، دريافتي رزيدنتهاي مجرد حدود ۲۶ تا ۲۷ ميليون تومان و دريافتي رزيدنتهاي متأهل حدود ۳۵ تا ۳۶ ميليون تومان است. او براي توضيح وضعيت سخت اقتصادي به شرايط يكي از همكارانش اشاره ميكند: يكي از دوستانم از شهرستان آمده و نزديك بيمارستان يك اتاق ۲۰ متري اجاره كرده است. حدود ۲۰ ميليون تومان از حقوقش فقط صرف اجاره همان اتاق ميشود. وقتي دريافتيات ۲۶ ميليون تومان باشد، با بقيه پول چطور ميتواني زندگي كني؟
بخش مهمي از بار درماني بيمارستانهاي آموزشي بر دوش رزيدنتها
همچنين عليمرادي معتقد است بخش مهمي از بار درماني بيمارستانهاي آموزشي بر دوش رزيدنتها قرار دارد: بخش زيادي از درمان در بيمارستانهاي آموزشي توسط رزيدنتها انجام ميشود، اما در كنار آن حجم زيادي از كارهاي اداري هم بر عهده ماست. بسياري از امور مانند تكميل فرمها، درخواست آزمايشها، پيگيري پروندهها و كارهاي مشابه ميتواند به صورت سيستمي يا توسط نيروهاي اداري انجام شود تا رزيدنت فرصت بيشتري براي تمركز بر درمان بيماران داشته باشد. او تأكيد ميكند: رزيدنت بايد ذهنش درگير درمان بيمار باشد، نه اينكه بخش زيادي از وقتش صرف كاغذبازي و كارهاي غيرضروري شود.
فرسودگي جسمي و رواني هزينه پنهان كشيكهاي طولاني
فشار كاري طولاني تنها به محيط بيمارستان محدود نميشود و زندگي خانوادگي رزيدنتها را نيز تحت تأثير قرار ميدهد. عليمرادي كه خود متأهل و داراي فرزند است، ميگويد: وقتي بعد از ساعتها حضور در بيمارستان به خانه ميرسيم، واقعا توان چنداني باقي نمانده است. گاهي حتي نميتوانيم زماني را كه دوست داريم با فرزندمان بگذرانيم. او ادامه ميدهد: آدم احساس عذاب وجدان ميكند. بچه گناهي نكرده كه پدر يا مادرش پزشك شدهاند، اما بعد از اين حجم از كار، ديگر انرژياي براي بازي كردن يا وقت گذراندن با او باقي نميماند. علاوه بر اين، خستگي مزمن و كمبود خواب علاوه بر آسيبهاي جسمي، فشار رواني قابل توجهي نيز بر رزيدنتها وارد ميكند و گاهي باعث بروز تنش ميان اعضاي تيم درمان ميشود. روايت عليمرادي از خستگي مزمن و فرسودگي ناشي از كشيكهاي طولاني، پيشتر نيز از سوي برخي چهرههاي نظام سلامت مطرح شده بود. او در كنار فشار كاري، به عواملي مانند تنگناهاي معيشتي، كاهش منزلت اجتماعي، نااميدي شغلي و محدود شدن فرصتهاي آموزشي و پژوهشي اشاره كرده و معتقد بود مجموعه اين عوامل ميتواند آسيبهاي جدي براي پزشكان جوان به همراه داشته باشد. تلخترين تجربه اخير اين رزيدنت بيهوشي به حادثهاي بازميگردد كه پس از يك كشيك طولاني رخ داد. او ميگويد: بعد از حدود ۳۳ يا ۳۴ ساعت كار مداوم، همراه پسرم در مسير بازگشت به خانه بودم. در اتوبان نواب براي لحظهاي چشمهايم روي هم رفت و خودرو با گاردريل برخورد كرد. خوشبختانه طي اين حادثه فرزند او آسيبي نديد، اما متأسفانه خودش دچار شكستگي زانوي راست شد و تحت عمل جراحي قرار گرفت. او اضافه ميكند: بر اثر اين اتفاق، چند هفته است زندگيام عملا مختل شده و هنوز درگير درمان هستم. آسيبهاي ناشي از ساعات كاري طولاني فقط محدود به فشار روحي و رواني نيست، همين اتفاقي كه براي شخص من پيش آمد، نمونهاي از عوارض جسمي موضوع مورد گفتوگوي ماست.
از ۴۰ پزشك عمومي فقط ۳ نفر رزيدنت شدند
به گفته اين رزيدنت بيهوشي، شرايط موجود باعث شده بسياري از پزشكان عمومي تمايلي به ورود به دوره تخصص نداشته باشند. او ميگويد: در دوره پزشكي عمومي ما حدود ۴۰ نفر بوديم، اما فقط سه نفر وارد رزيدنتي شديم. بقيه يا به مهاجرت فكر ميكردند، يا مسيرهاي ديگري را براي ادامه فعاليت حرفهاي خود انتخاب كرده بودند. به اعتقاد عليمرادي، خالي ماندن برخي ظرفيتهاي دستياري در سالهاي اخير نتيجه طبيعي همين وضعيت است: وقتي شرايط كار و زندگي رزيدنتها اينقدر دشوار باشد، طبيعي است كه بخشي از پزشكان جوان مسيرهاي ديگري را انتخاب كنند. اين رزيدنت همچنين از تجربه همسرش كه رزيدنت زنان و زايمان است سخن ميگويد: «در ماههاي اول دوره، تقريباً هفتهاي نبود كه همسرم از فشار كاري شاكي نباشد و به انصراف فكر نكند. البته با حمايت خانواده ادامه داد، اما اين شرايط براي خيليها وجود دارد. بسياري از رزيدنتها در ماههاي ابتدايي دوره بارها به انصراف فكر ميكنند و فشارهاي موجود گاهي ادامه مسير را بسيار دشوار ميكند.»
