چه كشوري از فرار مغزها استقبال ميكند؟
هند در بحبوحه تشديد مخالفت كشورها با مهاجرت، در حال صادرات نيروي كار است و از اروپا تا نيوزيلند و از روسيه تا خاورميانه، توافقنامههاي اعزام نيروي كار به يك ويژگي مشترك در بسياري از توافقنامههاي اخير دهلينو با شركاي تجارياش تبديل شده است.
هند در بحبوحه تشديد مخالفت كشورها با مهاجرت، در حال صادرات نيروي كار است و از اروپا تا نيوزيلند و از روسيه تا خاورميانه، توافقنامههاي اعزام نيروي كار به يك ويژگي مشترك در بسياري از توافقنامههاي اخير دهلينو با شركاي تجارياش تبديل شده است. كمبود فرصت براي نيروي كار ماهر در هند كه صاحب يكي از بزرگترين جمعيتهاي در سن كار است، همراه با اتكاي فزاينده هند به حوالههاي خارجي براي تامين مالي دولت، هند را به سمت هموار كردن مسير اعزام نيروي كار به خارج از كشور سوق ميدهد. جايانت كريشنا، عضو ارشد و رييس بخش هند و اقتصاد نوظهور آسيا در مركز مطالعات استراتژيك و بينالمللي، به شبكه سيانبيسي گفت: برخلاف چين كه به يك نيروگاه توليدي تبديل شده است كه در مقياس بزرگ شغل ايجاد ميكند، هند نتوانسته است بهطور كامل به چالش بزرگ نرخ بيكاري حدود ۵ تا ۶ درصد خود رسيدگي كند. كريشنا گفت: «اگر افراد كمكار را هم اضافه كنيم، اين نرخ به طرز نگرانكنندهاي افزايش مييابد.» او افزود: «هند با قرار دادن كارگران ماهر و نيمهماهر در بازارهاي خارج از كشور، آرزوهاي جمعيت در سن كار رو به رشد خود را مديريت ميكند.» كارشناسان ميگويند: دولت هند بهطور فزايندهاي به پولي كه توسط كارگران خارجي به خانه فرستاده ميشود، وابسته شده است و بيشترين ميزان حواله را در سطح جهان، معادل تقريبا ۳ درصد از توليد ناخالص داخلي خود، دريافت ميكند. اما اين سياست بدون مقاومت نيست، به خصوص در زماني كه احساسات ضد مهاجرتي در سراسر جهان در حال افزايش است. هفته گذشته، كريستوفر لوكسون، نخست وزير نيوزيلند، از توافق تجارت آزاد اين كشور با هند كه اعزام نيروي كار هندي را نيز افزايش ميدهد، استقبال كرد. وينستون پيترز، وزير امور خارجه اين كشور در پستي در شبكه اجتماعي ايكس گفت كه توافق تجاري با هند «شرايط مهاجرتي بيسابقهاي» ايجاد ميكند و يافتن شغل را براي نيوزيلنديها دشوارتر خواهد كرد. سفر اخير نارندرا مودي، نخست وزير هند به استراليا - جايي كه هند سال گذشته از انگليس به عنوان كشور برتر براي استرالياييهاي متولد خارج از كشور پيشي گرفت - نيز اعتراضات ضد هندي را برانگيخت. طبق گزارش رسانههاي محلي، هوگو لنون، شخصيت رسانههاي اجتماعي استراليا، در ملبورن با فرياد «ديگر هنديها نه! اين كشور براي استرالياييهاست» مودي را مورد تمسخر قرار داد. در همين حال، امريكا، يكي از بزرگترين دريافتكنندگان كارگران هندي، در حالي كه مذاكرات براي يك توافق تجاري با دهلينو در جريان است، قوانين ويزا را سختتر ميكند. اين اقدام واشنگتن تنها به هند انگيزه بيشتري براي انعقاد قراردادهاي اعزام نيروي كار براي صادرات كارگر به روسيه، رژيم صهيونيستي و اتحاديه اروپا و فنلاند در اوايل سال جاري داده است.
امريكا در سال ۱۹۹۰ ويزاي اچ وان بيرا ايجاد كرد و غولهاي فناوري امريكا بهشدت از آن براي جذب كارگران ماهر از خارج از كشور استفاده ميكنند. هند تاكنون بزرگترين دريافتكننده ويزاي اچ وان بوده، اما دولت ترامپ در تلاش است تا وابستگي كشور به اين طرح را بهشدت كاهش دهد. اقدام هند براي صادرات نيروي كار در تضاد شديد با همسايه ميلياردي خود، چين است كه در دهه گذشته شاهد خيل بازگشت نيروي كار بوده كه بخشي از آن به دليل تنشهاي ژئوپليتيكي است كه به اخراج دانشمندان چيني از امريكا منجر شد. چين اصطلاح «هايگويي» به معناي «بازگشت از آن سوي دريا» را براي اين پديده دارد. به گفته انديشكده موسسه بويم، هايگويي بخشهاي نيمهرسانا، بيوتكنولوژي و هوش مصنوعي را تقويت كرده است و افزود كه پكن همچنين ظرفيتهاي داخلي را براي جذب اين استعدادهاي بسيار ماهر ايجاد كرده است. رفيق دوساني، اقتصاددان ارشد كمكي در شركت راند گفت: متخصصاني با مهارتهاي قابل حمل براي كمك به پيشرفت فناوري چين بسيار ارزشمند بودهاند. او افزود: در حالي كه پكن هم انگيزههايي براي بازگشت و هم زيرساختها ارايه ميدهد، هند فاقد توانايي لازم براي توسعه فناوريهاي پيشرفته مانند هوش مصنوعي است. هند حدود نيم درصد از توليد ناخالص داخلي خود را صرف تحقيق و توسعه ميكند كه كمتر از ميانگين جهاني ۱.۷ درصد و بهطور قابل توجهي كمتر از بيش از ۳.۵ درصد هزينه شده توسط ايالات متحده است.
