تشخيص زودهنگام بيماري‌ها از طريق وزيكول‌هاي برون‌سلولي

پيشرفت‌هاي سال‌هاي اخير در حوزه زيست‌شناسي سلولي و پزشكي دقيق، توجه دانشمندان را به ساختارهاي بسيار كوچكي به نام «وزيكول‌هاي برون‌سلولي» جلب كرده است؛ ذراتي كه اگرچه در ابعاد نانومتري قرار دارند، اما مي‌توانند نقش مهمي در تشخيص زودهنگام بيماري‌ها و توسعه روش‌هاي نوين درماني ايفا كنند. دكتر اميرحسن زرناني، متخصص ايمني‌شناسي باليني و استاد دانشگاه علوم پزشكي تهران با اشاره به برگزاري هفدهمين كنگره شهريور بين‌المللي و بيست وسومين كنگره ملي ارتقاي كيفيت خدمات آزمايشگاهي تشخيص پزشكي ايران در روزهاي 10 تا 13 1405 در محل برج ميلاد تهران، در مورد تشخيص بيماري‌ها با وزيكول‌هاي برون‌سلولي، اظهار كرد: وزيكول‌هاي برون‌سلولي ذراتي با غشاي دولايه هستند كه تقريباً توسط همه سلول‌هاي بدن به محيط خارج سلولي ترشح مي‌شوند. اين ذرات حاوي مجموعه‌اي از پروتئين‌ها، چربي‌ها و مواد ژنتيكي هستند و در واقع به عنوان پيام‌رسان‌هاي طبيعي بين سلول‌ها عمل مي‌كنند. او افزود: برخلاف تصور گذشته كه ارتباط سلول‌ها عمدتاً از طريق هورمون‌ها و مولكول‌هاي محلول انجام مي‌شد، امروزه مشخص شده است كه سلول‌ها مي‌توانند بسته‌هاي پيچيده‌اي از اطلاعات زيستي را از طريق وزيكول‌هاي برون‌سلولي به يكديگر منتقل كنند و حتي عملكرد سلول‌هاي هدف را تغيير دهند. اين متخصص ايمني‌شناسي باليني و استاد دانشگاه علوم پزشكي تهران خاطرنشان كرد: توسعه زيرساخت‌هاي آزمايشگاهي، آموزش نيروي انساني متخصص، استفاده از تجهيزات پيشرفته، استقرار نظام‌هاي كنترل كيفيت و نقش فعال انجمن‌هاي مرتبط از جمله انجمن وزيكول‌هاي خارج سلولي ايران از مهم‌ترين پيش‌نيازهاي ورود اين فناوري به عرصه خدمات تشخيصي است. زرناني اظهار داشت: وزيكول‌هاي خارج ‌سلولي يكي از اميدبخش‌ترين حوزه‌هاي پزشكي نوين محسوب مي‌شوند و مي‌توانند در آينده زمينه‌ساز تشخيص دقيق‌تر بيماري‌ها، پايش بهتر روند درمان و توسعه پزشكي شخصي‌سازي‌شده باشند، موضوعي كه در نهايت به بهبود كيفيت مراقبت از بيماران منجر خواهد شد.