صعود بورس در سايه تعطيلات
بازار سهام با وجود تعطيلات توانست يك هفته با بازدهي بسيار خوب را تجربه كند؛ اين موضوع درحالي است كه طي اين مدت بازارهاي موازي تعطيل بود و بازار سرمايه توانست از اين فرصت پيش آمده استفاده كند و بازدهي قابل توجهي را براي سرمايهگذاران در پي داشته باشد.
بازار سهام با وجود تعطيلات توانست يك هفته با بازدهي بسيار خوب را تجربه كند؛ اين موضوع درحالي است كه طي اين مدت بازارهاي موازي تعطيل بود و بازار سرمايه توانست از اين فرصت پيش آمده استفاده كند و بازدهي قابل توجهي را براي سرمايهگذاران در پي داشته باشد.
بازار سهام در هفتهاي كه گذشت تنها دو روز معاملاتي داشت،؛ چرا كه در روزهاي شنبه، يكشنبه و دوشنبه به واسطه مراسم وداع با رهبري تعطيل بود. با اين حال، همين دو روز محدود نيز براي ثبت يك هفته پرنوسان، پرخبر و در نهايت مثبت كافي بود؛ هفتهاي كه با جهش قابل توجه شاخصها و ورود پرقدرت نقدينگي حقيقي آغاز شد، اما در ادامه تحت تأثير تحولات سياسي و افزايش ناگهاني فشار فروش، بخشي از مسير صعودي خود را از دست داد.
بررسي عملكرد بازار سهام در هفته جاري نشان ميدهد كه با وجود افت محسوس بازار در آخرين روز معاملاتي، شاخصهاي اصلي بورس همچنان نسبت به پايان هفته گذشته در سطوح بالاتري ايستادند و بازدهي هفتگي بورس در محدوده مثبت حفظ شد. اين اتفاق از آن جهت اهميت دارد كه بازار پس از يك وقفه چندروزه بار ديگر با جريان تقاضا روبرو شد و توانست در مجموع، اثر منفي شوكهاي مقطعي را تا حدي كنترل كند.
در پايان هفته اخير، شاخص كل بورس در سطح ۵ ميليون و ۱۸۷ هزار واحد قرار داشت، اما در پايان معاملات هفته مذكور، اين شاخص به ۵ ميليون و ۲۸۶ هزار واحد رسيد. به اين ترتيب، شاخص كل در مجموع حدود ۹۹ هزار واحد افزايش يافت و بازدهي ۱.۹۱ درصدي را به ثبت رساند. شاخص هموزن نيز در همين بازه زماني از يك ميليون و ۳۶۱ هزار واحد به يك ميليون و ۳۸۴ هزار واحد رسيد و با رشد حدود ۲۳ هزار واحدي، بازدهي ۱.۶۹ درصدي را تجربه كرد.
اين آمار نشان ميدهد كه بورس تهران با وجود تجربه يك روز منفي در پايان هفته، در مقياس هفتگي همچنان عملكردي مثبت داشته است. به بيان ديگر، افت روز چهارشنبه نتوانست تمام رشد قابل توجه روز سهشنبه را خنثي كند و بازار در نهايت با برآيندي سبز، هفته كوتاه معاملاتي خود را به پايان رساند و اين موضوع درحالي است كه بازار سهام تنها دو روزكاري داشت.
بازگشايي پرقدرت بازار پس از پنج روز وقفه
نخستين روز معاملاتي هفته، يعني سهشنبه، با استقبال گسترده سرمايهگذاران همراه شد. بازار سهام كه پس از پنج روز تعطيلي بازگشايي شده بود، از همان دقايق ابتدايي با غلبه محسوس تقاضا روبرو شد و در ادامه نيز هرچه زمان معاملات پيش رفت، بر شدت خريدها افزوده شد. فضاي كلي بازار در اين روز كاملاً صعودي بود و تحرك خريداران باعث شد بخش بزرگي از نمادهاي معاملاتي در محدوده مثبت قرار گيرند.
در پايان معاملات سهشنبه، شاخص كل بورس بيش از ۱۲۴ هزار واحد افزايش يافت و به سطح ۵ ميليون و ۳۱۱ هزار واحد رسيد؛ سطحي كه به عنوان بالاترين ركورد تاريخي شاخص كل بورس تهران ثبت شد. همزمان شاخص هموزن نيز بيش از ۲۸ هزار واحد رشد كرد كه نشاندهنده فراگير بودن تقاضا در كليت بازار بود؛ موضوعي كه معمولاً از مشاركت همزمان نمادهاي بزرگ و كوچك حكايت دارد.
گستره مثبت بازار در اين روز نيز قابل توجه بود. بر اساس آمار معاملات، ۷۶۸ نماد در محدوده مثبت بسته شدند و تنها ۴۵ نماد با افت قيمت به كار خود پايان دادند. اين نسبت نشان ميدهد كه صعود بازار صرفاً محدود به چند سهم شاخصساز نبود، بلكه در بخش وسيعي از بازار جريان تقاضا شكل گرفت و خريداران در اغلب گروهها دست بالا را داشتند. همچنين رفتار نقدينگي نيز تأييدكننده بازگشت جدي سرمايهگذاران به بازار سهام بود. در معاملات سهشنبه بيش از ۴ هزار و ۱۷۶ ميليارد تومان پول حقيقي وارد بورس شد؛ رقمي كه نشاندهنده تغيير محسوس جهت سرمايهگذاري اشخاص حقيقي به نفع سهام است. همزمان، نزديك به ۲ هزار و ۹۱۳ ميليارد تومان سرمايه از صندوقهاي درآمد ثابت خارج شد. مجموع اين دادهها نشان ميداد كه بورس تهران پس از تعطيلات، با انرژي بسيار قابل توجه و انتظارات مثبت كار خود را از سر گرفته است. ثبت ركورد جديد در شاخص كل، ورود سنگين پول حقيقي و سبزپوشي گسترده نمادها، سهشنبه را به يكي از بهترين روزهاي معاملاتي هفتههاي اخير تبديل كرد.
چرخش ناگهاني بازار
با اين حال، روند صعودي بازار در دومين و آخرين روز معاملاتي هفته تداوم نيافت. معاملات روز چهارشنبه تا بخش قابل توجهي از ساعات بازار در فضايي نسبتاً متعادل دنبال ميشد و حتي در مقاطعي نشانههايي از ادامه روند مثبت روز قبل نيز به چشم ميخورد، اما انتشار اظهارات جديد دونالد ترامپ درباره ايران، به سرعت معادلات بازار را تغيير داد و فضاي معاملات را تحت تأثير قرار داد.
پس از انتشار اين خبر، فشار فروش در بازار به شكل محسوسي افزايش يافت. بسياري از نمادهايي كه تا پيش از آن در محدوده مثبت معامله ميشدند، در ادامه با افزايش عرضه مواجه شدند و حتي برخي از آنها تا پايان معاملات به صف فروش رسيدند. همين تغيير جهت سريع، چهره بازار را در آخرين روز هفته دگرگون كرد و شاخصها را وارد مسير نزولي ساخت. در نتيجه اين تحولات، شاخص كل بورس در پايان معاملات چهارشنبه حدود ۲۴ هزار و ۷۴۱ واحد افت كرد و شاخص هموزن نيز بيش از ۵ هزار و ۴۱۹ واحد كاهش يافت. هرچند اين افت در مقايسه با رشد سنگين روز سهشنبه تمام دستاوردهاي بازار را از بين نبرد، اما بهوضوح نشان داد كه بورس تهران همچنان نسبت به اخبار و ريسكهاي سياسي حساس است و واكنش معاملهگران به چنين متغيرهايي ميتواند بسيار سريع و معنادار باشد.
اين موضوع بار ديگر بر نقش مهم انتظارات و فضاي رواني در رفتار فعالان بازار تأكيد ميكند. در بازاري كه طي ساعات ابتدايي روز نشانههايي از تعادل و حتي ادامه رشد ديده ميشد، تنها يك محرك سياسي كافي بود تا مسير معاملات تغيير كند و عرضهها به شكل قابل توجهي افزايش يابد. اين الگو در سالهاي گذشته نيز بارها در بازار سرمايه ايران مشاهده شده و نشان ميدهد كه بورس همچنان از تحولات غيراقتصادي نيز اثر ميپذيرد.
خروج سنگين پول حقيقيدر روز پاياني
شدت واكنش بازار به تحولات سياسي، در آمار جريان نقدينگي نيز بهخوبي مشهود بود. در معاملات روز چهارشنبه، حدود ۶ هزار و ۸۶۹ ميليارد تومان پول حقيقي از بازار خارج شد؛ رقمي قابل توجه كه بخش مهمي از آن در يك ساعت پاياني معاملات و همزمان با انتشار اخبار سياسي ثبت شد. اين موضوع نشان ميدهد كه بخش قابل توجهي از معاملهگران حقيقي، در مواجهه با افزايش نااطميناني، ترجيح دادند از موقعيتهاي خريد خود خارج شوند يا بخشي از ريسك پرتفوي را كاهش دهند.
با وجود اين خروج سنگين نقدينگي، ارزش معاملات خرد سهام، حق تقدم و صندوقهاي سهامي به بيش از ۵۰ هزار و ۸۸۴ ميليارد تومان رسيد؛ رقمي كه از جمله سطوح بالاي معاملاتي در هفتههاي اخير محسوب ميشود. ثبت چنين ارزشي از معاملات، بيانگر آن است كه بازار با وجود فشار فروش بالا، همچنان از منظر حجم دادوستد فعال و نقدشونده باقي مانده است.
در واقع، بالا بودن ارزش معاملات در كنار افزايش عرضهها را ميتوان نشانهاي از درگيري شديد ميان خريداران و فروشندگان در بازار دانست. بخشي از فعالان بازار در واكنش به ريسكهاي سياسي دست به فروش زدند و در مقابل، بخشي ديگر افت قيمتها را فرصتي براي ورود يا خريد تلقي كردند. اين تقابل باعث شد سطح معاملات بالا باقي بماند و بازار از منظر گردش نقدينگي، همچنان پويا عمل كند.
برآيند هفتگي بورس همچنان مثبت ماند
گرچه افت بازار در روز چهارشنبه بخشي از رشد پرقدرت روز سهشنبه را تعديل كرد، اما عملكرد كلي بورس تهران در هفته منتهي به ۱۷ تير ۱۴۰۵ همچنان مثبت باقي ماند. رشد نزديك به ۲ درصدي شاخص كل و افزايش حدود ۱.۷ درصدي شاخص هموزن، گوياي آن است كه بازار توانسته اثر منفي آخرين روز معاملاتي را تا حد زيادي مهار كند و همچنان بالاتر از سطوح پاياني هفته قبل بايستد.
هفته اخير را ميتوان يكي از هفتههاي كوتاه اما پرحادثه بورس دانست؛ هفتهاي كه در آن بازار تنها طي دو روز باز بود، اما در همين بازه محدود، هم صعودي كمسابقه را تجربه كرد و هم تحت تأثير اخبار سياسي با چرخش ناگهاني مواجه شد. اين رفتار دوگانه نشان ميدهد كه بازار سرمايه در مقطع كنوني، از يك سو از ظرفيت رشد و جذب نقدينگي برخوردار است و از سوي ديگر، همچنان در برابر ريسكهاي بيروني و اخبار سياسي آسيبپذير باقي مانده است و بايد صبور بود و ديد طي روزها و هفتههاي آينده بازار سهام با توجه به اخبار و پتانسيل خود چه روندي را طي ميكند.
