صعود يكپارچه بورس
بازار سهام هفته جاري را با طعم تعطيلي آغاز كرد و اين تعطيلي به علت آيين وداع باشكوه مردم ولايتمدار ايران با رهبر شهيد انقلاب در شهر تهران بود و روز سهشنبه بر اساس اعلام بانكها مبني بر داير بودن شعب كشيك و امكان نقل و انتقال و تسويه وجوه بورس نيز فعاليت خود را آغاز كرد.
بازار سهام هفته جاري را با طعم تعطيلي آغاز كرد و اين تعطيلي به علت آيين وداع باشكوه مردم ولايتمدار ايران با رهبر شهيد انقلاب در شهر تهران بود و روز سهشنبه بر اساس اعلام بانكها مبني بر داير بودن شعب كشيك و امكان نقل و انتقال و تسويه وجوه بورس نيز فعاليت خود را آغاز كرد.
در آغاز معاملات شاهد آن بوديم كه بورس تهران رخت سبز بر تن كرد و شرايط خوبي داشت، همچنين با وجود تعطيلات ناشي از آيين وداع نقدينگي نيز وارد بازار سهام شد و برخلاف تجربههاي اخير كه بازار در تعطيلات همواره با خروج نقدينگي مواجه ميشد، اما اينبار بازهم بازار سهام با ورود نقدينگي و سبزپوشي مواجه بود. بازار سهام در معاملات روز سه شنبه و پس از 5 روز تعطيلي بازگشايي شد، در روزي كه بازارهاي موازي تعطيل هستند با ورود نقدينگي همراه بود و اين ورود نقدينگي به نوعي ركورد شكن شد و به عقيده كارشناسان طي روزها و هفتههاي آتي شاهد روزهاي طلايي در بازار سهام خواهيم بود.
بازار سهام كه در هفتههاي اخير شرايط پرنوساني را پشت سر گذاشته بود، در نخستين روز معاملاتي پس از تعطيلات نبستا طولاني، نمايي كاملاسبزرنگ به خود گرفت تا خريداران با تسلط كامل بر جريان دادوستدها، خوشبينيهاي جديدي را به تالار شيشهاي تزريق كنند. نگاهي به آمارهاي كليدي معاملات روز سهشنبه نشان ميدهد كه اين جهش، تنها يك نوسان گذرا نبوده، بلكه تغيير فاز جدي در معاملات بازار سهام بوده است.
بررسي روند معاملات بازار سهام از ابتداي صبح روز اخير نشان ميدهد كه نقدينگي با سرعتي مشخص وارد بازار شد. ازهمان دقايق ابتدايي آغاز بازار در صبح روز سهشنبه، مشخص بود كه نيروهاي تقاضا دست برتر را در اختيار دارند. بازگشايي نمادها با افزايش تقاضا همراه شد و هرچه از زمان معاملات ميگذشت، بر سنگيني صفهاي خريد افزوده و از حجم عرضهها كاسته ميشد. گزارشهاي نهايي نشان ميدهد كه در پايان زمان قانوني معاملات، ۷۶۸ نماد در محدوده مثبت تابلوي معاملات بسته شدند و در سمت مقابل، تنها ۴۵ نماد طعم افت قيمت را چشيدند.
بررسي وضعيت صفهاي خريد و فروش در پايان معاملات، از برتري قاطع و كمسابقه خريداران حكايت دارد؛ بهطوري كه تعداد ۶۰۵ نماد معاملاتي كار خود را با صف خريدهاي سنگين و قفلشده به پايان رساندند، در حالي كه تعداد نمادهاي گرفتار در صف فروش تنها به ۱۳ نماد محدود شد. اين شكاف عميق، نشاندهنده فروكش كردن موقت رفتارهاي هيجاني در سمت فروش و غلبه انتظارات تورمي يا خوشبينيهاي بنيادي در سمت خريد است.
در پايان جريان دادوستدها، ارزش كل سفارشهاي خريد انباشته در سيستم به رقم جالب توجه ۱۴ هزار و ۶۶۲ ميليارد تومان رسيد. اين در حالي است كه در سمت مقابل، ارزش كل سفارشهاي فروش ثبتشده از ۳۵۷ ميليارد تومان فراتر نرفت.
اين اختلاف فاحش و معنادار كه نشاندهنده برتري محسوس تقاضا به ميزان بيش از ۴۰ برابر عرضه در پايان بازار است، نشان ميدهد كه معاملهگران مايل به واگذاري سهام خود در قيمتهاي فعلي نيستند و در عين حال، خريداران جديد با پذيرش ريسكهاي موجود، حاضر به ورود به صفهاي خريد در سقفهاي قيمتي روزانه شدهاند. اين پديده معمولا در زمانهايي رخ ميدهد كه بازار پس از يك دوره بلاتكليفي، مسير صعودي خود را شناسايي كرده و به ثبات نسبي رسيده است.
هجرت بزرگ نقدينگي
تحليل رفتار معاملهگران حقيقي در روز سهشنبه، تغيير استراتژي آشكاري را در چينش سبد داراييها را نشان ميدهد. آمارهاي رسمي حكايت از ورود بيش از ۴ هزار و ۱۷۶ ميليارد تومان پول حقيقي به بازار سهام دارند. اين حجم از ورود نقدينگي مستقيم توسط كدهاي حقيقي، يكي از بالاترين ركوردهاي ثبتشده در ماههاي اخير به شمار ميآيد.
نكته كليدي اين جابهجايي پولي، منشا تامين آن است؛ در همين روز، صندوقهاي درآمد ثابت با خروج بيسابقه ۲ هزار و ۹۱۳ ميليارد تومان نقدينگي مواجه شدند. اين چرخش سريع پول از ابزارهاي درآمد ثابت و بدون ريسك به سمت بازار پرريسك سهام، به وضوح بيانگر افزايش اشتهاي ريسكپذيري در ميان سرمايهگذاران است.
كارشناسان عقيده دارند زماني كه بازدهي مورد انتظار بورس از سود اسمي صندوقهاي درآمد ثابت پيشي ميگيرد، چنين هجرت پولي بزرگي اجتنابناپذير ميشود؛ امري كه روز سهشنبه با قدرت تمام به وقوع پيوست.
روند معاملات خرد در بازار
در بررسي جزييات آماري بازار، يك نكته انحرافي را نشان ميدهد، ارزش معاملات خرد سهام، حق تقدم و صندوقهاي سهامي در اين روز به رقم ۱۷ هزار و ۱۸۰ ميليارد تومان رسيد. اگرچه اين رقم در مقايسه با روزهاي گذشته با اندكي كاهش مواجه شده و هنوز فاصله قابل توجهي با دوران اوج تاريخي بورس تهران دارد، اما تحليلگران بازار عقيده دارند كه اين كاهش ارزش به هيچوجه به معناي ضعف يا عقبنشيني خريداران نيست.
كاهش ارزش معاملات در روزهاي صعودي قفل در صف خريد، پديدهاي طبيعي در ساختار بازار سرمايه به دليل وجود دامنه نوسان است. وقتي بخش عمده بازار در دقايق نخستين با صف خريد مواجه ميشود، عملا عرضهاي صورت نميگيرد تا معاملهاي ثبت شود و در نتيجه ارزش كل معاملات كاهش مييابد. بنابراين، پايين بودن ارزش معاملات روز سهشنبه ناشي از «نبود خريدار» نبوده، بلكه حاصل «نبود فروشنده» در قيمتهاي فعلي بوده است.
علاوه بر اين، كيفيت تقاضا در دادوستدهاي اين روز بسيار بالا ارزيابي شد. روند تدريجي بازار نشان داد كه خريداران با تحليل دقيق و اطمينان بالا به جمعآوري سهام پرداختند. كاهش تدريجي عرضهها در نيمه دوم زمان معاملات و بهبود مستمر و پايدار وضعيت قيمتها تا آخرين ثانيههاي بازار، اين ادعا را تاييد ميكند كه جريان صعودي روز ۱۶ تير، از پشتوانه تحليلي و حمايتي محكمي برخوردار است.
بازگشت پرقدرت بورس تهران پس از پنج روز تعطيلي، نشان داد كه محركهاي بنيادي و رواني قوي در پشت صحنه بازار در حال فعاليت هستند. انتقال سرمايه از بخشهاي راكد و كمبازده به سمت بازار سهام، گوياي آن است كه فعالان اقتصادي، سهام را در مقايسه با ساير بازارهاي موازي (نظير طلا، ارز و مسكن) در موقعيت ارزندهتري ميبينند.
با توجه به آمار درخشان ورود پول حقيقي و ثبت صفوف خريد سنگين در پايان روز سهشنبه، انتظار ميرود كه اين روند صعودي دستكم در كوتاهمدت و در جلسات معاملاتي آينده نيز با حمايت خريداران ادامه يابد؛ هرچند حفظ اين شتاب صعودي در بلندمدت نيازمند افزايش تدريجي حجم و ارزش معاملات خرد و استمرار ثبات در سياستهاي كلان اقتصادي و مالي دولت خواهد بود. تالار شيشهاي اكنون بار ديگر به كانون توجه سرمايهگذاران تبديل شده و روزهاي آينده مشخص خواهد كرد كه آيا اين توفان سبز پايدار خواهد ماند يا خير.