پاسخ ايران به سناريوي از پيش طراحي شده

حملات اخير اسراييل به جنوب لبنان، فراتر از يك درگيري مرزي، بخشي از سناريوي از پيش طراحي شده براي اشغال و تخريب اين مناطق و در نهايت حذف حزب‌‌الله بوده است. ايران با درك توطئه اسراييل در نقض صريح قطعنامه 1701، پاسخي قاطع به تاسيسات راهبردي اسراييل داده است. اين اقدام متقابل، ضمن نشان دادن جديت ايران در حمايت از لبنان، فضاي جديدي در منطقه گشوده كه با اختلافات عميق بين نتانياهو و ترامپ، پيچيدگي بيشتري يافته و احتمال گسترش دامنه جنگ را افزايش مي‌دهد. در شرايطي كه منطقه غرب آسيا همچنان شاهد تنش‌هاي فزاينده و درگيري‌هاي نيابتي است، حملات اخير رژيم صهيونيستي به جنوب لبنان و پاسخ متقابل ايران، ابعاد جديدي به اين منازعه پيچيده بخشيده است. اقدامات اسراييل در جنوب لبنان، صرفا يك واكنش يا درگيري مرزي نبوده، بلكه بخشي از يك «سناريوي از پيش طراحي شده» براي اهداف كلان‌تر تل‌آويو بوده است.

1) نقض آشكار قطعنامه ۱۷۰۱: اين حملات فراتر از يك درگيري محدود بوده و شامل اشغال يا تخريب بيش از ۱۸۰ روستا و شهادت بيش از ۳۵۰۰ نفر از ساكنان اين منطقه مي‌شود. اين اقدامات «نقض آشكار قطعنامه ۱۷۰1» سازمان ملل است كه با هدف تضعيف و در نهايت حذف حزب‌الله لبنان صورت گرفته است. اسراييل با دستاويز قرار دادن خلع سلاح حزب‌الله، در واقع به دنبال «كشتار شيعيان لبنان» و به حاشيه راندن اين جمعيت تاثيرگذار در معادلات سياسي اين كشور بوده است. ايران بارها اخطار داده كه مساله لبنان از ايران جدا نيست و هرگونه توافق آتش‌‌بس بايد شامل جنوب لبنان نيز باشد. ايران به خوبي از توطئه رژيم صهيونيستي و امريكا و برخي كشورهاي عربي در جهت به حاشيه راندن جمعيت تاثيرگذار شيعه لبناني با نگرش‌هاي طايفه‌اي آگاهي دارد. به همين دليل، ايران اعلام كرده بود كه بيروت خط قرمز ماست. با اين حال، بنيامين نتانياهو، نخست‌وزير اسراييل، بدون توجه به اين هشدارها، به جنوب بيروت حمله كرد. اين اقدام، نشان‌دهنده جديت ايران در حمايت از مردم لبنان و پاسخي قاطع از سوي تهران را به دنبال داشت.

2) ايجاد فضاي جديد در منطقه: اين رخداد اما فضاي جديدي را نيز در منطقه ايجاد مي‌كند. در پي حملات اسراييل، ايران با انجام عمليات عليه «تاسيسات راهبردي رژيم صهيونيستي در شمال اراضي اشغالي»، پاسخ قاطعي به اين تجاوز داد. اين حملات متقابل، فضاي جديدي در منطقه ايجاد كرده و پيام روشني از عزم و جديت ايران در دفاع از لبنان و مردم آن ارسال كرده است. اين اقدام ايران، توانايي‌هاي نظامي و اراده سياسي تهران را در مواجهه با تهديدات نشان داد و معادلات را تغيير داد.

3) اختلافات نتانياهو و ترامپ: يكي از نكات مهم اختلافات فزاينده بين دونالد ترامپ، رييس‌جمهور سابق امريكا، و بنيامين نتانياهو، نخست‌وزير اسراييل، بازمي‌گردد. اين جنگ جديد منطقه‌اي به نفع امريكا نيست، به ويژه با توجه به در پيش بودن جام جهاني و انتخابات ميان‌دوره‌اي كنگره امريكا. امريكا نيازمند آرامش نسبي در منطقه است. اما از سوي ديگر، اسراييل به ‌شدت نگران توافق احتمالي بين ايران و امريكاست و تلاش كرده با برهم زدن «شطرنج منطقه»، از اين توافق جلوگيري كند. اين اختلافات، وضعيت را پيچيده‌تر كرده و احتمال گسترش دامنه جنگ را افزايش مي‌دهد.

4) پيامدهاي گسترده‌تر جنگ: حملات متقابل ايران و اسراييل مي‌تواند به گسترش دامنه جنگ كمك كند، به خصوص اگر كشورهاي ديگري در منطقه به رژيم صهيونيستي و امريكا ياري رسانند. در چنين شرايطي، ايران نيز پاسخ‌هاي مقتضي خود را در زمان مناسب خواهد داد. از سوي ديگر، اين تحولات مي‌تواند بر مذاكرات آينده تهران و واشنگتن و موضوعاتي چون آزادسازي دارايي‌هاي ايران تاثير بگذارد. ايران با صلابت بيشتر مي‌تواند خواسته‌هاي خود را دنبال كند، چراكه حريفانش دريافته‌اند تهران در صورت لزوم اراده ورود مجدد به عرصه نظامي را دارد. كارشناسان معتقدند كه اين تحولات مي‌تواند ايران را به عنوان «چتر امنيتي» براي كشورهاي ضعيف‌تر منطقه مطرح كند و در نظم نوين منطقه‌اي، «حلقه آتش» پيرامون اسراييل به «حلقه‌اي از اراده‌هاي منطقه‌اي» تبديل شود.

همچنين اين رخدادها ممكن است باعث شود هيچ دولت ديگري جرات تحريم ايران را نداشته باشد. در نهايت، اين وضعيت نشان مي‌دهد كه نتانياهو شايد آخرين شانس خود را براي جلوگيري از مذاكره تهران و واشنگتن آزموده و شكست خورده است. از اين پس، اسراييل كمتر تلاشي براي آزمودن اين راه نخواهد كرد و تمركز بر راهبرد‌هاي ديگر خواهد بود. اين پيچيدگي‌ها، منطقه را در آستانه دوراني ناپايدارتر قرار داده است.دوراني كه در آن ايران وزنه ثبات‌ساز منطقه خواهد بود.