رقابت براي ساخت بزرگترين مزارع خورشيدي جهان روي دور تند
اكثر پروژههاي بزرگ خورشيدي كه در سالهاي اخير توسعه يافتهاند، صدها مگاوات برق پاك توليد ميكنند، اما با بلندپروازي اپراتورها و اختصاص زمينهاي بيشتر توسط دولتها در سراسر جهان براي توسعه، پاركهاي خورشيدي در مقياس عظيم قد اعلم ميكنند.
اكثر پروژههاي بزرگ خورشيدي كه در سالهاي اخير توسعه يافتهاند، صدها مگاوات برق پاك توليد ميكنند، اما با بلندپروازي اپراتورها و اختصاص زمينهاي بيشتر توسط دولتها در سراسر جهان براي توسعه، پاركهاي خورشيدي در مقياس عظيم قد اعلم ميكنند.
به گزارش ايسنا، در طول دو دهه گذشته، قيمت پنلهاي خورشيدي كاهش يافته در حالي كه راندمان افزايش يافته است. جذب بيشتر و سطوح بالاي سرمايهگذاري در تحقيق و توسعه، به پيشرفتهاي گستردهاي در فناوري انرژي خورشيدي منجر شده است. با كاهش قيمت پنلها و تلاش دولتها در سراسر جهان براي تنوع بخشيدن به سبد انرژي خود و كاهش انتشار گازهاي گلخانهاي، چندين توسعهدهنده اكنون در حال راهاندازي پروژههاي عظيم براي پاسخگويي به تقاضاي رو به رشد هستند.
چين براي اولينبار چندين پروژه در مقياس گيگاوات را توسعه داد. با اين حال، امريكا و ساير كشورها به سرعت در حال توسعه پروژههاي خورشيدي عظيم خود هستند. براي توسعه پروژههاي خورشيدي در مقياس گيگاوات، اپراتورها بايد به مقادير زيادي زمين، نيروي كار ماهر و بزرگ دسترسي داشته باشند و در زيرساختهاي انتقال لازم سرمايهگذاري كنند. استفاده گسترده از زمين نشان ميدهد كه ممكن است شاهد توسعه بيشتر نيروگاههاي خورشيدي در مقياس بزرگ در مناطق دورافتاده در زمينهاي غيرزراعي، مانند بيابانها و مناطقي كه دچار خشكسالي هستند، باشيم.
در چين، بزرگترين گروه مزارع خورشيدي، پارك خورشيدي تالاتان با ظرفيت ۱۶.۹ گيگاوات است. اين پارك ۱۶۲ مايل مربع را در شهرستان گونگه، يك بيابان كوهستاني در چينگهاي كمجمعيت در غرب چين، پوشش ميدهد. نكته منحصر به فرد در مورد تالاتان اين است كه در ارتفاعات بسيار بالا واقع شده و از ارتفاعات بالاتري نسبت به هر كشور ديگري براي انرژي خورشيدي استفاده ميكند.
برق حاصل از انرژي خورشيدي و بادي در بيابان، واقع در يك سوم شمالي فلات تبت، حدود ۴۰ درصد كمتر از انرژي زغالسنگ هزينه دارد. در حالي كه ارتفاع زياد، آن را براي كار پنلهاي خورشيدي ايدهآل ميكند، هواي سرد كوهستان باعث افزايش راندمان ميشود. چين در حال گسترش بيشتر پارك خورشيدي است و هدفش اضافه كردن مقادير زيادي انرژي پاك به منطقه با نصب پنلهاي خورشيدي در كنار توربينهاي بادي و سدهاي برق آبي است. در حالي كه چين از نظر استقرار مزرعه خورشيدي در مقياس گيگاوات در حال پيشروي است، امريكا نيز در حال توسعه چندين پروژه خورشيدي جاهطلبانه است. در كاليفرنيا، شركت انرژي پاك گلدن استيت در حال توسعه يك مزرعه خورشيدي ۲۱ گيگاواتي است كه براي تامين برق كل يك شهر كافي است. باتريهاي عظيم به افزايش اطمينانپذيري تامين انرژي كمك ميكنند و انرژي را براي تغذيه شبكه در طول شب ذخيره ميكنند.
با اينكه بسياري از كشاورزان و سياستمداران در سالهاي اخير نگرانيهايي را در مورد استفاده از چنين زمينهاي وسيعي براي پروژههاي خورشيدي ابراز كردهاند، مزارع در اين منطقه خاص هر ساله با خشكساليهاي شديدتري روبرو هستند، به اين معني كه آب كافي براي كشت اين همه محصول ندارند. اين امر باعث شده است كه بسياري به دنبال كاربردهاي جايگزين براي زمينهاي خود باشند.
پاتريك ميلوي، يكي از شركاي شركت انرژي پاك گلدن استيت، توضيح داد كه اين شركت به دنبال توسعه يك پروژه خورشيدي در مقياس بزرگ است تا بتواند خطوط برق چند ميليارد دلاري جديدي را براي انتقال برق از دره سن خواكين به لسآنجلس و دره سيليكون ايجاد كند. اين شركت بايد ظرفيت خورشيدي به اندازه كافي بزرگي را توسعه بدهد تا اين كار ارزشمند باشد.
با اين حال، شركت انرژي پاك گلدن استيت بايد موافقت شبكه برق كاليفرنيا را براي توسعه زيرساختهاي انتقال لازم براي شروع ساخت و ساز اين پروژه دريافت كند. از آنجايي كه اين پروژه بسيار گسترده است، گلدن استيت همچنين از شركتهاي ديگر ميخواهد كه بخشهايي از پارك خورشيدي را توسعه بدهند كه تكميل آن ميتواند حدود يك دهه طول بكشد.
در همين حال، در هند، انتظار ميرود پارك انرژي تجديدپذير خاودا پس از تكميل، ۳۰ گيگاوات ظرفيت تركيبي خورشيدي و بادي را فراهم كند و باتريهاي در مقياس بزرگ براي تامين برق در روز و شب نصب شدهاند. اين پارك در ران كاچ، يك دشت نمكي فصلي در گجرات، در غرب هند، در حال توسعه است. اين منطقه به دليل بادهاي شديد و آفتاب فراوانش شناخته شده است. ساخت اين پروژه در سال ۲۰۲۳ آغاز شد و ۵۵۱ مگاوات اول از ظرفيت برق پاك آن در فوريه ۲۰۲۴ به بهرهبرداري رسيد.
بر اساس گزارش اويل پرايس، اين پروژه توسط ميلياردر گوتام آداني در حال توسعه است كه ثروت خود را از طريق ساخت بنادر، فرودگاهها و نيروگاههاي زغالسنگ به دست آورده و از آن زمان به توليد و نصب سلولها و پنلهاي خورشيدي روي آورده است. برق از خاودا با استفاده از يك كريدور انتقال متعلق به آداني، به مشتريان در بمبئي و مناطق اطراف ارسال ميشود. توليد برق از اين پارك در حال حاضر حدود ۱۳ گيگاوات است. نتايج گزارش جديد نشان ميدهد كه نزديك به ۸۳۰ گيگاوات از پروژههاي انرژي تجديدپذير و ذخيرهسازي به ارزش ۱۰۰ ميليارد يورو (۱۱۶.۵ ميليارد دلار) در 8 كشور اروپايي، در صف انتظار براي اتصال به شبكه برق ماندهاند و اين مساله به گلوگاه رو به رشد در گذار انرژي اين منطقه تبديل شده است. به گزارش ايسنا، اين تحليل را شركت مشاوره «آفري» (AFRY) براي گروه طرفدار محيط زيست «فراتر از سوختهاي فسيلي» (Beyond Fossil Fuels) تهيه كرده است و نتايج تحقيقات آنان نشان ميدهد كه در حال حاضر ۳۷۵ گيگاوات پروژه انرژي تجديدپذير و ۴۵۵ گيگاوات پروژه ذخيرهسازي، در صف اتصال به شبكه در بلغارستان، جمهوري چك، آلمان، يونان، ايتاليا، لهستان، اسپانيا و انگليس قرار دارند. بر اساس اين گزارش، اين عدم پيشرفت شامل ظرفيت تجديدپذيري است كه تقريبا معادل ۹۸ درصد ناوگان فعلي نيروگاههاي زغالسنگ و گاز اروپا است. نتايج اين تحليل نشان داد كه اپراتورهاي شبكه توزيع، براي اتصال پروژههاي جديد تجديدپذير و ذخيرهسازي به اندازه كافي سريع عمل نميكنند تا همگام با تقاضا پيش روند. پژوهشگران، ديجيتاليسازي شبكه، برنامهريزي قويتر و اصلاحات نظارتي را به عنوان اقدامات كليدي براي كاهش اين گلوگاهها در سطح محلي معرفي كردهاند.
اين تاخيرها همچنين مانع از گسترش سيستمهاي ذخيرهسازي باتري ميشوند كه بهطور فزايندهاي براي متعادل كردن شبكههاي برق متكي به انرژي باد و خورشيد ضروري تلقي ميشوند. اين گزارش، سيستمهاي ذخيرهسازي انرژي باتري را به عنوان ابزاري حياتي براي كاهش فشار بر شبكههاي برق اروپا با ذخيره انرژي مازاد تجديدپذيري شناسايي كرد كه در غير اين صورت اتلاف ميشود. هرچند ناوگان باتري اتحاديه اروپا از سال ۲۰۲۱، رشد ۱۰ برابري داشته و به بيش از ۷۷ گيگاوات ساعت رسيده، اما ظرفيت قابل توجهي همچنان در صفهاي اتصال به شبكه گرفتار مانده است.
به گفته گروه طرفدار محيط زيست «فراتر از سوختهاي فسيلي» پروژههاي ذخيرهسازي باتري در انتظار اتصال در آلمان، بريتانيا و لهستان، بيش از دو برابر هدفهاي سال ۲۰۳۰ اين كشورها براي ذخيرهسازي باتري است.
كيارا ناتاليكيو، مشاور ارشد «آفري» شبكههاي انتقال و توزيع را به عنوان عاملي حياتي براي گذار انرژي اروپا توصيف و استدلال كرد كه ارزش ظرفيت جديد تجديدپذير به طور فزايندهاي به توانايي اتصال، حملونقل و متعادل سازي آن در سراسر سيستم بستگي دارد.
