بازار سرمايه با تكيه بر زيرساخت بومي
شركت مديريت فناوري بورس تهران پس از ۳۲ سال فعاليت در ارايه خدمات زيرساختي، ارتباطي و معاملاتي بازار سرمايه كشور، حالا در كنار تقويت پايداري اين زيرساختهاي ارتباطي و معاملاتي، تمركز خود را بر ارتقاي خدمات فناورانه به بازار از مسير تحول ديجيتال و حكمراني داده قرار داده است.
شركت مديريت فناوري بورس تهران پس از ۳۲ سال فعاليت در ارايه خدمات زيرساختي، ارتباطي و معاملاتي بازار سرمايه كشور، حالا در كنار تقويت پايداري اين زيرساختهاي ارتباطي و معاملاتي، تمركز خود را بر ارتقاي خدمات فناورانه به بازار از مسير تحول ديجيتال و حكمراني داده قرار داده است. اين شركت كه مانند ساير فعالان حوزه فناوري اطلاعات در سالهاي اخير با چالشهاي تحريم و جنگ روبرو بوده، بهدنبال شكلدهي به مسير فناورانه آينده بازار سرمايه ازطريق توسعه زيرساختهاي بومي و خدمات دادهمحور است. علي زركش مديرعامل شركت بورس در گفتوگويي با صداي بورس روند فعاليت اين شركت را تشريح كرد.
در طول ۳۲ سالي كه از تأسيس شركت مديريت فناوري بورس تهران ميگذرد، بازار سرمايه كشور دورههاي متفاوت و گاه پرچالشي را پشت سر گذاشته است. شركت در برابر اين چالشها چه كرده است؟
بله؛ از ورود گسترده سرمايهگذاران به بورس گرفته تا شرايط دشوار ناشي از جنگ تحميلي اخير و جنگ ۱۲ روزه، همگي مواردي بودند كه ميتوانستند پايداري سامانهها و زيرساختهاي بازار سرمايه را با چالش روبرو كنند. در تمام اين سالها، شركت مديريت فناوري بورس تهران تلاش كرده با وجود محدوديتهاي متعدد ناشي از تحريمهاي ظالمانه، مسير توسعه و پايداري زيرساختهاي بازار سرمايه را حفظ كند. اين محدوديتها اگرچه كار را دشوار كرده بود اما همزمان موجب شد بخشي از سامانهها و زيرساختهاي مورد نياز با اتكا به توان داخلي بوميسازي شوند و اين بوميسازي، امروزه نقش مهمي در تقويت سامانههاي معاملاتي و افزايش تابآوري بازار سرمايه كشورمان ايفا ميكند.
اولويت شركت فناوري در تمام اين سالها چه بوده؟
در همه اين سالها، حفظ پايداري شبكه ارتباطي و سامانههاي معاملاتي، عملياتي و نظارتي، صيانت از امنيت اطلاعات و همچنين حفظ اعتماد فعالان بازار سرمايه، همواره اولويتهاي اصلي شركت بودهاند. شركت مديريت فناوري بورس تهران اكنون در مسير چهارمين دهه از فعاليت خود قرار دارد؛ مسيري كه در آن هم تجربه پيشتازي در فناوري بازار سرمايه وجود داشته و هم دورههايي كه برخي رويدادها باعث كاهش اعتماد در ميان فعالان بازار، سهامداران و كسبوكارها شده است. رويكردي كه شركت در اين سالها دنبال كرده، ابتدا بر جبران كاستيهاي گذشته و تثبيت پايداري سامانهها و زيرساختها و ارتقاي اعتماد فعالان بازار متمركز بوده تا پس از آن، زمينه لازم براي توسعه و حركت به سمت آينده فراهم شود.
با توجه به اينكه نگهداري، راهبري و توسعه زيرساختهاي ارتباطي و سامانههاي معاملاتي و نظارتي بازار سرمايه بر عهده شما است، احتمالا بازگشايي بازار بعد از ۸۰ روز در ۲۹ ارديبهشتماه اهميت زيادي براي شما و همكارانتان در مديريت فناوري داشته؟
دقيقا؛ بازگشايي بازار پس از حدود ۸۰ روز تعطيلي با نگرانيها و گمانهزنيهاي فراوان همراه بود اما همكاري و هماهنگي ميان فعالان و اركان بازار سرمايه و تدابير اتخاذشده از سوي سازمان بورس و اوراق بهادار نقش مهمي در كنترل هيجانات بازار و بازگشت آرامش به معاملات برعهده داشت و پايداري سامانههاي معاملاتي نيز به انجام بدون اختلال فرآيند معاملات كمك كرد. تلاشهاي همكاران متخصص ما در شركت فناوري باعث شد سامانههاي معاملاتي و نظارتي، زيرساختها و شبكههاي ارتباطي بازار نخستين روزهاي معاملاتي سال ۱۴۰۵ را بدون اختلال پشت سر بگذارند و پاسخگوي نياز فعالان بازار باشند. در تمام مدت جنگ و همچنين دوره آتشبس نيز حتي يكروز وقفه در خدمترساني به سرمايهگذاران ايجاد نشد و همزمان با فعاليت صندوقهاي سرمايهگذاري، خدمات سامانههاي معاملاتي بهصورت پايدار ادامه داشت. شركت مديريت فناوري بورس تهران بهطور كلي همواره تلاش كرده در مقاطع حساس در كنار سهامداران و كارگزاران حضور داشته باشد و با ارتقاي پايداري سامانهها و سرويسها، فضايي امن و قابل اتكا براي معاملات فراهم كند. تيمهاي فني و عملياتي شركت بهصورت ۲۴ ساعته و در تمام روزهاي هفته براي حفظ ثبات و پايداري سامانههاي معاملاتي فعاليت ميكنند و اين روند با جديت ادامه خواهد داشت.
اين روند در آينده چگونه است؟
در كنار ماموريتهاي شناخته شدهاي كه بر عهده شركت مديريت فناوري بورس تهران قرار دارد، اعتقاد دارم كه مهمترين ماموريت شركت، زمينهسازي آينده بازار سرمايه كشورمان است. واقعيت اين است كه ديگر هيچگونه صنعت - بازاري امكان حيات ندارد، مگر اينكه مدلهاي كسبوكاري خود را بر بستر قابليتهاي فناوري اطلاعات و از محيط تحول ديجيتال بازنويسي كند و شركت مديريت فناوري بورس تهران به عنوان ركن اصلي فناورانه و قلب تپنده بازار سرمايه كشور، بايد زمينهسازي لازم براي اين تحول و توسعه آيندهنگرانه را فراهم كند. بنابراين ميتوان تداوم ماموريتهاي فعلي را در كنار تحول و آيندهنگري، به عنوان دو ركن اصلي روند آينده فعاليتهاي شركت مديريت فناوري بورس تهران بهشمار آورد. در اين مسير، ما در درون شركت حركت به سوي حكمراني ديجيتال و توسعه خدمات دادهمحور را در كنار ارتقاي هميشگي سامانهها و زيرساختها آغاز كردهايم.
ما همچنين براي ارتقاي ارتباط با فعالان بازار و آشنايي مستقيم با چالشها و پيشنهادهاي آنان، جلسات همفكري با ذينفعان را شروع كردهايم كه تاكنون دو جلسه همفكري برگزار شده و ادامه خواهد يافت. راهاندازي واحد CRM را نيز براي تمركز بر ارتقاي تجربه كاربران و ذينفعان در دستور كار داريم چراكه رضايتمندي ذينفعان و بهبود تجربه كاربري به عنوان يك اصل اساسي مورد توجه همه تيمهاي عملياتي شركت قرار دارد. نشستهايي كه با كارگزاران و ساير ذينفعان برگزار خواهد شد، اين هدف را دنبال ميكند كه دغدغهها و چالشهاي موجود را بهصورت مستقيم بشنويم و در حد اختيارات شركت، براي رفع آنها تلاش كنيم. اين جلسات ادامه خواهد داشت و شركت تلاش ميكند از ظرفيت همافزايي و مشاركت ذينفعان در فرآيند تصميمگيري و توسعه خدمات استفاده كند. برنامهريزي شده است كه حداقل ماهانه دو نشست با نمايندگان نهادهاي مالي و زيرساختي بازار سرمايه برگزار كنيم چراكه معتقديم تصميمگيري مبتني بر داده و تعامل با ذينفعان، ضرورتي انكارناپذير براي توسعه بازار سرمايه است و سياستگذاري پشت درهاي بسته نميتواند پاسخگوي نيازها باشد.
وبسايت TSETMC از مهمترين و شناختهشدهترين محصولات شركت است؛ تغييرات جديدي در آينده خواهد داشت؟
وبسايت TSETMC ويترين اطلاعات و معاملات بازار است كه ذينفعان بيشمار و متنوعي دارد و هزاران سايت ديگر نيز به آن ارجاع ميدهند و از آن وبسرويس ميگيرند. توسعه اين وبسايت همواره در دستور كار قرار دارد اما دقيقا بهدليل همين ذينفعان بيشمار و اتصالهايي كه به وبسايت ايجادشده، تغييرات بايد با مراقبت بسيار انجام شود. تغيير و توسعه در اين وبسايت عموما پس از دريافت درخواستهاي ذينفعان و فعالان بازار و گاها نيز به ضرورتهاي فني و زيرساختي انجام ميشود و هرگونه تغيير، به اطلاع رسانهها و ذينفعان خواهد رسيد. درباره TSETMC جالب است اين آمار را بدهم كه مراجعه به وبسايت در روزهاي بازگشايي بازار در پايان ارديبهشتماه، نسبت به روزهاي عادي حدود ۲۰ برابر بيشتر شد. البته گاهي حساسيتها بر روي اين سايت بيش از حد ميشود.
چطور؟
TSETMC به دلايلي كه پيش از اين گفتم بسيار اهميت دارد، اما اين وبسايت ويترين معاملات است و اگر در مقاطعي با كندي يا تاخير مواجه ميشود، اين تاخير يا كندي لزوما ارتباطي به هسته معاملات ندارد. در گذشته بعضا پيش آمده كه تاخير يا كندي در TSETMC را معادل تاخير در هسته معاملات دانستهاند، درصورتيكه اينگونه نيست. علاوه بر اين، وبسايت TSETMC ازآنجا كه نقش مرجع آمار و اطلاعات را برعهده گرفته، برخي گزارشها و آمارهايي را در خود دارد كه تهيهكننده آنها شركت مديريت فناوري بورس تهران نيست. يعني ممكن است تاخير در ارسال يكسري اطلاعات از مجموعههاي ديگر وجود داشته باشد و اين تاخير نبايد بهپاي شركت فناوري و وبسايت TSETMC نوشته شود.
شايد مهمتر از همه اينها بايد به اين نكته اشاره كنم كه شركت مديريت فناوري بورس تهران را بايد مشابه يك كوه يخ دانست كه تنها بخش كوچكي از خدمات آن بيرون از آب قرار دارد. وبسايت TSETMC، سامانه معاملات و وبسايت فيپيران بخش كوچكي از وظايف و ماموريتهايي هستند كه برعهده اين شركت گذاشته شدهاند و كمتر افرادي از ساير فرايندها مانند توسعه و راهبري زيرساختها، شبكه ارتباطي، سامانههاي نظارتي و ... اطلاع دارد. شركت فناوري بورس بهطور كلي مسووليت راهبري، نگهداري و توسعه بيش از ۳۰ سامانه و زيرسامانه بازار سرمايه كشورمان را برعهده دارد.
به عنوان جمعبندي گفتوگو، آنچه ما در شركت مديريت فناوري بورس تهران دنبال ميكنيم، تقويت زيرساختها و سامانههاي حياتي بازار با هدف افزايش تابآوري و استمرار خدمات، توسعه خدمات دادهمحور و هوشمند مبتني بر كلاندادههاي بازار سرمايه و همچنين تمركز بر نوآوري و تحول ديجيتال براي توسعه اكوسيستم، بهبود فرآيندها و ارتقاي تجربه كاربري محصولات و خدمات از مسير ارتباط مستقيم با ذينفعان است. بهرهگيري از كلاندادههاي بازار سرمايه و توسعه خدمات مبتني بر داده ميتواند به خلق محصولات و سرويسهاي جديد براي فعالان بازار منجر شود. در پايان لازم است از حمايتهاي سازمان بورس و اوراق بهادار قدرداني كنم چراكه طي اين مسير بدون حمايتهاي سازمان ممكن نبوده و نخواهد بود.
