این سه بازیکن تیم ملی روی هم ۱۱۰ سال سن دارند
تیم ملی ایران در شرایطی خودش را برای حضور در جام جهانی آمریکا آماده میکند که حواشی سیاسی، مشکلات لجستیکی و ابهام درباره بازیهای تدارکاتی، سایه سنگینی روی آمادهسازی این تیم انداخته است.
تیم ملی ایران در شرایطی خودش را برای حضور در جام جهانی آمریکا آماده میکند که حواشی سیاسی، مشکلات لجستیکی و ابهام درباره بازیهای تدارکاتی، سایه سنگینی روی آمادهسازی این تیم انداخته است. اما جدا از همه این مسائل، یک نگرانی بزرگتر هم وجود دارد؛ میانگین سنی بالای تیمی که امیر قلعهنویی ساخته است. تیمی که قرار است مقابل سریعترین، آمادهترین و فیزیکیترین نسل فوتبال جهان بازی کند، هنوز به بازیکنانی تکیه دارد که عملاً وارد سالهای پایانی فوتبال حرفهای خود شدهاند.
شجاع خلیلزاده ۳۷ ساله، رامین رضاییان و احسان حاجصفی ۳۶ ساله، نماد این بحران هستند؛ سه بازیکنی که مجموع سنشان به حدود ۱۱۰ سال میرسد و احتمال دارد هر سه در ترکیب اصلی هم قرار بگیرند. البته فوتبال جهان هنوز هم ستارههای مسن دارد؛ از مانوئل نویر گرفته تا لیونل مسی و کریستیانو رونالدو. اما تفاوت بزرگ اینجاست که آنها بازیکنان «استثنایی» هستند؛ فوتبالیستهایی با کیفیت تاریخی، رژیمهای تمرینی فوقحرفهای و سبک بازیای که میتواند افت فیزیکی را جبران کند. مسئله اینجاست که آیا مدافعانی مثل شجاع خلیلزاده یا فولبکهایی مثل حاجصفی و رامین رضاییان، در برابر وینگرهای ۲۲-۲۳ ساله اروپایی، هنوز توان لازم برای بازی در بالاترین سطح را دارند؟
فوتبال مدرن امروز فقط تکنیک نیست؛ فوتبالِ شتاب، پرس، بازگشت سریع، دوندگی مداوم و واکنشهای لحظهای است. در جام جهانی، تیمها روی کوچکترین ضعف فیزیکی حریف زوم میکنند. حالا تصور کنید مدافعی ۳۷ ساله باید در فضای باز مقابل مهاجمی قرار بگیرد که در هر استارت، سرعتی نزدیک به دوندههای حرفهای دارد. یا فولبکی مثل رامین رضاییان باید در رفتوبرگشتهای مداوم، ۹۰ دقیقه با وینگرهای سرعتی رقابت کند. حتی اگر کیفیت فنی و تجربه این بازیکنان حفظ شده باشد، بدن در نهایت محدودیتهای خودش را تحمیل میکند.
در این میان، علیرضا بیرانوند هم اگرچه هنوز بهترین دروازهبان ایران محسوب میشود، اما افت دو سال اخیرش قابل انکار نیست. برخی حتی معتقدند سن واقعی بعضی بازیکنان تیم ملی بیشتر از چیزی است که به شکل رسمی اعلام شده؛ موضوعی که سالهاست درباره فوتبال ایران شایعهسازی و بحث وجود دارد. البته درباره دروازهبانها، سن بالا الزاماً بحران محسوب نمیشود، چون پست آنها وابستگی کمتری به دوندگی دارد. اما در سایر خطوط، مسئله متفاوت است.
نگرانی زمانی بیشتر میشود که بدانیم تیم ملی در ماههای اخیر عملاً بازی تدارکاتی جدی نداشته و حتی گفته میشود بعضی اردوها بیشتر شبیه بازی «تیم با خودش» بوده است. در فوتبال مدرن، تیمهای ملی بزرگ ماهها قبل از تورنمنت، روی دادههای فیزیکی، ریکاوری، شتاب، VO2 Max و برنامههای تمرینی ویژه کار میکنند. اما درباره تیم ملی ایران هنوز مشخص نیست چه برنامهای برای مدیریت بدنی این نسل پا به سن گذاشته وجود دارد.
همین ابهامها باعث شده حتی شوخیهایی در فضای مجازی شکل بگیرد؛ اینکه شاید سخت شدن صدور ویزا برای بعضی بازیکنان، ناخواسته میانگین سنی تیم ملی را پایین بیاورد. شوخی تلخی که پشت آن یک نگرانی واقعی پنهان شده؛ آیا تیم ملی ایران در جام جهانی آینده، از نظر بیولوژیکی توان رقابت با فوتبال امروز دنیا را خواهد داشت؟