بازگشت پرقدرت بورس
هفته گذشته را ميتوان يكي از حساسترين و سختترين بازگشاييهاي بورس در تاريخ كشور دانست.
هفته گذشته را ميتوان يكي از حساسترين و سختترين بازگشاييهاي بورس در تاريخ كشور دانست. بازار سهام بالاخره پس از 80 روز تعطيلي در روز سهشنبه هفته اخير معاملات خود را آغاز كرد و برخلاف پيشبينيها شاهد آن بوديم كه شاخصها پس از توقف طولاني رخت سبز برتن كردند و شرايط خوبي داشتند.
شروع جنگ امريكا و اسراييل عليه ايران در نهمين روز اسفند ماه، در پي آن پاسخهاي ايران باعث شد كه بورس تهران از 9 اسفند 1404 متوقف شود و بنابر مجوز سازمان بورس، شناخته شدن شرايط خاص براي سرمايهگذاران اين متوقف تا هفته اخير ادامه داشت، بسياري از سرمايهگذاران به اين توقف طولاني اعتراض كردند، اما درنهايت شاهد بازگشايي بازار بوديم.
بازار سهام براي اولين بار در تاريخ خود حدود 80 روز تعطيل بود و دليل اصلي اين تعطيلي جنگ و شوك ناشي از آن بود. در اصل متوليان بازار سرمايه براي جلوگيري از ريزشهاي سنگين و خروج نقدينگي از بازار تصميم به تعطيلي بازار گرفتند.
طي روز ابتدايي معاملات بازار سرمايه شاهد آن بوديم كه صفوف فروش تا حدودي تقويت شد، اما در ادامه مسير شرايط تغيير كرد و شاهد صفهاي خريد و وورد نقدينگي به بازار بوديم. حتي در برخي ساعات معاملات نيز نقدينگي از برخي صندوقها خارج و وارد بازار سهام شد.
بازار از دريچه معاملات
هفته اخير تنها دو روز معاملاتي داشت كه طي اين دو روز معاملاتي شاهد آن بوديم كه خريداران شرايط بهتري را نسبت به فروشندگان تجربه كردند. اگر معاملات روز سهشنبه را شروع كنيم در معاملات اين روز در ابتداي صبح با برتري نسبي فروشندگان معاملات را آغاز كرديم كه پس از 80 روز تعطيلي روند نسبتا طبيعي بود، اما با گذشت زمان روند معاملات بازار سهام نيز به صورت قالب توجهي كرد و سرمايهگذاران خود را با شرايط جديد تطبيق دادند.هرچه زمان گذشت، بازار از فاز هيجان اوليه فاصله گرفت و تقاضا در بسياري از نمادها افزايش يافت. اين تغيير تدريجي موجب شد كه جهتگيري كلي بازار به سمت ثبات و حتي رشد حركت كند.
در پايان روز، شاخص كل بورس با رشد 2499 واحدي، معادل 0.07 درصد در سطح 3 ميليون و 716 هزار واحد قرار گرفت. همزمان، شاخص هموزن 0.28 درصد رشد كرد و به عدد 955 هزار واحد رسيد. رشد بالاتر شاخص هموزن نشاندهنده مشاركت گستردهتر نمادهاي كوچك و متوسط در روند مثبت بازار بود؛ موضوعي كه برخلاف تصور اوليه برخي فعالان، وضعيت كلي بازار را بهتر از انتظارات نشان ميداد. ارزش معاملات خرد سهام، حقتقدمها و صندوقهاي سهامي به حدود 16.9 هزار ميليارد تومان رسيد. براي بازاري كه پس از تعطيلي طولانيمدت بازگشايي شده بود، اين سطح از نقدشوندگي نشانهاي از بازگشت تدريجي اعتماد سرمايهگذاران به حساب ميآيد. مساله مهم در شرايط بازار روز سه شنبه ورود حدود 2790 ميليارد تومان پول حقيقي به بازار بود. همزمان، صندوقهاي درآمد ثابت شاهد خروج بيش از 4891 ميليارد تومان سرمايه حقيقي بودند. اين جابهجايي نشان داد كه بخشي از سرمايهگذاران تمايل يافتهاند از داراييهاي كمريسك خارج شده و دوباره به سهام روي بياورند؛ موضوعي كه معمولا به عنوان افزايش ريسكپذيري در ميان سرمايهگذاران تفسير ميشود.
اما در روز چهارشنبه همهچيز تغيير كرد. برخلاف فضاي محتاطانه روز قبل، در چهارشنبه يك تغيير محسوس در رفتار سرمايهگذاران ديده ميشد. خريداران با قدرت بيشتري وارد جريان معاملات شدند و بازار از حالت انتظار و ريسكگريزي فاصله گرفت، به نوعي سرمايهگذاران از عقب ماندگي بورس نسبت به ساير بازارهاي موازي طي اين مدت استقبال كردند.
شاخص كل در پايان روز جهش 44 هزار و 612 واحدي را تجربه كرد و با رشد قابل توجه 1.2 درصدي، در سطح 3 ميليون و 761 هزار واحد ايستاد. شاخص هموزن نيز رشد 1.38 درصدي را ثبت و عدد 968 هزار واحد را لمس كرد. بار ديگر، برتري رشد شاخص هموزن نسبت به شاخص كل نشان داد كه تقاضا بهطور گستردهتري در نمادهاي كوچك و متوسط جريان يافته و صرفا محدود به نمادهاي شاخصساز نبوده است.
مساله مهم در معاملات روز چهارشنبه را ميتوان جمع شدن صفهاي فروش صندوقهاي اهرمي دانست. پيش از بازگشايي، برخي تحليلگران نگران بودند كه اين صندوقها با توجه به ساختار و سطح بدهي خود ممكن است دچار چالشهاي جدي شوند. اما روند آرام و كنترلشده آنها موجب شد بخشي از نگرانيهاي فعالان كاهش يابد و اعتماد بيشتري به پايداري بازار ايجاد شود.
بررسي آمار دو روز معاملاتي نشان ميدهد بيش از 5680 ميليارد تومان پول حقيقي وارد سهام، حقتقدم و صندوقهاي سهامي شده است. اين حجم از ورود نقدينگي در دو روز، نشان ميدهد كه سرمايهگذاران همچنان به بورس اعتماد دارند، البته براي ايجاد يك روند و ادامهدار شدن اين شرايط در بازار بايد مدتي منتظر ماند تا ورود نقدينگي و رشد شاخص به عدد قابل توجهي برسد و از سوي ديگر روزهاي معاملاتي بازار نيز افزايش يابد.
در همين مدت، صندوقهاي درآمد ثابت شاهد خروج 4642 ميليارد تومان پول حقيقي بودند كه همسو با تقويت ريسكپذيري فعالان بازار ارزيابي ميشود. ارزش معاملات خرد نيز در مجموع دو روز به بيش از 33.5 هزار ميليارد تومان رسيد؛ رقمي قابل توجه، بهويژه با در نظر گرفتن اينكه برخي نمادها هنوز بازگشايي نشده بودند.
قدرت خريد حقيقيها نيز در روز چهارشنبه به عدد 1.01 رسيد كه نشاندهنده برتري ارزش خريد بر فروش و رشد تقاضاي واقعي در بازار بود. از لحاظ آماري، تعداد نمادهاي مثبت نيز بهوضوح نشاندهنده تغيير فضاي بازار بود. روز سهشنبه 308 نماد مثبت و 245 نماد منفي بودند، در حالي كه روز چهارشنبه تعداد نمادهاي مثبت به 484 نماد افزايش يافت و نمادهاي منفي به 124 نماد كاهش پيدا كرد. افزايش صفهاي خريد از 246 نماد به 395 نماد و كاهش صفهاي فروش از 174 به 62 نماد، تاييد ديگري بر همين روند بود. در ميان گروههاي مختلف، برخي صنايع نظير غذايي، زراعت، دارويي، سيماني و ساختماني بيشترين توجه بازار را به خود جلب كردند. تعدادي از نمادهاي غذايي و زراعت كه بدون دامنه نوسان بازگشايي شدند، حتي رشدهاي 20 تا 30 درصدي را تجربه كردند.
مهمترين علت رشد اين صنايع را ميتوان عدم آسيب مستقيم در جنگ رمضان دانست، همچنين طي اين دوره تعطيلي بازار شاهد تورم و افزايش قيمتهاي بسياري بوديم كه اين موضوع باعث سودآوري طبيعي اين شركتها شده و به نوعي سودآوري و ارزش آنها را افزايش و سهام آنها را تقويت كرده است.
بهطور كلي بازگشايي بازار سهام در اولين هفته، به خوبي سپري شد.برخلاف پيشبينيها و نگرانيها كه كارشناسان و تحليلگران ترس از سقوط بازار را داشتند شاهد ورود قابل توجه نقدينگي حقيقي به تالار شيشهاي بوديم، همچنين بهبود ارزش معاملات، تقويت تقاضا در نمادهاي كوچك و متوسط و بازگشت ريسك را ميتوان يكي از عوامل بازگشت اعتماد و حتي آغاز روند در بازار دانست. اگر شرايط اينچنين ادامه پيدا كند و شاهد ريسكهاي منفي سنگين در بازار سهام نباشيم احتمالا شاخص بازار سهام به سطوح بالاتري از ثبات و اعتماد صعود كند.
