تحليل جايگزين هيجان شد
بازار سرمايه پس از حدود ۸۰ روز توقف، روز سهشنبه فعاليت خود را از سر گرفت؛ بازگشايياي كه برخلاف بسياري از پيشبينيها با فضايي مثبت و حتي غافلگيركننده همراه بود. اغلب فعالان بازار انتظار داشتند به دليل توقف طولانيمدت نمادها، حجم عرضه در نخستين روز معاملات سنگين باشد و تقاضا با احتياط بيشتري ظاهر شود.
بازار سرمايه پس از حدود ۸۰ روز توقف، روز سهشنبه فعاليت خود را از سر گرفت؛ بازگشايياي كه برخلاف بسياري از پيشبينيها با فضايي مثبت و حتي غافلگيركننده همراه بود. اغلب فعالان بازار انتظار داشتند به دليل توقف طولانيمدت نمادها، حجم عرضه در نخستين روز معاملات سنگين باشد و تقاضا با احتياط بيشتري ظاهر شود. با اين حال، تابلو معاملات روايت متفاوتي داشت؛ شاخصها مثبت بودند و بسياري از نمادها با استقبال خريداران مواجه شدند.در جريان معاملات روز سهشنبه، حمايتهاي قابل توجهي از سوي بازيگران حقوقي و صندوقهاي حمايتي مشاهده شد؛ حمايتي كه به نظر ميرسد نقش مهمي در كنترل هيجانات و جلوگيري از شكلگيري موج فروش ايفا كرد. در كنار اين موضوع، انتشار گزارشهاي مناسب از سوي برخي شركتها، بهويژه آن دسته كه در اسفند و فروردين عملكرد قابل قبولي ثبت كردهاند، به تقويت سمت تقاضا انجاميد. نمادهاي دارويي، غذايي و برخي صنايع ديگر با توجه به سودآوري و چشمانداز مثبت خود، حتي با صف خريد همراه شدند. گروه بانكي نيز از جمله صنايعي بود كه تقاضاي پررنگي را تجربه كرد. نكته مهم در بازگشايي، تغيير محسوس در رفتار معاملهگران بود. اگر در مقاطعي از گذشته رفتارهاي هيجاني و گلهاي بر بازار غلبه داشت، امروز نشانههايي از تحليلمحوري بيشتر ديده شد. به نظر ميرسد سرمايهگذاران با در نظر گرفتن صورتهاي مالي شركتها، دورنماي سودآوري در فضاي تورمي كشور و شرايط كلان اقتصادي، تصميم به ورود يا ماندن در بازار گرفتند. همين رويكرد تحليلي سبب شد شاخص كل برخلاف انتظار برخي، در محدوده مثبت به كار خود پايان دهد. با اين حال، ريسكهاي بيروني همچنان به عنوان متغيري تعيينكننده مطرح هستند. احتمال بروز درگيري نظامي يا تشديد تنشها از جمله دغدغههاي جدي فعالان بازار است. بسياري معتقدند اگر اين ريسك به سطحي فراتر از تهديد محدود برسد و به آسيب جدي به زيرساختها يا شركتها منجر شود، طبيعتا شرايط بازار و حتي فضاي كلي اقتصاد كشور دستخوش تغيير خواهد شد. در چنين سناريويي، احتمال توقف مجدد معاملات نيز دور از ذهن نخواهد بود.اما در سناريوي محتملتر، يعني در صورت عدم وقوع درگيري گسترده، به نظر ميرسد بازار بتواند مسير فعلي خود را ادامه دهد. استدلال برخي اين است كه ريسك جنگ را نيز در بالاترين سطح ذهني خود در بازار لحاظ شده بود؛ بهگونهاي كه بسياري احتمال بروز حمله در روزهاي اخير را جدي ميدانستند. بنابراين سرمايهگذاراني كه در اولين روز كاري اقدام به خريد يا فروش كردند، اين ريسك را در تصميمگيريهاي خود منظور كردهاند.
از اين رو، اگر اتفاقي فراتر از انتظارات فعلي رخ ندهد، بازار احتمالا دچار تغيير روند شديد نخواهد شد.از منظر ارزندگي نيز، برخي را در مقايسه با ساير بازارها همچنان ارزانترين بازار كشور ميدانند؛ بهويژه در شرايطي كه نرخهاي ارز در سطوح بالا قرار دارد و چشمانداز تورمي سال جاري نيز همچنان قابل توجه ارزيابي ميشود. در چنين فضايي، شركتهايي كه توانايي حفظ يا افزايش سودآوري در بستر تورم را دارند، ميتوانند مقصد اصلي جريان نقدينگي باشند. در مجموع، اگر در دو تا سه روز ابتدايي بازگشايي، فشار فروشهاي احتمالي تخليه شود و رخداد غيرمنتظرهاي به بازار تحميل نشود، از هفته آينده ميتوان انتظار داشت روند مثبت با ثبات بيشتري خود را نشان دهد. بازگشايي امروز نشان داد كه بازار، دستكم در اين مقطع، بيش از آنكه اسير هيجان باشد، به تحليل و محاسبه تكيه كرده؛ نشانهاي كه ميتواند براي سهامداران اميدواركننده تلقي شود.
