بازار در حال کف سازی است/ نوسان مثبت و منفی یک درصدی نرخ دلار

 روز شنبه، هر اسکناس دلار با هزار تومان افزایش، به نرخ ۱۸۰هزار تومان رسید. این سومین بار طی دو هفته اخیر است که نرخ دلار وارد کانال ۱۸۰هزار تومانی می‌شود. از نهم اردیبهشت‌ماه، نرخ دلار در بازار آزاد از کانال ۱۵۰هزار تومان خارج شد و وارد کانال ۱۷۰هزار تومان شد. از آن زمان تاکنون، قیمت اسکناس دلار عمدتا در دو کانال ۱۷۰و ۱۸۰هزار تومان نوسان کرده است؛ به‌گونه‌ای‌که با افزایش احتمال توافق، روندی نزولی به خود گرفته و به کانال ۱۷۰هزار تومان بازگشته و در مقابل، با تشدید اخبار مربوط به احتمال ازسرگیری درگیری‌ نظامی، در کانال ۱۸۰هزار تومان نوسان کرده است.

نکته قابل‌توجه آن است که به‌تدریج از دامنه نوسانات نرخ دلار کاسته شده است. این نرخ که از هفته دوم اردیبهشت تا اواسط هفته گذشته نوساناتی در بازه مثبت ۴درصد و منفی ۳درصد را تجربه می‌کرد، از سه‌شنبه گذشته تاکنون در محدوده مثبت و منفی یک درصد در نوسان است.

تحلیلگران معتقدند در شرایطی که دامنه نوسان دلار کاهش یافته و اخبار منفی نیز مانند گذشته اثرگذاری شدید بر بازار ندارد، انتشار اخبار مثبت -از جمله افزایش احتمال توافق و کاهش احتمال ادامه درگیری نظامی- می‌تواند روند بازار را تغییر دهد. همچنین ورود قدرتمند بازارساز در چنین شرایطی می‌تواند بیش از هر زمان دیگری بر روند بازار ارز اثرگذار باشد.

آیا نرخ دلار در حال کف‌سازی است؟

در نخستین روز هفته نرخ هر اسکناس دلار با هزار تومان افزایش نسبت به آخرین نرخ هفته قبل، ۱۸۰ هزار تومان اعلام شد. در این روز، نرخ تتر در محدوده ۱۷۸هزار و ۵۰۰تومان تا ۱۸۰ هزار تومان قرار داشت. نرخ لحظه‌ای این رمزارز تا حوالی بعد از ظهر روز شنبه، در محدوده قیمتی ۱۷۹ هزار تومان در نوسان بود.

نرخ دلار و نرخ تتر از هفته دوم اردیبهشت‌ماه تا‌کنون در بازه مشخصی در نوسان بوده‌اند. در این مدت، نرخ اسکناس دلار در بازه ۱۷۲ هزار تومان تا ۱۸۷ هزار تومان قرار داشته و نرخ تتر در محدوده ۱۷۴تا ۱۸۹هزار و ۹۰۰تومان در نوسان بوده است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد با گذشت زمان و باقی ماندن نرخ اسکناس دلار (و همچنین نرخ تتر) در بازه‌ای مشخص، از شدت نوسانات کاسته شده است. به‌طوری‌که نرخ دلار که در هفته دوم اردیبهشت در بازه‌ای با اختلاف ۱۵هزار تومانی (۱۷۲هزار تومان تا ۱۸۷هزار تومان) نوسان کرد، در هفته سوم اردیبهشت، اختلاف میان بالاترین و پایین‌ترین ارقام ثبت‌شده به ۹ هزار تومان کاهش یافت. این موضوع با بررسی تغییرات روزانه نرخ دلار با وضوح بیشتری نمایان است. اختلاف نرخ آزاد دلار در هر روز با نرخ روز قبل، از نهم اردیبهشت ماه تا قبل از سه‌شنبه گذشته از ۴درصد تا منفی ۳درصد در نوسان بود، اما از سه‌شنبه هفته قبل تاکنون این تغییرات یا صفر بوده یا مثبت و منفی یک درصد ثبت شده است.

 با مشاهده این وضعیت، برخی تحلیلگران تکنیکال معتقدند، دلار در حال «کف سازی» است. این اصطلاح معمولا زمانی به‌کار گرفته می‌شود که قیمت چند بار به یک محدوده خاص رسیده ولی پایین‌تر نرفته است. از سوی دیگر، نوسانات نرخ در بازه‌های کوچک‌تری انجام شده است. اما شاید مهم‌ترین ویژگی این وضعیت آن است که خبر‌های منفی (اخباری که از سرگیری تنش نظامی را محتمل می‌داند) دیگر توان اثرگذاری شدیدی که در گذشته داشته را ندارد. 

در چنین وضعیتی این موضوع محتمل است که نرخ مورد بررسی پس از محکم کردن یک کف قیمتی، به سطوح بالاتر صعود کند. با این حال «کف‌سازی» لزوما به معنی شروع قطعی روند صعودی نیست. این موضوع به‌خصوص در شرایط حال حاضر اقتصاد ایران بسیار مورد توجه است. کارشناسان معتقدند، در این وضعیت اخبار سیاسی مثبت – درباره پیشرفت در روند مذاکرات میان ایران و آمریکا و افزایش احتمال رسیدن به توافق- می‌تواند روند نزولی قدرتمندی را در بازار ارز ایجاد کند. (البته این روند موقت خواهد بود و پایداری ثبات در نوسانات نرخ ارز به اطمینان بازار نسبت به پایداری منابع و درآمدهای ارزی کشور وابسته است.)

 همچنین، در این شرایط عرضه سنگین توسط بازارساز می‌تواند کف‌سازی ارز را لغو کند. البته ورود به بازار اسکناس معمولا در اقتصاد‌های پیشرفته به‌عنوان آخرین راه برای جلوگیری از افت ارزش پول ملی توسط سیاستگذار انتخاب می‌شود و همواره نیازمند در نظر گرفتن ملاحظات زیادی است؛ چراکه اثرات متفاوتی در کوتاه‌مدت و بلندمدت بر سایر بازارها خواهد داشت.

به‌طور کلی «کف‌سازی» در عمل به این معناست که بازار در حال امتحان کردن قیمت است که آیا از جذابیت کافی برای خریداران برخوردار است یا خیر. اگر این محدوده حفظ شود، بعضی معامله‌گرها انتظار موج صعودی بعدی را دارند؛ اگر شکسته شود، یعنی هنوز کف واقعی پیدا نشده است. در اردیبهشت ماه سال جاری، نرخ دلار به سطوح جدیدی وارد شد که در تاریخ اقتصاد ایران بی‌سابقه بود.

همراهی بازار سکه با اونس طلا

روز شنبه، بازار سکه برخلاف افزایش محدود بازار ارز، با کاهش همراه بود. در این روز، نرخ هر سکه طلای طرح جدید با ۲میلیون تومان کاهش نسبت به ‌روز پنج‌شنبه در رقم ۱۹۴میلیون تومان به فروش رسید. این نرخ همان رقمی است که برای معاملات هفته قبل سکه طلای طرح جدید ثبت شده بود. در نخستین روز هفته، نرخ قطعات نیم و ربع‌سکه طلا نیز با کاهشی محدود مواجه شد. نیم‌سکه طلا در رقم ۹۸میلیون و ۵۰۰هزار تومان و ربع‌سکه معادل ۵۳میلیون و ۵۰۰هزار تومان به فروش رسیدند. هر دو این ارقام از نرخ‌های ثبت‌شده در شنبه هفته قبل پایین‌تر هستند.

نرخ هر گرم طلای ۱۸عیار در حوالی ظهر روز گذشته، ۱۹میلیون و ۴۴۰هزار تومان اعلام شد. این نرخ بیش از ۱۰۰هزار تومان از نرخ روز پنج‌شنبه بالاتر و تقریبا مشابه شنبه هفته گذشته است.

کارشناسان معتقدند با محدود شدن نوسانات نرخ دلار در بازار آزاد ارز، کاهش شدید بازار جهانی طلا بر نرخ طلا در بازار داخلی طلا اثرگذار بوده است. روزهای شنبه و یکشنبه، روزهای تعطیلی اکثر بازار‌های جهانی است. اما در اواخر هفته میلادی گذشته، نرخ جهانی طلا با کاهشی ۳۰۰دلاری مواجه شد و تا رقم ۴۵۱۸دلار به ازای هر اونس کاهش یافت. این رقم پایین‌ترین رقم ثبت‌شده طی ۱۰روز اخیر بود. همچنین این کاهش بزرگ‌ترین کاهش ثبت‌شده از ابتدای ماه آوریل تاکنون است.

کارشناسان معتقدند، افت ارزش طلای جهانی تحت تاثیر شتاب گرفتن تورم در آمریکا بود که نگرانی‌ها را درباره این موضوع افزایش داد که فدرال‌رزرو ممکن است مجبور شود نرخ‌های بهره را در سطوح بالا حفظ کند یا حتی آنها را افزایش دهد. فشارهای تورمی که در حال حاضر اقتصاد اکثر کشورها را درگیر کرده، عمدتا ناشی از ادامه‌دار شدن درگیری‌ها در خاورمیانه و اختلال عبور و مرور در آبراهه حیاتی تنگه هرمز شناخته شده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد، در حال حاضر بازارها به‌طور کامل احتمال کاهش نرخ بهره توسط فدرال‌رزرو در سال جاری را کنار گذاشته‌اند و برخی معامله‌گران حتی احتمال افزایش نرخ بهره تا ماه دسامبر را نیز در قیمت‌ها لحاظ می‌کنند. در این بین هند برای حمایت از ارزش پول ملی خود و کنترل فشارهای تورمی ناشی از اختلالات انرژی به‌وجودآمده، مقررات واردات طلا را بیش از پیش سخت‌گیرانه کرده است که این موضوع بر نرخ طلا فشار نزولی وارد می‌کند. همچنین، برخی گمانه‌زنی‌ها درباره کند شدن روند خرید طلا توسط چین مطرح است که این موضوع نیز می‌تواند بر نرخ جهانی این فلز ارزشمند اثرگذار باشد. از سوی دیگر،  هفته گذشته میلادی، مواجهه شاخص دلاربا بالاترین رشد هفتگی خود در دو ماه گذشته باعث شد طلا که با این ارز قیمت‌گذاری می‌شود، برای دارندگان سایر ارزها گران‌تر شود. علاوه بر این دلایل برای افت ارزش طلا در هفته اخیر، کارشناسان بر افزایش نرخ بازده اوراق قرضه آمریکا اشاره کرده‌اند.

منبع: دنیای اقتصاد