بازارها چشمانتظار دادههاي تورمي جديد
بازارهاي مالي جهان روز چهارشنبه در حالي فعاليت خود را آغاز كردند كه تمركز اصلي سرمايهگذاران بر دو محور مهم قرار داشت؛ نخست ادامه موج صعودي سهام شركتهاي فعال در حوزه تراشه و هوش مصنوعي و دوم انتظار براي انتشار تازهترين دادههاي تورمي امريكا كه ميتواند مسير آينده سياستهاي پولي فدرال رزرو را مشخص كند.
بازارهاي مالي جهان روز چهارشنبه در حالي فعاليت خود را آغاز كردند كه تمركز اصلي سرمايهگذاران بر دو محور مهم قرار داشت؛ نخست ادامه موج صعودي سهام شركتهاي فعال در حوزه تراشه و هوش مصنوعي و دوم انتظار براي انتشار تازهترين دادههاي تورمي امريكا كه ميتواند مسير آينده سياستهاي پولي فدرال رزرو را مشخص كند. همزمان، بازار سهام تركيه نيز پس از افت سنگين روز گذشته، تلاش كرد بخشي از زيانهاي خود را جبران كند.
در معاملات پيش از آغاز رسمي بازار امريكا، شاخصهاي آتي والاستريت عملكرد متفاوتي را به نمايش گذاشتند. قراردادهاي آتي شاخص 500 S&P حدود 0.2 درصد افزايش يافت و شاخص 100- Nasdaq كه بيشترين وابستگي را به سهام فناوري دارد، رشد قابل توجه 0.8 درصدي را ثبت كرد. در مقابل، معاملات آتي شاخص صنعتي داوجونز با افت 115 واحدي معادل 0.2 درصد مواجه شد؛ موضوعي كه نشان ميدهد سرمايهگذاران همچنان ترجيح ميدهند سرمايههاي خود را به سمت شركتهاي فناوري و بهويژه صنعت نيمههادي هدايت كنند. در ميان شركتهاي بزرگ فناوري، سهام انويديا دوباره در كانون توجه بازار قرار گرفت و در معاملات پيشگشايش بيش از دو درصد رشد كرد. شركت AMD نيز حدود دو درصد افزايش قيمت داشت و سهام شركت Micron Technology جهشي نزديك به شش درصد را تجربه كرد. صندوق ETF نيمههادي VanEck Semiconductor نيز با رشد 2.2 درصدي همراه شد تا بار ديگر قدرت تقاضا در صنعت تراشهسازي نمايان شود.
تحليلگران عقيده دارند كه بخشي از اين رشد ناشي از اخبار مربوط به حضور «جنسن هوانگ» مديرعامل انويديا در سفر دونالد ترامپ به چين و ديدار با شي جينپينگ، رييسجمهور اين كشور بوده است. اين اتفاق از نگاه فعالان بازار نشانهاي مهم از جايگاه استراتژيك صنعت تراشه در معادلات ژئوپليتيكي جهان تلقي ميشود. از سوي ديگر به گفته اين تحليلگران اين سفر حتي ميتواند بر روي آينده سياسي بازارها تاثير بسزايي بگذارد.
آدام كريسافولي، تحليلگر موسسه Vital Knowledge، در يادداشتي براي سرمايهگذاران نوشت كه حضور ناگهاني مديرعامل انويديا در اين سفر باعث احياي علاقه معاملهگران به سهام فناوري شده است. به گفته او، بازار در روز سهشنبه تحت تأثير اميدها درباره احتمال پيشرفت در فروش تراشههاي H200 به چين، نشانههايي از رونق مجدد را تجربه كرد. او تأكيد كرد: همراهي مديرعامل بزرگترين شركت جهان با رييسجمهور امريكا در سفري حساس از منظر ژئوپليتيكي، موضوعي غيرمنتظره نيست، اما همين مساله بار ديگر توجه سرمايهگذاران را به ظرفيت رشد صنعت نيمههادي جلب كرده است. كريسافولي همچنين خاطرنشان كرد كه رفتار اخير بازار سهام تراشهسازها بيش از آنكه بر مباني سنتي اقتصادي استوار باشد، ناشي از هيجان شديد پيرامون آينده هوش مصنوعي است.
موج جديد سرمايهگذاري با هوش مصنوعي
در ماههاي اخير، سهام شركتهاي فعال در حوزه نيمههادي و هوش مصنوعي نقش اصلي را در ثبت ركوردهاي تازه براي بازار امريكا ايفا كردهاند. موج جديد سرمايهگذاري در فناوريهاي مرتبط با هوش مصنوعي باعث شده ارزش بازار شركتهايي مانند انويديا، AMD و مايكروسافت با سرعتي كمسابقه افزايش يابد و بسياري از صندوقهاي سرمايهگذاري نيز وزن بيشتري به اين بخش اختصاص دهند. با اين حال، نگرانيهاي تورمي همچنان سايه خود را بر بازار حفظ كرده است. روز سهشنبه انتشار دادههاي شاخص قيمت مصرفكننده امريكا كه بالاتر از پيشبيني تحليلگران بود، موجب شد شاخصهاي اصلي والاستريت از ركوردهاي تاريخي خود عقبنشيني كنند. اين دادهها احتمال تداوم سياستهاي سختگيرانه پولي فدرال رزرو را افزايش داده و اميدها براي كاهش سريع نرخ بهره را تا حدي كاهش داده است.
اكنون نگاه سرمايهگذاران به انتشار شاخص قيمت توليدكننده امريكا معطوف شده؛ گزارشي كه ميتواند تصوير روشنتري از روند تورم در بزرگترين اقتصاد جهان ارايه دهد. اقتصادداناني كه در نظرسنجي داوجونز شركت كردهاند، انتظار دارند شاخص قيمت توليدكننده در ماه آوريل 0.5 درصد افزايش يافته باشد؛ رقمي كه مشابه رشد ماه مارس خواهد بود. همچنين پيشبيني ميشود شاخص هسته تورم توليدكننده، بدون در نظر گرفتن قيمت مواد غذايي و انرژي، حدود 0.4 درصد رشد كند.
اهميت اين گزارش از آن جهت است كه فدرال رزرو در ماههاي اخير بارها اعلام كرده براي آغاز كاهش نرخ بهره نيازمند اطمينان بيشتر نسبت به مهار تورم است. هرگونه نشانه از تداوم فشارهاي قيمتي ميتواند برنامه بانك مركزي امريكا براي كاهش نرخ بهره را به تعويق بيندازد و در نتيجه بر بازار سهام، اوراق قرضه و ارزش دلار تأثير مستقيم بگذارد.
با وجود نگرانيها درباره تورم، بسياري از تحليلگران معتقدند كه موج سرمايهگذاري در حوزه هوش مصنوعي همچنان قدرت كافي براي حمايت از بازار را دارد. در واقع، سرمايهگذاران اكنون هوش مصنوعي را نه فقط يك روند موقت بلكه يك تحول ساختاري در اقتصاد جهاني ميدانند؛ تحولي كه ميتواند در سالهاي آينده سودآوري شركتهاي بزرگ را متحول كند. در همين راستا، اولائولو آگانگا، رييس بخش ساخت و ساز پرتفوي در سيتي ولث، تأكيد كرده است كه فرصتهاي سرمايهگذاري مرتبط با هوش مصنوعي تنها به شركتهاي فناوري محدود نميشود. او در گفتوگو با برنامه «Closing Bell: Overtime» شبكه CNBC اظهار داشت كه هزينههاي گسترده در حوزه هوش مصنوعي ميتواند به نفع بخشهاي ديگري مانند انرژي، زيرساخت و شبكههاي برق نيز تمام شود. به گفته او، توسعه سريع مراكز داده و سامانههاي مبتني بر هوش مصنوعي نيازمند مصرف عظيم انرژي و سرمايهگذاري گسترده در زيرساختهاست؛ موضوعي كه ميتواند سودآوري شركتهاي فعال در حوزه انرژي و تجهيزات صنعتي را نيز افزايش دهد. آگانگا معتقد است سرمايهگذاراني كه از رشد خيرهكننده سهام فناوري جا ماندهاند، همچنان ميتوانند از طريق سرمايهگذاري در صنايع مرتبط با زيرساخت و امنيت انرژي از اين تحول اقتصادي بهرهمند شوند. او همچنين بر اين باور است كه موضوع استقلال انرژي و تقويت شبكههاي توزيع برق در كشورهاي مختلف به يكي از روندهاي پايدار اقتصاد جهاني تبديل خواهد شد؛ روندي كه ميتواند در بلندمدت فرصتهاي درآمدي قابل توجهي براي شركتهاي فعال در اين حوزه ايجاد كند.
در كنار تحولات بازار امريكا، بورس تركيه نيز روز پرنوساني را پشت سر گذاشت. شاخص اصلي بورس استانبول موسوم به 100 BIST معاملات روز چهارشنبه را با رشد 66.82 واحدي آغاز كرد و به سطح 14846.74 واحد رسيد. اين رشد معادل 0.45 درصد بود و تا حدي توانست فضاي منفي ناشي از افت شديد روز قبل را كاهش دهد.
كاهش شاخصها در بورس تركيه
شاخص 100 BIST روز سهشنبه با سقوط 2.34 درصدي در سطح 14779.93 واحد بسته شده بود. حجم معاملات روزانه بورس تركيه نيز به حدود 223 ميليارد لير، معادل نزديك به 4.91 ميليارد دلار رسيد كه نشاندهنده تداوم فعاليت بالاي سرمايهگذاران در اين بازار است.
كارشناسان اقتصادي معتقدند بورس تركيه همچنان تحت تأثير نوسانات نرخ ارز، سياستهاي پولي دولت و وضعيت تورم داخلي قرار دارد. اقتصاد تركيه طي ماههاي اخير با چالشهايي مانند تورم بالا، كاهش ارزش لير و فشار بر ذخاير ارزي روبرو بوده و همين عوامل باعث افزايش حساسيت بازار سهام شده است.
بر اساس آخرين دادهها، نرخ برابري دلار امريكا در بازار ارز تركيه به 45.4180 لير رسيد. همچنين هر يورو با قيمت 53.2720 لير و هر پوند انگليس با نرخ 61.4920 لير معامله شد. ادامه افت ارزش لير در برابر ارزهاي خارجي يكي از مهمترين نگرانيهاي فعالان اقتصادي تركيه محسوب ميشود؛ چراكه ميتواند فشار بيشتري بر تورم و هزينه واردات وارد كند.
در بازار كالاها نيز قيمت طلا و نفت در كانون توجه سرمايهگذاران قرار داشت. بهاي هر اونس طلا به 4705.50 دلار رسيد و معاملات آتي نفت خام برنت نيز در محدوده 106.7 دلار به ازاي هر بشكه انجام شد. افزايش قيمت انرژي و فلزات گرانبها معمولاً نشانهاي از نگراني سرمايهگذاران نسبت به تورم و ريسكهاي ژئوپليتيكي تلقي ميشود.
در مجموع، فضاي كلي بازارهاي جهاني همچنان تحت تأثير دو نيروي اصلي قرار دارد؛ از يك سو هيجان ناشي از رشد فناوريهاي هوش مصنوعي و سودآوري شركتهاي تراشهساز و از سوي ديگر نگراني درباره تداوم تورم و سياستهاي انقباضي بانكهاي مركزي. سرمايهگذاران اكنون تلاش ميكنند ميان اين دو عامل متضاد تعادل برقرار كنند؛ موضوعي كه احتمال ادامه نوسانات در بازارهاي مالي جهان را افزايش داده است.