بازار گاز به آتش كشيده شد

مديرعامل پيشين شركت مهندسي و توسعه گاز گفت: ايران بالاخره كارت طلايي تنگه هرمز را استفاده كرد، البته عربستان و امارات تمهيداتي انديشيده بودند و امروز در دنياي جديد و با اتفاقاتي كه رخ داده حتما به صورت جدي گزينه‌هاي موازي با تنگه هرمز را در دستور كار قرار داده و بدنبال كريدورهاي جديد خواهند رفت. 

رضا نوشادي در گفت‌وگو با ايلنا، در ارزيابي جنگ رمضان و آنچه در حوزه تجارت و كريدورهاي گازي جهان اتفاق افتاد، اظهار داشت: ابتدا اينكه قطر سالانه ۷۵ ميليون تن توليد ال ان جي داشته كه اكنون با انسداد تنگه هرمز به صفر رسيده است، از جمله توليدكنندگان ال ان جي كشورهاي امريكا، استراليا، قطر و چند كشور آفريقايي هستند كه حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد ال ان جي دنيا توسط قطر تامين مي‌شود. وي توضيح داد: چندين مجتمع توليد ال ان جي در ماجراي جنگ اخير امريكا و رژيم صهيونيستي با ايران در قطر مورد تهاجم قرار گرفته كه در اين خصوص سه برآورد وجود دارد؛ برآورد خوشبينانه اينكه ۱۵ تا ۲۰ درصد تجهيزات آسيب ديده، واقع بينانه ۳۰ تا ۴۰ درصد و در پيش بيني بدبينانه تا ۷۰ درصد برآورد خسارت شده است. هر كدام از اين اعداد را حتي با فرض بازگشايي تنگه هرمز ملاك قرار بدهيم بخشي از ال ان جي از اين مسير تردد نخواهد كرد يعني يك سوم اين ال ان جي به مقصد اروپا و دو سوم نيز به كره، ژاپن چين مي‌رفت، بنابراين اين كشورها براي تامين انرژي با مشكل مواجه مي‌شوند. مديرعامل پيشين شركت مهندسي و توسعه گاز ايران ادامه داد: با توجه به خلايي هم كه در حوزه گازوييل اتفاق مي‌افتد اگرچه قيمت دو برابري را نسبت به گاز دارد اما واقعيت اينكه حوزه سوخت مايع نيز با فشار و مشكل جدي مواجه مي‌شود. وي با پيش‌بيني اينكه به صورت معمول افزايش قيمت را در حوزه گاز خواهيم داشت، بيان كرد: با اتفاقي كه در تنگه هرمز رخ داده قطعا واكنش گاز نسبت به نفت عميق‌تر بوده و با وجود همه اقداماتي كه امريكا به لحاظ ورود در بازار معاملات و اقدامات خبري از جمله اجازه تردد چند كشتي كه ترامپ اين را به عنوان دستاورد اعلام مي‌كند تا روي قيمت نفت تاثير بگذارد؛ اما قيمت روند رو به رشد خود را طي مي‌كند. نوشادي در ادامه به وضعيت تامين گاز اروپا پرداخت و گفت: در ماجراي سال ۲۰۲۲ و انفجار خط لوله نورد استريم يك و دو؛ در سال ۲۰۲۵ قرارداد انتقال گاز روسيه به اروپا از مسير اوكراين به اتمام رسيد و كشورهايي كه در اروپا از گاز روسيه تغذيه مي‌كردند، اعلام كردند كه تا سال ۲۰۲۷ به قراردادهاي خود خاتمه مي‌دهند و اكنون به نظر مي‌رسد اتحاديه اروپا ظرفيتي براي جايگزيني انرژي‌هاي ديگر نيز ندارد و اين بحران براي اروپا آزاردهنده است. وي افزود: بر اساس گزارش بلومبرگ قبض انرژي ۱۰۰۰ ميليارد دلاري در سال ۲۰۲۲ روي دست اروپا مانده و اگر انسداد تنگه هرمز هم ادامه داشته باشد ضربه و هزينه‌هاي انرژي در اروپا كماكان تداوم خواهد داشت.  اين تحليلگر ارشد حوزه انرژي با اشاره به تشديد تنش گازي در اروپا تصريح كرد: چالش اروپا از ۲۰۲۲ بدتر خواهد بود، از اين جهت كه اروپا در سال ۲۰۲۲ گزينه تامين گاز از قطر را داشت كه اكنون ندارد و هم اينكه تا حدي صرفه جويي كردند كه ابتداي شروع روي re-engeeniring و اصول مهندسي مجدد كار كردند اما هرچه جلوتر مي‌رود درصدهاي بهينه‌سازي عددهاي كمتري را به خود اختصاص مي‌دهد و از اين جهت مشكلات بيشتري نسبت به سال ۲۰۲۲ خواهند داشت، البته ممكن است اتفاقي كه در مورد تحريم نفت روسيه رخ داد در مورد گاز روسيه نيز حادث شود يعني به كشورهاي اروپايي اين اجازه داده شود كه از روسيه گاز تامين كنند و اين مهم‌ترين اتفاقي است كه قابل پيش بيني است.

 وي تاكيد كرد: حتي اگر از موضوعات فوق الذكر نيز صرفنظر كنيم به هرحال ترامپ و اسراييل تا مدتي مي‌توانند قيمت‌ها در بازار انرژي را با خبرسازي‌ها پايين نگه دارند؛ روزي كه نفت و گازي براي عرضه وجود نداشته باشد چاره‌اي جز اين ندارند كه تسليم واقعيت بازار شوند. نوشادي يادآور شد: در هر حال تاكنون گاز هم نسبت به نفت واكنش شديدتري داشته و هم اينكه پيش بيني مي‌شود واكنش قيمتي بالاتري را تجربه كند. وي در ادامه درباره احتمال تغيبر در كريدورهاي گازي منطقه در پساجنگ رمضان گفت: ايران از ديرباز و نزديك ۴ دهه مساله تنگه هرمز را مطرح مي‌كرد. بر اين اساس عربستان و امارات خطوط لوله‌اي را براي روز مبادا احداث كردند و بخشي از توليدات صادراتي خود را با دور زدن تنگه هرمز از اين خطوط ارسال مي‌كردند. اين كارشناس ارشد حوزه انرژي خاطرنشان كرد: ايران بالاخره كارت طلايي تنگه هرمز را استفاده كرد اما با وجودي كه ايران هيچگاه اين اهرم مهم را به‌كار نگرفته بود؛ عربستان و امارات تمهيداتي انديشيده بودند و امروز در دنياي جديد و با اتفاقاتي كه رخ داده حتما به صورت جدي گزينه‌هاي موازي با تنگه هرمز را در دستور كار قرار داده و بدنبال كريدورهاي خواهند رفت اما واقع امر اينكه توافقات سياسي، مراحل مهندسي و اجراي اين پروژه‌ها سال‌ها زمان مي‌برد كما اينكه براي احداث خط لوله غرب به شرق عريستان شايد دو دهه زمان صرف شد.  وي گفت: اكنون از كارت تنگه هرمز استفاده شده و اسلحه كشيده شده بنابراين منطقا كشورها دنبال كريدورهاي جديد نفت و گاز خواهند رفت، اگرچه اجراي اين كريدورها هزينه داشته و انتقال نفت و گاز از آنها گرانتر باشد اما قطعا شاهد معماري و اقدامات اوليه در اين حوزه خواهيم بود.