دپوكنندگان؛ عامل التهاب بازار خودرو
تحليل جامع افزايش قيمت خودرو در روزهاي اخير افزايش قيمت خودرو در روزهاي اخير، بازار اين محصول را با چالشهاي جدي مواجه كرده است. افزايش قيمت خودرو را ميتوان به چند عامل مختلف مرتبط دانست. نخست تغييرات در سياستهاي گمركي و افزايش هزينههاي واردات، تأثير مستقيمي بر قيمت خودروهاي وارداتي داشته است.
تعادل|
تحليل جامع افزايش قيمت خودرو در روزهاي اخير افزايش قيمت خودرو در روزهاي اخير، بازار اين محصول را با چالشهاي جدي مواجه كرده است. افزايش قيمت خودرو را ميتوان به چند عامل مختلف مرتبط دانست. نخست تغييرات در سياستهاي گمركي و افزايش هزينههاي واردات، تأثير مستقيمي بر قيمت خودروهاي وارداتي داشته است. اين تغييرات باعث افزايش هزينههاي توليد و واردات خودرو شده و در نتيجه، قيمت نهايي خودرو را بالا برده است. عامل دوم، سوءاستفاده از فضاي بازار، برخي از افراد و دفاتر با اعلام قيمتهاي غيرواقعي و سوءاستفاده از فضاي بازار، به افزايش قيمتها دامن زدهاند. اين امر به ويژه در مورد خودروهاي داخلي كه در انبارهاي بزرگ نگهداري ميشوند، مشهود است. بهعبارتي ديگر، دپوكنندگان عامل التهاب بازار خودرو هستند. اين باندها با جوسازي رواني و عددسازي براي بهرهبرداري از فضاي آشفته فعلي هستند. از سوي ديگر، شايعاتي مانند ممنوعيت واردات خودرو، تأثير منفي بر بازار گذاشته و باعث افزايش بيرويه قيمتها شده است. حتي پس از تكذيب اين شايعات توسط وزارت صمت، بازار نتوانسته است به ثبات قبلي خود بازگردد. نبود نظارت كافي بر بازار خودرو، هم باعث شده است كه قيمتها بهطور غيرمنطقي و بدون مبناي اقتصادي افزايش يابد. دفاتر و افرادي كه تعداد زيادي خودرو در اختيار دارند، با كنترل عرضه و تقاضا، قيمتها را به سمت بالا هدايت ميكنند.
دلايل افزايش قيمت خودرو
در حال حاضر بازار خودروهاي داخلي و خارجي شاهد افزايش بيرويه قيمتها است كه نگرانيهاي زيادي را براي مصرفكنندگان ايجاد كرده است. البته در اين شرايط معاملهاي انجام نميشود ولي قيمتها همچنان روند صعودي دارد. گاهي جهشهاي قيمتي طوري شتاب ميگيرد كه ظرف24 ساعت شاهد افزايش قيمت ميلياردي هستيم. افزايش قيمتها ابتدا در خودروهاي داخلي ديده شد، بعد به مونتاژيها رسيد و حالا شامــــل وارداتيها شـــده است. رييس اتحاديه نمايشگاهداران خودرو تهران، اسد كرمي، درباره دلايل افزايش قيمت خودرو در روزهاي اخير توضيحاتي ارايه داده است. او معتقد است كه بخشي از اين گراني به تغييرات گمركي و افزايش هزينه واردات مربوط ميشود، اما عامل اصلي كه بازار را برهم زده، سوءاستفاده برخي از فضاي به وجودآمده و اعلام قيمتهاي غيرواقعي توسط برخي افراد و دفاتر است. به گفته كرمي، وقتي پژو ۲۰۷ كه قبلا يك ميليارد تومان بود، ناگهان به سه ميليارد تومان ميرسد، طبيعي است كه خودروهاي وارداتي نيز با جهش قيمتي مواجه شوند و يك خودرو از پنج ميليارد تومان به ۹ ميليارد تومان ميرسد. كرمي بيان داشت: در شرايط كنوني اختلاف بين قيمت كارخانه و بازار آزاد بسيار زياد شده و اين شكاف قيمتي زمينه را براي واسطه گران فراهم ساخته است از اين رو نيازمند يك سياستگذاري و نظارت در بازار خودرو هستيم.
از شايعه محدوديت واردات تا افزايش هزينه واردات از مسير عمان
وي با بيان اينكه وضعيت نابسامان وضعيت خودرو باعث افزايش شكايتها و نارضايي مردم شده است، گفت: به خاطر نبود ثبات قيمتي، معاملهها در نمايشگاههاي خودرو به هم ميخورد و اين امر منجر به نارضايتي بين خريدار و فروشنده ميشود. وي در خصوص بازار خودروهاي توليد داخل نيز اظهار داشت: عوامل زيادي از جمله كمبود ورقهاي فولادي، نوسان نرخ ارز، توقف واردات و ساير موارد در ارايه قيمتهاي كاذب در خودرو تاثير گذاشته است. رييس اتحاديه صنف نمايشگاهداران خودروي تهران همچنين به تأثير شايعاتي مانند ممنوعيت واردات بر بازار خودرو اشاره كرد و گفت كه اين شايعات بازار را به هم ريختند، در حالي كه وزارت صمت اين مساله را تكذيب كرده است. كرمي عنوان كرده كه پيش از اين، واردات خودرو عمدتا از مسير امارات انجام ميشد، اما اكنون بهدليل محدوديتها، واردات از مسيرهاي جايگزين مانند عمان صورت ميگيرد كه همين موضوع هزينهاي در حدود ۳۰۰ ميليون تومان به قيمت نهايي خودرو اضافه كرده است. رييس اتحاديه خودرو افزود: نوسانات مداوم نرخ ارز و همچنين انتشار اخبار و شايعات متناقض درباره وضعيت واردات، تأثير مستقيمي بر روند قيمتها گذاشته و موجب تشديد بيثباتي در بازار شده است.
دپوكنندگان، عامل التهاب بازار خودرو هستند
وي تأكيد دارد كه مشكل اصلي نبود نظارت كافي و كنترل بازار است و كسي نميپرسد چرا چنين قيمتهاي عجيبي اعلام ميشود. به گفته كرمي، دفاتر و افرادي كه تعداد زيادي خودروي داخلي در انبار دارند، با كنترل بازار، وقتي ميبينند خريدار هست، قيمتها را بالا ميبرند. افزايش ميلياردي كار دلالهاي كوچك نيست. كار كساني است كه دهها يا صدها خودرو در اختيار دارند. حتي در چند نمايشگاه هم ديديم قيمتهاي غيرواقعي اعلام شده بود كه به آنها تذكر داديم و اصلاح شد. بنابراين، انتظار داريم وزارت صمت بهطور جدي به اين دفاتر ورود كند. وي با بيان اينكه هيچ توجيهي ندارد چون اين قيمتها فقط روي كاغذ است، تصريح كرد: خريدار واقعي حاضر نيست چنين مبلغي بپردازد. درحالحاضر خريد و فروش در عمل متوقف شده چون همه منتظرند قيمتها برگردد. ما هم پيگير هستيم تا هفته آينده قيمتهاي واقعي مشخص شود. البته، وزارت صمت هم قول داده مشكلات صنايع مثل فولاد و پتروشيمي را كه بعد از حمله ناجوانمردانه امريكا و اسراييل پيش آمد، رفع كند. رييس اتحاديه صنف نمايشگاهداران خودروي تهران همچنين به مردم توصيه كرد كه هوشيار باشند و به هيچ عنوان معاملات خود را با دلار انجام ندهند. وي همچنين از وزارت صمت خواست تا بهطور جدي به اين دفاتر ورود كند و با گرانفروشان برخورد قانوني شود.
آغاز برخورد با گرانفروشان خودرو
كرمي در ادامه افزود كه پيشبيني ميشود تا هفته آينده قيمتهاي واقعي مشخص شود و بازار به ثبات قيمتي برسد.
رييس اتحاديه فروشندگان خودرو همچنين در گفتوگو با خبرنگار اقتصادي خبرگزاري تسنيم، با اشاره به اين افزايش قيمتها، اعلام كرد: «به تمام نمايشگاهداران نامه زدهايم تا از گرانفروشي جلوگيري كنند و قيمتهاي غيرمنطقي براي خودروها اعلام نكنند. در صورت مشاهده تخلف، با گرانفروشان برخورد قانوني شده و به سازمان تعزيرات معرفي خواهند شد. » وي همچنين از مردم خواست تا نسبت به «خاليفروشي » هوشيار باشند و به هيچ عنوان معاملات خود را با دلار انجام ندهند. وي تصريح كرد: در حال حاضر، روزانه بين ۱۵ تا ۲۰ مورد شكايت در اتحاديه ثبت ميشود كه عمدتاً ناشي از افزايش بدون ضابطه قيمتهاست. به عنوان نمونه، فروشندهاي خودروي خود را با قيمتي مشخص عرضه ميكند، اما پس از گذشت چند روز و افزايش قيمتها، از فروش با نرخ قبلي خودداري ميكند. اين در حالي است كه ممكن است نمايشگاهدار بر اساس همان قيمت، معامله را با مشتري نهايي انجام داده باشد و در نتيجه با اختلاف قيمتي قابلتوجهي مواجه شود. در چنين شرايطي، مشخص نيست مسووليت جبران اين خسارت بر عهده چه كسي است. رييس اتحاديه خودرو همچنين با انتقاد از پلتفرمهاي آنلاين عنوان كرده كه مشكل ما از همين پلتفرمهاي آنلاين شروع ميشود. بارها گفتيم قيمتهاي غيرواقعي را حذف كنيد، اما هنوز اين كار انجام نشده است. متأسفانه در اين فضا حتي كلاهبرداري هم زياد شده است. بهطوريكه از مردم بيعانه ميگيرند اما اصلا خودرويي در كار نيست. ما كنترلي روي آنها نداريم، ولي بارها به وزارت صمت و حتي خود وزيرصمت گفتيم بايد براي اين پلتفرمها و دفاتري كه خودروها را دپو ميكنند فكري اساسي شود. اگر اين بخشها ساماندهي نشوند، بازار خودرو روي آرامش نميبيند.
جوسازي رواني و عددسازي توسط يك باند
ماني حدادي كارشناس خودرو، ديگر كارشناس خودرويي نيز با اشاره به رشد قيمتي ۵۰۰ تا ۶۰۰ ميليون توماني خودرويي مانند ۲۰۷ معمولي در كمتر از سه روز، خاطرنشان كرد: اين اعداد و ارقام عمدتاً در فضاي مجازي و سكوهاي اينترنتي جابهجا ميشود و به ضرس قاطع ميگويم كه هيچكدام از اين قيمتها معاملاتي نيستند؛ اين فقط جوسازي رواني و عددسازي توسط يك باند يا تيم خاص براي بهرهبرداري از فضاي آشفته فعلي است. حدادي با اشاره به فروش يكماهه بدون قرعهكشي ايرانخودرو و سايپا تصريح كرد: با وجود اين عرضهها، بازار واكنشي نشان نداد كه ثابت ميكند معاملات واقعي در حال انجام نيست. اين افزايش قيمتها تنها روي كاغذ است و فعالان بازار تلاش ميكنند شايد ۳۰ تا ۴۰ درصد آن را محقق كنند، ولي در عمل خريد و فروشي با اين ارقام انجام نميشود. وي با بيان اينكه فضاي تنش و وضعيت جنگي منطقه را نميتوان ناديده گرفت، گفت: دولت به وضوح آرايش اقتصادي جدي در تخصيص ارز به خودرو در پيش گرفته كه تأثير خود را به زودي در بحث واردات خودرو و قطعات نشان خواهد داد، اما هيچكدام از اين عوامل توجيهكننده افزايش سرسامآور قيمت خودرو نيست.