نسخه نجات آبخوانها چيست؟
با تشديد بحران كمآبي و گسترش فرونشست زمين در بسياري از مناطق، كارشناسان تأكيد ميكنند صرفهجويي در مصرف آب اگرچه ضروري، اما بهتنهايي راهگشا نيست؛ بلكه منابع حاصل از اين صرفهجويي بايد از طريق اجراي طرحهاي آبخيزداري و آبخوانداري به تقويت و احياي سفرههاي زيرزميني هدايت شود.
با تشديد بحران كمآبي و گسترش فرونشست زمين در بسياري از مناطق، كارشناسان تأكيد ميكنند صرفهجويي در مصرف آب اگرچه ضروري، اما بهتنهايي راهگشا نيست؛ بلكه منابع حاصل از اين صرفهجويي بايد از طريق اجراي طرحهاي آبخيزداري و آبخوانداري به تقويت و احياي سفرههاي زيرزميني هدايت شود.محمدرضا فرزانه - كارشناس حوزه آب - در گفتوگو با ايسنا، با اشاره به چرخه هيدرولوژيكي آب در طبيعت اظهار كرد: يكي از مهمترين مولفههاي اين چرخه، بارندگي است. وقتي وقايع بارندگي را بررسي ميكنيم با سالهاي خشك، تر و نرمال مواجه ميشويم كه در دورههاي استاندارد اقليمي حداقل ۳۰ ساله رخ ميدهند. وي ادامه داد: به همين دليل نبايد با يك بارندگي خوشحال يا با يك خشكسالي كاملا نااميد شويم. بايد مسير منطقي و خردمندانهاي براي مديريت منابع حياتي مانند آب در نظر بگيريم، زيرا سابقه تاريخي كشور ما نشان ميدهد كه در اقليم خشك و نيمهخشك با محدوديت شديد منابع آبي مواجه هستيم. اين كارشناس حوزه آب با اشاره به ضرورت اصلاح الگوي مصرف افزود: حتي در سالهايي كه شرايط بارندگي مناسب است، كنار گذاشتن اصلاح الگوي مصرف و مصرف خردمندانه آب منطقي نيست. در هر شرايطي، چه سال نرمال و چه سال خشكسالي، بايد مصرف آب بهصورت مديريتشده انجام شود.فرزانه با بيان اينكه ذخيرهسازي منابع آبي اهميت زيادي دارد، گفت: بخشي از اين منابع بايد در مخازن استراتژيك مانند آبهاي زيرزميني ذخيره شود تا براي شرايط بحراني يا همان خشكسالي مورد استفاده قرار گيرد. در طول تاريخ نيز اين موضوع بهطور طبيعي از طريق اقدامات آبخيزداري و آبخوانداري انجام ميشده است.وي افزود: مزيت ذخيرهسازي آب در مخازن زيرزميني نسبت به ذخيرهسازي پشت سدها اين است كه تهديداتي مانند تبخير در آن كمتر است. در كشوري با اقليم خشك و نرخ تبخير بالا، اين مساله اهميت زيادي دارد علاوه بر تبخير، مواردي مانند آلودگي نيز در منابع زيرزميني به دليل ويژگيهاي طبيعي خاك و عدم تماس مستقيم با هوا كمتر رخ ميدهد. اين كارشناس حوزه آب با اشاره به نقش دولت در مديريت منابع آبي تصريح كرد: متأسفانه در دهههاي اخير نسبت به سدسازي توجه بيشتري شده و موضوع آبخيزداري و آبخوانداري كمتر مورد توجه قرار گرفته است در حالي كه لازم است تمركز ويژهاي بر اين حوزهها وجود داشته باشد. فرزانه ادامه داد: از يك سو از مردم ميخواهيم الگوي مصرف را رعايت و در مصرف آب صرفهجويي كنند و از سوي ديگر بايد منابع حاصل از اين صرفهجويي از طريق اقدامات آبخيزداري و آبخوانداري براي تقويت و حفظ آبخوانها مورد استفاده قرار بگيرد؛ بهويژه در مناطقي كه با مشكل فرونشست زمين روبرو هستند و بخش قابل توجهي از ظرفيت مخازن زيرزميني خود را از دست دادهاند.
