فرابورس در سالي كه گذشت

خلاصه عملكرد بازار فرابورس ايران در سالي كه گذشت نشان مي‌دهد متغيرهاي كلان اين ركن بازار سرمايه در سال 1404 صعودي بودند.اين گزارش حاكي است در 232 روز معاملاتي سال گذشته بيشتر از 3.3 هزار و 520 ميليارد ورقه انواع دارايي‌هاي مالي به ارزشي بالغ‌بر 49.2 ميليون ميليارد تومان در بازارهاي فرابورس دادوستد شدند. بررسي مقايسه‌اي اين روند با دادوستدهاي سال 1403 نشان مي‌دهد حجم معاملات طي اين مدت 73 درصد و ارزش معاملات 95 درصد رشد كردند.اين گزارش حاكي است دادوستدهاي فوق در بيش از 83.4 ميليون دفعه معاملاتي (تعداد دفعات پس از تخصيص) انجام‌ شده كه 11 درصد بيشتر از سال ماقبل است. ميانگين ارزش و حجم معاملات سال گذشته نشان مي‌دهد روزانه 15 ميليارد و 176 ميليون برگه به ارزش 212 هزار ميليارد تومان در بازارها دادوستد شده است. همچنين ميانگين ماهانه حاكي از دادوستد بيش از 293 ميليارد ورقه به ارزش 4.1 ميليون ميليارد تومان است.ادامه بررسي‌ اعداد و ارقام معاملات در سال گذشته حكايت از بازدهي 17 درصدي شاخص كل فرابورس دارد. اين متغير در سال گذشته 4077 واحد بالا رفت و در روز انتهايي سال 1404 به سطح 28 هزار و 392 رسيد.همچنين ارزش كل بازار نيز 32 درصد معادل 905 هزار ميليارد تومان بيشتر شد و رقم 3.76 ميليون ميليارد تومان در پايان سال 1404 را ثبت كرد.ارزش بازار سهام نيز در اين مدت 17 درصد بالاتر رفته و در عدد 2 ميليون ميليارد تومان قرار گرفته است. بررسي تعداد نمادهاي اصلي شركت‌ها و اوراق به تفكيك بازار در آخرين روز معاملاتي سال 1404 نشان مي‌دهد در اين مدت 1073 نماد اصلي شركت و اوراق در بازارها درج يا پذيرش ‌شده‌اند. اين عدد نسبت به مدت مشابه سال گذشته 19 درصد بيشتر است. تعداد 69 نماد در بازار اول پذيرش و درج شدند كه كاهش 24 درصدي داشته است. اين در حالي است كه تعداد 160 نماد پذيرش و درج در بازار دوم را تجربه كرده و رشد 34 درصدي داشتند. در بازار نوآفرين نيز سال گذشته 10 نماد پذيرش و درج شد كه 25 درصد بيشتر از سال ماقبل است.همچنين سال گذشته، شاهد درج 32 نماد در بازار توافقي بوديم. درج نمادها در بازار پايه نيز با 10 درصد كاهش به 169 نماد رسيد. طي سالي كه گذشت بيش از 170 صندوق سرمايه‌گذاري قابل معامله در بازار ابزارهاي نوين مالي پذيرش شدند كه 23 درصد بيشتر از سال 1403 بود. همچنين در اين مدت 436 اوراق با درآمد ثابت پذيرش شد كه رشد 32 درصدي داشت.طي مدت مورد بررسي در بازار ابزارهاي نوين مالي تعداد 6 گواهي تسهيلات مسكن و 11 اسناد خزانه اسلامي پذيرش شدند كه به ترتيب 14 و 39 درصد كاهش نسبت به سال 1403 داشتند. همچنين 10 اوراق بدهي نيز در اولين سال فعاليت بازار توافقي پذيرش شدند. بررسي‌ها نشان مي‌دهد طي سال گذشته حجم و ارزش معاملات در سه بازار اصلي فرابورس صعودي بودند. به‌اين‌ترتيب كه در بازار اول حجم معاملات 15 درصد و ارزش معاملات 37 درصد نسبت به سال ماقبل زياد شدند.همچنين حجم معاملات در بازار دوم 158 درصد و ارزش معاملات 70 درصد افزايش يافتند. بازار نوآفرين هم در اين مدت شاهد رشد 137 درصدي حجم و 138 درصدي ارزش معاملات بود. اين گزارش حاكي است در بازار توافقي در حالي حجم معاملات 13 درصد كم شد كه ارزش معاملات 279 درصد رشد را تجربه كرد.گفتني است در بازار پايه نيز حجم معاملات 69 درصد و ارزش معاملات 27 درصد زياد شد.بررسي‌هاي آمار معاملات سالانه نشان مي‌دهد در اين مدت در بازار ابزارهاي نوين مالي شاهد رشد 67 درصدي حجم معاملات و 95 درصدي ارزش معاملات بوديم. همچنين بازار ابزارهاي مشتقه هم در سال گذشته پر رونق بود. در اين بازار حجم معاملات 1307 درصد بالا رفت. ارزش معاملات هم 36 درصد زياد شد. نگاهي به آمار مقايسه‌اي ارزش و حجم معاملات سال 1404 در بازارهاي فرابورس نشان مي‌دهد 58 درصد از كل حجم معاملات و 98 درصد از كل ارزش معاملات متعلق به بازار ابزارهاي نوين مالي بوده است.پس از آن 17 درصد از كل حجم و يك درصد از كل ارزش معاملات در اختيار بازار دوم سهام بوده است. ساير بازارها نيز به‌صورت دسته‌جمعي حدود يك درصد از كل ارزش معاملات را در اختيار داشتند. درحالي كه حجم و ارزش كل معاملات طي مدت مورد بررسي به ترتيب 73 و 95 درصد رشد كردند روند مقايسه‌اي ابزارهاي مالي فرابورس نسبت به سال گذشته نشان مي‌دهد معاملات سهام در مقايسه با سال 1403 رشدي 77 درصدي در حجم معاملات و 50 درصدي در ارزش معاملات را ثبت كرده است. اين روند افزايشي در ساير ابزارهاي بازار نيز مشخص است. به‌اين‌ترتيب كه حجم و ارزش معاملات اوراق بدهي 98 و 95 درصد افزايش يافتند. همچنين در دادوستد صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري قابل معامله نيز حجم 58 درصد و ارزش 101 درصد زياد شدند. بررسي‌ها نشان مي‌دهد گواهي تسهيلات مسكن نيز در اين مدت با افزايش حجم و ارزش معاملات مواجه بوده است. حجم اين اوراق 53 درصد و ارزش آن 59 درصد نسبت به پارسال زياد شده است. بررسي‌ها نشان مي‌دهد در سال گذشته بازار ابزارهاي نوين مالي با رشد 54 درصدي نسبت به سال ماقبل، 45 درصد از سهم ارزش كل بازار را در اختيار دارد. پس از آن بازار نوآفرين در مدت مورد بررسي 40 درصد بزرگ‌تر شده است. گفتني است بازار دوم فرابورس در حالي سال گذشته رشد 19 درصدي ارزش بازار را داشته است كه 35 درصد از كل ارزش بازار فرابورس در اختيار آن است.روند بازارها نشان مي‌دهد در اين مدت بازار اول با سهم 7 درصدي از كل ارزش بازار فرابورس، نسبت به سال ماقبل 12 درصد كوچك‌تر شده است. عملكرد بازار در سال 1404 نشان مي‌دهد طي اين مدت شركت‌هاي حاضر در پنج صنعت خرده‌فروشي به استثناي وسايل نقليه، حمل‌ونقل، انبارداري و ارتباطات، حمل‌ونقل آبي، شركت‌هاي چند رشته‌اي صنعتي و ماشين‌آلات و تجهيزات كمترين نسبت P/E را در ميان نمادهاي بازار اول و دوم داشتند.