«تعادل» روند بازارهاي مالي را بررسي مي‌كند

كوچ سرمايه از صندوق‌هاي بورسي

۱۴۰۵/۰۲/۱۰ - ۰۲:۳۲:۵۳
کد خبر: ۳۸۵۲۱۵
كوچ سرمايه از صندوق‌هاي بورسي

قيمت طلا و دلار روز چهارشنبه جهش كردند و هر يك توانستند قله‌اي جديد را فتح كند. دراين‌بين باوجود بسته‌بودن بازار سهام شاهد آن هستيم كه صندوق‌ها معاملات نسبتا داغي دارند.

قيمت طلا و دلار روز چهارشنبه جهش كردند و هر يك توانستند قله‌اي جديد را فتح كند. دراين‌بين باوجود بسته‌بودن بازار سهام شاهد آن هستيم كه صندوق‌ها معاملات نسبتا داغي دارند. در اولين روزهاي هفته شاهد ورود نقدينگي به صندوق‌هاي درآمد ثابت بوديم و پس از آن با افزايش قيمت در بازارهاي موازي شاهد خروج نقدينگي از اين صندوق‌ها هستيم.

در روز گذشته قيمت دلار در بازار تا لحظه تنظيم اين گزارش به بيش از 178 هزار تومان رسيد و طلا نيز با بيش از 20 ميليون و 500 هزار تومان معامله مي‌شد. اين موضوع درحالي است كه نقدينگي از بازارهاي موازي به سمت اين بازار براي جذب سود بيشتر روانه مي‌شد، حتي در اين روز شاهد خروج نقدينگي از صندوق‌هاي درآمد ثابت بوديم. 

آمار معاملات در آخرين روز كاري هفته با افزايش قيمت‌ها در بازار ارز، طلا و حتي خودرو همراه بود. درحالي كه صندوق‌هاي درآمد ثابت همواره به عنوان «پاركينگ امن نقدينگي» و ضربه‌گير نوسانات بازار به‌حساب مي‌آيد، آمارهاي خروج نقدينگي نشان مي‌دهد كه نقدينگي قابل‌توجهي همراه با ترس از بازار خارج شده است.

ساعت ابتدايي معاملات روز چهارشنبه 9 ارديبهشت ماه 1405، با سيگنال‌هاي نگران‌كننده‌اي براي صندوق‌هاي درآمد ثابت آغاز شد. هنوز عقربه‌هاي ساعت به ميانه بازار نرسيده بود كه ارزش معاملات اين گروه به ۴ هزار و ۵۵۰ ميليارد تومان رسيد. اما آنچه تحليلگران را در همان ابتدا به فكر فرو برد، سرانه خريد و فروش بود.

درحالي كه خريداران حقيقي با سرانه‌اي معادل ۱۴۵.۴ ميليون تومان وارد ميدان شده بودند، در سمت مقابل، فروشندگان با توپ پر و سرانه ۳۱۷.۵ ميليون‌توماني ظاهر شدند. اين اختلاف فاحش، نسبت خريدار به فروشنده را به عدد منفي ۲.۱۸ كشاند؛ وضعيتي كه در ادبيات بازار به معناي غلبه مطلق قدرت فروش بر خريد است. جريان پول حقيقي در همان دقايق نخست، خروج ۱۷۳۰ ميلياردتوماني را ثبت كرد تا مشخص شود «سمت عرضه» فرمان بازار را به دست گرفته است. درحالي كه حقيقي‌ها تنها ۱۵۸ ميليارد تومان خريد ثبت كرده بودند، حقوقي‌ها با خريد ۳۷۱ ميلياردتوماني سعي كردند بخشي از فشار فروش را جذب كرده و از فروپاشي قيمت‌هاي معادل (NAV) جلوگيري كنند.

با تداوم زمان معاملات، نه‌تنها از فشار فروش كاسته نشد، بلكه ابعاد خروج نقدينگي گسترده‌تر شد. تا پايان زنگ معاملات، حجم كل معاملات اين گروه به رقم خيره‌كننده ۱۰.۷ ميليارد واحد رسيد. ارزش كل معاملات نيز با ثبت عدد ۳۰ هزار و ۳۶۰.۸ ميليارد تومان، نشان داد كه نقدينگي در اين بخش از بازار با چه سرعت بالايي در حال گردش است.

اما خبر اصلي در ستون «خالص ورود و خروج» نهفته بود؛ جايي كه رقم منفي ۲ هزار و ۹۵۰.۳ ميليارد تومان (نزديك به ۳ همت) ثبت شد. اين حجم از خروج پول حقيقي در يك روز معاملاتي، نشان‌دهنده تغيير ديدگاه سرمايه‌گذاران نسبت به نگهداري واحدهاي صندوق‌هاي درآمد ثابت در مقطع كنوني است.

جزييات رفتار معامله‌گران حقيقي در پايان روز چهارشنبه نشان مي‌دهد كه ۲۸ هزار و ۶۲۸ نفر اقدام به خريد واحدهاي اين صندوق‌ها كرده‌اند.  مجموع خريد اين افراد ۸ هزار و ۵۳۱ ميليارد تومان بود كه تنها ۲۸.۱ درصد از كل ارزش خريدهاي بازار را شامل مي‌شد.

در نقطه مقابل، ۳۳ هزار و ۹۵۳ فروشنده حقيقي، با نقدكردن ۱۱ هزار و ۴۸۱ ميليارد تومان از دارايي‌هاي خود، ۳۷.۸۲ درصد از كل فروش‌هاي روز را به نام خود ثبت كردند. 

سرانه فروش نهايي كه به ۳۳۸.۲ ميليون تومان رسيد، در مقايسه با سرانه خريد ۲۹۸ ميليون‌توماني، تداوم برتري كيفي فروشندگان را تا لحظه آخر تاييد كرد. نسبت خريدار به فروشنده در پايان بازار هرچند از منفي ۲.۱۸ ابتداي روز به منفي ۱.۱۳ بهبود يافت، اما همچنان كفه ترازو به نفع خروج نقدينگي سنگيني مي‌كرد.

نگاهي به آمارها نشان مي‌دهد كه تنها ۴۲۶ خريدار حقوقي، رقمي معادل ۲۱ هزار و ۸۲۹ ميليارد تومان خريد انجام داده‌اند. اين يعني بخش اعظم نقدينگي موردنياز براي خروج حقيقي‌ها، توسط نهادهاي مالي و حقوقي‌هاي بزرگ تامين شده است.  در سمت فروش نيز ۵۸۴ حقوقي حضور داشتند كه ۱۸ هزار و ۸۷۹ ميليارد تومان فروش ثبت كردند، اما تراز مثبت خريد آنها نشان داد كه اين گروه در حال جمع‌آوري واحدهاي عرضه شده در بازار بوده‌اند. در ميان تمامي صندوق‌هاي درآمد ثابت، نام صندوق «افران» به عنوان ليدر ريزش نقدينگي بيش از بقيه به چشم مي‌خورد.

اين صندوق كه همواره يكي از نقدشونده‌ترين و بزرگ‌ترين صندوق‌هاي بازار محسوب مي‌شود، روز چهارشنبه به‌تنهايي حدود يك همت (يك هزار ميليارد تومان) خروج پول حقيقي را تجربه كرد.

خروج يك‌سوم از كل پول خارج شده از گروه درآمد ثابت تنها از يك صندوق، نشان‌دهنده آن است كه سرمايه‌گذاران بزرگ و نهادي كه در اين صندوق فعال بوده‌اند، تصميم به جابه‌جايي منابع خود گرفته‌اند. اين اتفاق معمولا زماني رخ مي‌دهد كه بازار يا در انتظار يك فرصت خريد در بازار سهام است يا پيش‌بيني تغييري در نرخ بهره يا سياست‌هاي پولي دارد.

    چرا نقدينگي از بازار خارج شد؟

خروج نزديك به ۳ هزار ميليارد تومان از صندوق‌هاي درآمد ثابت طي روز چهارشنبه را نمي‌توان به‌سادگي ناديده گرفت. 

فرضيه چرخش نقدينگي به سمت بازار دلار، برخي از كارشناسان پيش‌بيني مي‌كنند با افزايش نرخ دلار برخي سرمايه‌گذاران براي نوسان‌گيري موقت و كسب سود به‌صورت كوتاه‌مدت در بازار ارز سرمايه‌گذاري كرده‌اند. همچنين اين سناريو توسط برخي تحليلگران و سرمايه‌گذاران براي بازار طلا نيز مطرح مي‌شود؛ چراكه طلا نيز افزايش قيمت قابل‌توجهي را تجربه كرده است.

ازسوي‌ديگر اين روزها شاهد افزايش قيمت در بازار خودرو نيز هستيم. برخي تحليلگران نيز عقيده دارند كه طي روزهاي اخير نقدينگي از صندوق‌ها خارج شده و وارد بازار خودرو شده و اگر نگاهي به اين بازار داشته باشيم، متوجه خواهيم شد كه خريداران بازار بيش از فروشندگان است.

درست باتوجه‌به ريسك بسيار كم و سود قابل‌توجه صندوق‌هاي درآمد ثابت اين صندوق‌ها همچنان متقاضيان خاص خود را دارند؛ اما مساله اساسي اينجاست كه با افزايش قيمت و سودهاي قابل‌توجه در بازارهاي طلا، دلار و خودرو طي روزهاي اخير شاهد آن هستيم كه بسياري از سرمايه‌گذاران كمي ريسك روي سرمايه‌هاي خود كرده‌اند و نقدينگي خود را از اين صندوق‌ها خارج و وارد بازارهاي موازي كرده‌اند تا بتوانند در كوتاه‌مدت كمي سود كنند، البته مساله اساسي اينجاست كه با توجه به ريسكي بودن اين بازارها ممكن است برخي سرمايه‌گذاران به‌جاي سود زيان نيز كنند.