ايستادگي مردم و نيروهاي مسلح؛ عامل عقبنشيني ترامپ با اعلام آتشبس
عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هشتم گفت: اعلام آتشبس ازسوي ايالاتمتحده از همان ابتدا نشانههايي از عقبنشيني اين كشور را به همراه داشت. عوض حيدرپور در گفتوگو با ايسنا اظهار كرد: زماني كه امريكا اقدام به اعلام آتشبس كرد، ميشد اين موضوع را القا كرد كه در حال عقبنشيني است.
عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هشتم گفت: اعلام آتشبس ازسوي ايالاتمتحده از همان ابتدا نشانههايي از عقبنشيني اين كشور را به همراه داشت. عوض حيدرپور در گفتوگو با ايسنا اظهار كرد: زماني كه امريكا اقدام به اعلام آتشبس كرد، ميشد اين موضوع را القا كرد كه در حال عقبنشيني است. وي افزود: برآورد اوليه آنها اين بود كه درگيري به سطح منطقهاي كشيده شده و ايران نيز پاسخهاي گستردهاي ميدهد و در ادامه، شرايط بهگونهاي پيش خواهد رفت كه زمينه براي ورود نهادهاي بينالمللي و اخذ مجوزهاي لازم براي ادامه عمليات فراهم شود. با اين حال، به رغم برخي اقدامات و پاسخهاي ايران در حوزه دفاع از خليجفارس، تنگه هرمز و تماميت ارضي كشور، امريكا نتوانست اجماع بينالمللي لازم را جلب كند و سازمان ملل متحد را با خود همراه سازد. همين موضوع موجب شد كه اين كشور در ادامه مسير با محدوديتهايي مواجه شود. نماينده مردم شهرضا در مجلس هشتم ادامه داد: امريكاييها براساس برخي مجوزهاي داخلي خود، امكان ورود به درگيري را در بازههاي زماني مشخص دارند، اما در اين مقطع، موفق نشدند حمايت بينالمللي لازم را به دست آورند. در نتيجه، به نظر ميرسد مقامات اين كشور به اين جمعبندي رسيدند كه ادامه اين روند با دشواري همراه خواهد بود. وي با اشاره به شرايط داخلي ايران و تاثير آن بر موفقيت جمهوري اسلامي در عقبنشيني امريكا، تصريح كرد: يكي از عوامل مهم در اين تحولات، پايداري و انسجام داخلي در جمهوري اسلامي ايران است بهطوري كه هم نيروهاي مسلح و هم مردم بهصورت جدي در صحنه حضور داشتند. اين در حالي است كه طرف مقابل تصور ميكرد ممكن است همراهي لازم ازسوي مردم شكل نگيرد. حيدرپور خاطرنشان كرد: حضور موثر نيروهاي مسلح در كنار همراهي مردم، محاسبات طرف مقابل را دچار خطا كرد و همين موضوع درنهايت به اعلام آتشبس از سوي امريكا انجاميد. به گفته وي، از همان زمان اعلام آتشبس و تعيين بازه زماني اوليه، براي ناظران آشنا با مسائل نظامي روشن بود كه اين آتشبس ميتواند به يك روند پايدار تبديل شود. وي افزود: با نزديك شدن به پايان مهلت اعلامشده، مجموعهاي از عوامل ازجمله شرايط داخلي امريكا، فضاي سياسي و انتخاباتي اين كشور و همچنين عدم همراهي برخي جريانهاي سياسي، موجب شد كه امريكا تصميم به تمديد آتشبس بگيرد. اين تمديد نيز بدون تعيين چارچوب زماني مشخص اعلام شد كه ميتواند بهمعناي تداوم آن در آينده باشد. اين عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هشتم ادامه داد: بر اين اساس، ارزيابي فعلي آن است كه احتمال ازسرگيري عمليات نظامي از سوي امريكا بسيار كاهش يافته و حتي اقدامات اخير اين كشور در برخي مناطق نيز ممكن است در ادامه متوقف شود. وي با اشاره به عملكرد دستگاه ديپلماسي كشور گفت: يكي از موضوعات مهم در اين زمينه، ميزان تأثيرگذاري هماهنگي ميان ميدان و ديپلماسي در ايجاد فشار بر طرف امريكايي است كه به نظر ميرسد اين هماهنگي نقش قابلتوجهي در ايجاد سردرگمي در طرف مقابل داشته است. عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هشتم با اشاره به هماهنگي ميان ميدان و ديپلماسي در تحولات اخير، تأكيد كرد: همافزايي اين دو حوزه نقش تعيينكنندهاي در تغيير محاسبات طرف مقابل داشته است. در اين مقطع، ميدان بهصورت واقعي در پشتيباني از ديپلماسي قرار گرفت و اين دو بخش در يك مسير واحد حركت كردند. دستگاه ديپلماسي با اتكا به ايستادگي نيروهاي مسلح، به اين جمعبندي رسيد كه مذاكره تحت فشار معنايي ندارد و طرف مقابل، بهدليل اقداماتي كه انجام داده، بايد پاسخگو باشد و حتي غرامت بپردازد. وي افزود: بر همين اساس، شروط مشخصي از سوي جمهوري اسلامي ايران در قالب يك چارچوب تعيين شد كه مورد تأكيد نيروهاي مسلح و هدايتهاي رهبري نيز قرار داشت. اين هماهنگي موجب شد تيم ديپلماسي با پشتوانه قويتري در مواضع خود ايستادگي كند. نماينده مردم شهرضا در مجلس هشتم ادامه داد: تجربههاي گذشته در مذاكرات نيز در اين رويكرد بيتأثير نبود. تيم ديپلماسي كه پيشتر درگير مذاكرات طولانيمدت بود، با مشاهده پايداري نيروهاي مسلح و حضور گسترده مردم در صحنه، اطمينان بيشتري براي دفاع از مواضع كشور پيدا كرد. وي تصريح كرد: حضور مردم در صحنه و حمايت از مواضع رسمي كشور، در كنار ايستادگي نيروهاي مسلح، موجب شد طرف مقابل به اين نتيجه برسد كه امكان پيشبرد اهداف خود از مسير فشار وجود ندارد. همچنين، مشكلات داخلي امريكا و عدم همراهي برخي بازيگران بينالمللي، اين جمعبندي را تقويت كرد كه ادامه درگيريها به نفع آنها نخواهد بود. حيدرپور خاطرنشان كرد: درنهايت، مجموعه اين عوامل باعث شد كه امريكا به سمت پذيرش آتشبس حركت كند و حتي از تداوم آن سخن بگويد. وي در ادامه با اشاره به نقش تنگه هرمز در تحولات اخير گفت: اين تنگه از اهميت راهبردي بالايي برخوردار است و بخش قابلتوجهي از مبادلات انرژي و كالاهاي منطقه از اين مسير انجام ميشود. هرگونه اختلال در اين مسير ميتواند تأثيرات گستردهاي بر اقتصاد جهاني داشته باشد. اين عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هشتم افزود: تحولات اخير نشان داد كه كنترل و مديريت اين گذرگاه تا چه اندازه ميتواند بر بازارهاي جهاني انرژي اثرگذار باشد. افزايش قيمت حاملهاي انرژي و بروز نگراني در بازارهاي بينالمللي، ازجمله پيامدهاي اين وضعيت بوده است. وي ادامه داد: برآوردها حاكي از آن است كه اختلال در روند صادرات انرژي و ساير كالاها از منطقه، ميتواند موجب افزايش تورم و ايجاد چالشهاي اقتصادي در كشورهاي مختلف، بهويژه در اروپا شود. اين موضوع موجب شد كشورهاي غربي نيز نسبت به ادامه تنشها با احتياط بيشتري عمل كنند. حيدرپور همچنين به نقش برخي كشورهاي منطقه اشاره كرد و گفت: همراهي برخي بازيگران منطقهاي در مديريت شرايط، در كنار سياستهاي اتخاذشده از سوي ايران، موجب شد پيامدهاي اقتصادي و امنيتي اين تحولات بيش از پيش براي طرفهاي مقابل آشكار شود. وي تأكيد كرد: مجموعه شرايط ايجادشده نشان داد كه راهبردهاي اتخاذشده از سوي جمهوري اسلامي ايران، بهويژه در حوزههاي ميداني و اقتصادي، توانسته تأثير قابلتوجهي در تغيير رفتار طرف مقابل داشته باشد و اهميت مولفههاي ژئوپليتيكي مانند تنگه هرمز را بار ديگر برجسته كند. عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هشتم با اشاره به پيامدهاي اقتصادي تحولات اخير تأكيد كرد: فشارهاي ناشي از اين شرايط موجب شد كشورهاي غربي نيز نسبت به ادامه روند تنشها ابراز نگراني كنند. در پي تحولات اخير، كشورهاي غربي با درك آثار اقتصادي و تبعات ناشي از ادامه درگيريها، به اين جمعبندي رسيدند كه بايد براي جلوگيري از افزايش خسارات، تدابيري اتخاذ كنند. وي افزود: شواهد نشان ميدهد كه در اين روند، ميزان آسيبپذيري طرفهاي غربي بيش از پيش آشكار شده و همين موضوع به عنوان عاملي مضاعف، در تغيير رويكرد آنها نسبت به ادامه تنشها تأثيرگذار بوده است.
