اعلام اقلام دارويي دچار كمبود در داروخانهها
در شرايطي كه جامعه زير فشار همزمان بحرانهاي اقتصادي، محدوديتهاي ارزي، تحريمها و پيامدهاي ناشي از نااطمينانيهاي سياسي و امنيتي قرار دارد، موضوع تامين دارو به يكي از مهمترين دغدغههاي روزمره مردم تبديل شده است.
در شرايطي كه جامعه زير فشار همزمان بحرانهاي اقتصادي، محدوديتهاي ارزي، تحريمها و پيامدهاي ناشي از نااطمينانيهاي سياسي و امنيتي قرار دارد، موضوع تامين دارو به يكي از مهمترين دغدغههاي روزمره مردم تبديل شده است. دارو، برخلاف بسياري از كالاهاي ديگر، كالايي حياتي و غيرقابل جايگزين براي بيماران است؛ كالايي كه نبود يا كمبود آن، مستقيما با سلامت، جان و كيفيت زندگي ميليونها نفر گره خورده است. از بيماران قلبي و ديابتي گرفته تا مبتلايان به بيماريهاي مزمن، روانپزشكي، خودايمني و سرطان، هرگونه اختلال در زنجيره تامين دارو ميتواند تبعاتي فراتر از يك مشكل صنفي يا اقتصادي داشته باشد و به بحراني اجتماعي و انساني تبديل شود. در ماهها و سالهاي اخير، بارها هشدارهايي درباره شكنندگي بازار دارو، مشكلات واردات، كمبود مواد اوليه، نوسانات ارزي، بدهي بيمهها و كاهش توان مالي داروخانهها مطرح شده بود؛ هشدارهايي كه حالا در شرايط حساس كنوني، بيش از گذشته خود را نشان دادهاند. هرچند مسوولان تلاش كردهاند با تاكيد بر ثبات نسبي بازار، آرامش رواني جامعه را حفظ كنند، اما روايتهاي ميداني از داروخانهها و اظهارات فعالان اين حوزه، از واقعيتي پيچيدهتر حكايت دارد؛ واقعيتي كه در آن، كمبود برخي اقلام پرمصرف و حياتي به دغدغهاي جدي براي بيماران و خانوادهها تبديل شده است. اعلام فهرست داروهاي كمياب از سوي عضو هياتمديره انجمن داروخانهداران، بار ديگر زنگ خطر وضعيت شكننده نظام دارويي كشور را به صدا درآورده است. كمبود داروهايي مانند انسولين، داروهاي قلبي، داروهاي اعصاب و روان، داروهاي هورموني و برخي اقلام تخصصي، تنها به معناي خالي بودن قفسه چند داروخانه نيست؛ بلكه نشانهاي از فشار مضاعف بر نظام سلامت، كاهش تابآوري بيماران و افزايش اضطراب عمومي است. در چنين شرايطي، مساله دارو ديگر صرفا يك چالش درماني نيست، بلكه به موضوعي مرتبط با امنيت سلامت، عدالت درماني و حق دسترسي برابر شهروندان به خدمات حياتي تبديل شده است.
اخباري براي روحيه دادن به مردم
عضو هياتمديره انجمن داروخانهداران اقلام دارويي دچار كمبود در داروخانهها را اعلام كرد. امين عينكچي درباره كمبودهاي دارويي كشور در شرايط حاضر به ايلنا توضيح داد: اين سخن كه هيچ كمبودي در حوزه دارو نداريم، قطعا براي روحيه دادن به مردم در شرايط جنگ است. اما حقيقت آن است كه از وقتي ارز دارو دچار تحولاتي شد و از سوي ديگر تحريمها رخ داد، ما نتوانستيم داروي خارجي وارد كشور كنيم كه به عنوان مثال داروي تنفسي سيمبيكورت هم يكي از اين موارد است.همچنين اگر اقلام دارويي مدتي در دسترس بودهاند به دليل وجود آنها در انبارها بوده است. او ادامه داد: البته برخي شركتهاي دارويي اعلام كردهاند كه رفرنس دارو را از منابع مربوطه در خارج از كشور گرفتهاند و دارو را با همان شكل و شمايل خارجي، در داخل توليد كردهاند. با اين حال هنوز هم نميتوانيم بگوييم در داروخانهها همه داروها وجود دارند، حتي پيش از جنگ هم برخي نمايندگان مجلس تاكيد كرده بودند كه حداقل در حوزه ۱۰۰ قلم دارو در كشور با كمبود يا فقدان مواجه هستيم.
كمبود داروهاي قلبي، ديابتي و ...
عضو هياتمديره انجمن داروخانهداران ايران از برخي اقلام دارويي نام برد كه كمبود آنها توسط داروخانهها اعلام شده است: داروي قلبي «پلاويكس» و «اوسويكس»، در حوزه بيماري ديابت انواع «انسولين»ها، در حوزه بيماريهاي اعصاب و روان، «آسنترا»، «آلونتا» و «كلونازپام»، داروي گوارشي «كليدنيوم سي»، مسكن ژلوفن، «آمپول سينوپار»، داروي پروستات «اومنيك»، داروي «آميلوپرس» براي كنترل فشار خون، همچنين داروي «هيدروكسي كلروكين» در حوزه خودايمني، «ارگوتامين سي» براي سردردهاي ميگرني، قرص و آمپول وارداتي «استراديول» براي بيماريهاي هورموني از جمله مواردي هستند كه در حال حاضر كمبود آنها در داروخانهها مشهود است. او با انتقاد از قيمت بالاي دارو در كشور و توان كم شهروندان براي تامين نيازهاي دارويي خود عنوان كرد: در چنين وضعيتي مردم نميتوانند به دليل ترس از شرايط جنگ، اقدام به خريد زياد داروهاي مورد نياز و دپو كردن دارو كنند، مگر قشر محدودي كه در نوك قله درآمدي كشور قرار دارند. به علاوه اينكه داروها تاريخ انقضا دارند و بايد تا زمان گذشت اين تاريخ استفاده شوند و سوم اينكه سيستم بيمهاي كشور اجازه تخلف نميدهد. بنابراين امكان كمبود دارو به دليل خريد و دپو كردن دارو توسط شهروندان وجود ندارد.
داروخانهها در آستانه ورشكستگي
عضو هياتمديره انجمن داروخانهداران ايران با اشاره به برداشته شدن ارز ترجيحي دارو در دولت سيزدهم گفت: تغييرات مربوط به ارز دارو و بالا رفتن قيمت دارو، تحريمها، مسائل مرتبط با ارتباطات بينالمللي كشور، در كنار تاخير در پرداخت بدهي توسط بيمهها يا عدم پرداخت بدهي باعث شد كه داروخانهها درآمد مشخصي نداشته باشند و از سال ۱۴۰۰ به بعد بسياري از آنها در آستانه ورشكستگي قرار گيرند. او اضافه كرد: در حال حاضر انحصار برخي اقلام دارويي مرتبط با بيماري سرطان مانند داروي شيمي درماني در اختيار داروخانههاي ۲۰ گانه مانند هلال احمر، ۱۳ آبان و امثال آنهاست. برخي معاونان پيشين وزارت بهداشت هم كه داروخانههايي را تاسيس كردهاند با توجه به روابطي كه دارند، ممكن است چنين داروهايي را در داروخانه داشته باشند، اما اين موارد محدود است. از طرف ديگر بسياري از اقلام دارويي از سيستم بيمه كنار گذاشته شدهاند مانند برخي داروهاي گياهي. مسائلي كه در كمبود برخي اقلام دارويي در داروخانهها موثر است.
