افزايش توليد اوپك پلاس، كاغذي يا واقعي؟

بر اساس گزارش خبرگزاري رويترز و منابع مطلع از گروه اوپك پلاس، اين سازمان ممكن است روز يكشنبه با افزايش توليد نفت موافقت كند، اما تحليل‌ها نشان مي‌دهند كه اين افزايش، بيشتر جنبه تئوريك و روي كاغذ دارد تا واقعي و عملياتي.

دليل اصلي اين محدوديت، بحران امنيتي در منطقه و جنگ امريكا و اسراييل با ايران است كه مسير استراتژيك تنگه هرمز را مسدود كرده و صادرات نفت از كشورهاي كليدي خليج فارس مانند عربستان سعودي، امارات متحده عربي، كويت و عراق را مختل كرده است. اين كشورها، پيش از شروع درگيري‌ها، تنها اعضاي اوپك پلاس بودند كه توانايي افزايش توليد چشمگير را داشتند.

در كنار محدوديت‌هاي منطقه‌اي، ساير اعضاي اوپك پلاس مانند روسيه نيز به دليل تحريم‌هاي غرب و تخريب زيرساخت‌ها ناشي از جنگ با اوكراين، قادر به افزايش توليد نيستند. آسيب‌هاي ناشي از حملات موشكي و پهپادي در داخل خليج فارس نيز بسيار جدي بوده و چندين مقام منطقه اعلام كرده‌اند حتي در صورت پايان فوري جنگ و بازگشايي تنگه هرمز، ماه‌ها طول مي‌كشد تا توليد نفت به سطح عادي بازگردد.

به گفته منابع اوپك پلاس، افزايش توليد پيشنهادي، تأثير فوري كمي بر عرضه جهاني خواهد داشت و موسسه مشاوره «انرژي اسپكتس» آن را «آكادميك و تئوريك» توصيف كرده است. اين بدان معناست كه تصميم اوپك پلاس بيشتر جنبه رواني و اعلامي دارد تا واقعي و ملموس در بازار.

اين اختلال در عرضه، بزرگ‌ترين از نوع خود در تاريخ مدرن محسوب مي‌شود. تخمين‌ها نشان مي‌دهند كه از پايان فوريه تاكنون، بين 12 تا 15 ميليون بشكه نفت در روز، معادل حدود 15 درصد از عرضه جهاني، از بازار حذف شده است. در پي اين اختلال، قيمت نفت خام به بالاترين سطح چهار سال گذشته، نزديك به 120 دلار در هر بشكه، رسيده است.

جي‌پي مورگان هشدار داده است كه اگر اختلال در جريان نفت از طريق تنگه هرمز تا اواسط ماه مه ادامه يابد، قيمت نفت مي‌تواند از 150 دلار نيز فراتر رود و ركورد تاريخي جديدي ثبت كند. اين پيش‌بيني نشان مي‌دهد كه حتي با افزايش توليد روي كاغذ، عرضه واقعي نمي‌تواند پاسخگوي تقاضاي جهاني باشد و بازار نفت همچنان تحت فشار خواهد بود.

در نشست قبلي اوپك پلاس در اول مارس، گروه با افزايش اندك 206 هزار بشكه در روز براي ماه آوريل موافقت كرد، اما همان زمان تحليل‌ها نشان مي‌داد كه اين افزايش ناچيز در برابر اختلالات گسترده، اثر واقعي ندارد. اكنون نيز با ادامه شرايط امنيتي بحراني، پيش‌بيني مي‌شود تصميمات اوپك پلاس بيشتر جنبه نمادين داشته باشند تا اصلاح واقعي در بازار.

تحولات جاري در خليج فارس و محدوديت‌هاي توليد، باعث شده است تحليلگران جهاني هشدار دهند كه بازار نفت در ماه‌هاي پيش رو با نوسانات شديد قيمتي مواجه خواهد شد. كشورهاي واردكننده نفت بايد خود را براي افزايش هزينه‌ها آماده كنند، در حالي كه صادركنندگان نفتي همچنان با محدوديت‌هاي عملياتي و لجستيكي دست و پنجه نرم مي‌كنند.

در مجموع، افزايش توليد اوپك پلاس، اگرچه به صورت رسمي تصويب شود، اما نمي‌تواند مانع روند صعودي قيمت نفت شود. وضعيت پيچيده ژئوپليتيكي، اختلالات زيرساختي و محدوديت‌هاي عملياتي، همچنان تعيين‌كننده اصلي بازار نفت جهاني هستند و به نظر مي‌رسد ركوردهاي جديد قيمتي در ماه‌هاي آينده محتمل باشد.