لزوم بازگشايي بازار سرمايه
با گذشت چند روز از بروز تنشها، اين احتمال همچنان وجود دارد كه درگيريها وارد مرحلهاي طولانيتر شده و به يك جنگ فرسايشي تبديل شود.
با گذشت چند روز از بروز تنشها، اين احتمال همچنان وجود دارد كه درگيريها وارد مرحلهاي طولانيتر شده و به يك جنگ فرسايشي تبديل شود. با اين حال، چنين شرايطي نبايد به تعطيلي طولانيمدت بازارهاي مالي كشور منجر شود. تداوم فعاليت بازار سرمايه حتي در شرايط بحراني، يكي از نشانههاي پويايي اقتصاد است و توقف كامل آن ميتواند پيامدهاي منفي براي اقتصاد به همراه داشته باشد .
در بسياري از كشورها، هنگام وقوع بحرانهاي سياسي يا نظامي، تعطيلي كوتاهمدت بازارهاي مالي اقدامي قابل قبول تلقي ميشود تا فضاي هيجاني اوليه فروكش كند.
تداوم اين وضعيت براي مدت طولاني، نه تنها كمكي به مديريت بحران نميكند، بلكه ميتواند اعتماد فعالان اقتصادي را نيز تضعيف كند.
از همين رو تاكيد ميشود كه حتي در صورت ادامهدار شدن درگيريها، بازار سرمايه بايد با سازوكارهاي كنترلي و به شكل مديريت شده به فعاليت خود ادامه دهد.
سرنوشت بازار پس از بازگشايي تا حد زيادي به شدت و دامنه درگيريها وابسته است. در صورتي كه زيرساختهاي اقتصادي و صنعتي كشور آسيب جدي نبينند، الگوي بازگشايي بازار ميتواند مشابه تجربه دورههاي قبلي باشد. در چنين شرايطي، احتمال شكلگيري موجي از عرضه و تشكيل صفهاي فروش در روزهاي نخست دور از انتظار نيست؛ اتفاقي كه معمولا ناشي از نگراني و هيجانات اوليه سرمايهگذاران است.با اين حال تجربه نشان داده است كه اين فضاي هيجاني معمولا پايدار نميماند. پس از تخليه فشار فروش و كاهش نگرانيهاي اوليه، در صورتي كه شوك منفي تازهاي به اقتصاد وارد نشود، بازار به تدريج مسير تعادل را پيدا ميكند. در اين حالت، معاملات به وضعيت باثباتتري ميرسد و حتي ميتوان انتظار داشت كه با بازگشت اعتماد سرمايهگذاران، روندي رو به بهبود در بازار شكل بگيرد.
از سوي ديگر، آينده اقتصاد پس از پايان درگيريها نيز يكي از عوامل مهم در تعيين مسير بازار سرمايه به شمار ميرود. هنوز نميتوان با قطعيت درباره چشمانداز پايان جنگ و اثرات آن بر اقتصاد كشور اظهارنظر كرد. اگر پايان درگيريها با ايجاد فضاي تعامل و كاهش تنشهاي بينالمللي همراه باشد، اين موضوع ميتواند نشانهاي مثبت براي اقتصاد و بازار سرمايه تلقي شود. در چنين شرايطي احتمال افزايش اميدواري در ميان فعالان اقتصادي و تقويت سرمايهگذاري وجود خواهد داشت.
اما در سناريوي متفاوت، اگر پايان درگيريها با فشارهاي اقتصادي بيشتر يا اعمال محدوديتهاي جديد بينالمللي همراه شود، ممكن است چشمانداز اقتصاد با چالشهاي بيشتري روبهرو شود. در چنين وضعيتي بازار سرمايه نيز از اين تحولات بيتاثير نخواهد ماند و احتمالا با نوسانات و فشارهاي بيشتري مواجه خواهد شد.
همچنين نسبت به احتمال افزايش عرضه سهام پس از بازگشايي بازار هشدارهايي ميتوان داد. در بدبينانهترين حالت ممكن، ممكن است حجم قابل توجهي از سفارشهاي فروش در بازار شكل بگيرد. در چنين شرايطي نقش نهادهاي ناظر و سياستگذار بسيار مهم خواهد بود.
بر همين اساس پيشنهاد ميشود كه براي مديريت شرايط اضطراري، از ظرفيت صندوقهاي تثبيت و حمايت بازار سرمايه استفاده شود تا از تشديد هيجانات جلوگيري شود. اين اقدام ميتواند مانع از سرايت موج نگراني به ساير بازارها از جمله بازار پول و بخشهاي ديگر اقتصاد شود.باز بودن بازار سرمايه خود نشانهاي از پويايي اقتصاد است. از نگاه آنها، ادامه فعاليت بازار حتي در شرايط دشوار ميتواند به حفظ ثبات اقتصادي كمك كرده و به عنوان يكي از ستونهاي مهم اقتصاد كشور عمل كند. به همين دليل، مديريت هوشمندانه بازار و حفظ جريان معاملات، عاملي كليدي در تقويت اعتماد اقتصادي به شمار ميرود.
